EUROGROUP: ΜΙΑ ΠΡΟΣΚΑΙΡΗ ΚΑΤΑΠΑΥΣΗ ΤΟΥ ΠΥΡΟΣ

Παρά την εμφανή ανακούφιση των κοινοτικών παραγόντων για την αποφυγή του ναυαγίου στο χθεσινό Eurogroup και την πεποίθηση που εξέφρασαν πως πρόκειται για ανακωχή τεσσάρων μηνών, το κοινό κείμενο μπορεί να αποδειχθεί απλή κατάπαυση του πυρός διάρκειας δυο μόλις ημερών.

Επί της ουσίας το κοινό ανακοινωθέν επιτρέπει στους πάντες να αισθάνονται νικητές. Όμως τίποτα δεν έχει συμφωνηθεί, ούτε καν το τι θεωρείται μονομερής ενέργεια. Το επόμενο τετράμηνο θα είναι πολύ θερμό.

 

Είχα σχεδόν τρεις μήνες να γράψω και όχι τυχαία. Από τη μια οι εξοντωτικές συνθήκες εργασίας των τελευταίων μηνών άφηναν λίγο χρόνο για νηφάλια σκέψη. Από την άλλη, είχα την αίσθηση πως για όλα όσα συνέβησαν σε αυτό το πυκνό τρίμηνο Νοεμβρίου - Φεβρουαρίου είχα ήδη μιλήσει από καιρό. Κι ότι δεν είχε νόημα να μηρυκάζω τα ίδια και τα ίδια.

Όμως χθες το βράδυ υπήρξε ένα γεγονός: ένα κείμενο συμφωνίας μεταξύ της Ελλάδας και της Γερμανίας με τη μορφή  κοινής ανακοίνωσης του Eurogroup.

Τα όσα ακολούθησαν την υπογραφή του εν λόγω κειμένου ασφαλώς παραπέμπουν, σε δυο αριστουργήματα του θεάτρου και του κινηματογράφου, τα οποία με γλαφυρότητα αποδίδουν την πάγια συνήθεια των Ευρωπαϊκών συμφωνιών: το πώς ένα γεγονός μπορεί να υποκρύπτει περισσότερες της μιας πραγματικότητες. Ο λόγος για τη σχεδόν ενός αιώνα (1916) κωμωδία του Λουίτζι Πιραντέλλο «Έτσι είναι, αν έτσι νομίζετε» και το ηλικία 65 ετών του Ακίρα Κουροσάβα «Ρασομόν».

Πέρα όμως από τους εκατέρωθεν πανηγυρισμούς υπάρχει μια αδιαμφισβήτητη πραγματικότητα. Η γερμανική κυβέρνηση απέτυχε, προς το παρόν, στην προσπάθειά της να θέσει την ελληνική προ του διλήμματος: «ή εφαρμόζετε όσα δεσμεύτηκε ο Σαμαράς ή καταρρέετε οικονομικά». Κάτι που αν όχι για την Άγγελα Μέρκελ, για τον Βόλφγκανγκ Σόιμπλε είχε παρει τη μορφή «ζητήματος τιμής».

Η ελληνική κυβέρνηση μπορεί να κατόρθωσε να ανοίξει τη συζήτηση για το ύψος του πρωτογενούς πλεονάσματος, απέτυχε όμως, προς το παρόν επίσης, να ανοίξει το ζήτημα της απομείωσης του χρέους και, το σημαντικότερο, να θέσει επί τάπητος την άμεση αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης.

Θα μπορούσε η ελληνική πλευρά να είχε επιτύχει κάτι καλύτερο; Μπορεί ναι, μπορεί όμως και όχι.

Σε κάθε περίπτωση εδώ δεν υπάρχει λόγος να ασχοληθούμε με τις αντιδράσεις της ΝΕΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ και του ΠΑΣΟΚ, οι οποίες μπορούν να συγκριθούν μόνο με αυτές των ποδοσφαιριστών που τέθηκαν εκτός αποστολής της ομάδας επειδή ο προπονητής τους δεν άντεχε πλέον να τους βλέπει να βάζουν αυτογκόλ κι από την εξέδρα πλέον γιουχάρουν τυος συμπαίκτες τους γιατί έχασαν ευκαιρίες.

Όμως για να απαντήσουμε στο παραπάνω ερώτημα πρέπει προηγουμένως να απαντήσουμε σε ένα άλλο: «Μπορούσε ο ΣΥΡΙΖΑ  να κρατήσει πιο σκληρή στάση;» 

Η απάντηση θα ήταν ναι αν το κυβερνόν κόμμα ήταν έτοιμο να διαχειριστεί μια κήρυξη χρεοκοπίας εντός της Ευρωζώνης και το ενδεχόμενο άμεσης ή έμμεσης εξόδου από αυτήν στο αμέσως επόμενο διάστημα. 

Δεν ήταν όμως έτοιμο, κι αυτό το γνωρίζαμε κι εμείς και οι λοιποί Ευρωπαίοι. Κατά μείζονα λόγο που, με εξαίρεση μέρος της Αριστερής Πτέρυγας του ΣΥΡΙΖΑ, για κανέναν άλλο στο κυβερνόν κόμμα κάτι τέτοιο δεν αποτελούσε πολιτική επιλογή.

Ακόμα περισσότερο όμως η κήρυξη χρεοκοπίας ήταν εκτός της εντολής με την οποία μέχρι σήμερα στηρίζει την κυβέρνηση ποσοστό των πολιτών πολύ μεγαλύτερο του αθροίσματος των δυο κυβερνώντων κομμάτων.

Με αυτά τα δεδομένα η κυβέρνηση ορθώς προέβη στις υποχωρήσεις που έκανε, πολύ περισσότερο που αυτές της επέτρεψαν να δημιουργήσει συμμαχίες στις ευρωπαϊκές κοινωνίες ανύπαρκτες ως σήμερα.

Κι εδώ πρέπει να υπενθυμίσουμε την αξία των διαδηλώσεων χιλιάδων πολιτών (από 2.000 σε Παρίσι και Λονδίνο, πάνω από 10.000 σε Ρώμη και Βαρκελώνη) υπέρ «του ελληνικού λαού». Τέτοιες διαδηλώσεις είχαν να γίνουν από την εποχή της δικτατορίας. Κι αυτό μπορεί να φανεί πολύ χρήσιμο στη συνέχεια.

Πέρα όμως από αυτά είναι προφανές ότι η εσκεμμένη ασάφεια του κειμένου επιτρέπει τόσες πολλές αυθαίρετες ερμηνείες, που καθίσταται προφανές πως στους επόμενους τέσσερις μήνες θα διεξάγεται ένας πόλεμος κι όχι μια διαπραγμάτευση.

Το σκηνικό της περασμένης εβδομάδας θα επαναληφθεί πολλές φορές μέσα στους επόμενους μήνες. Αρχής γενομένης, πιθανότατα από την Τρίτη, όταν η Γερμανία και όχι μόνο, ενδέχεται να θεωρήσουν ανεπαρκείς τις μεταρρυθμίσεις που θα υποβάλει η ελληνική κυβέρνηση.

Από την ευελιξία και τη δυνατότητα της κυβέρνησης να γεννά συμμαχίες με τις ευρωπαϊκές κοινωνίες θα εξαρτηθούν πάρα πολλά. Ο στόχος της είναι να κερδίσει χρόνο. Σε πρώτη φάση μέχρι το Μάιο, οπότε από το ενδεχόμενο καλό αποτέλεσμα του PODEMOS στις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές στην Ισπανία μπορεί να ανοίξει ο δρόμος και για νέα κυβερνητική πλειοψηφία στις βουλευτικές εκλογές του Νοεμβρίου. 

Αν η κυβέρνηση αντέξει ως τότε, πολλά θα αλλάξουν. Όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε όλη την Ευρώπη. Και μαζί με το βασιλικό θα ποτιστεί κι η γλάστρα.

 

Γιάννης Χρυσοβέργης

Το κομμάτι του Μήτσου

Το καλοκαίρι του 2002 ήταν ζόρικο για μένα. Η Νίλντα είχε ήδη φύγει για Φιλιππίνες, μαζί με το παιδί, αναζητώντας μια λύση για την προϊούσα επιδείνωση της όρασής της. Εγώ ετοιμαζόμουν να την επισκεφτώ για να δούμε από κοντά τί θα έπρεπε να κάνουμε. Και κάπου τέλη Ιουνίου με αρχές Ιουλίου έρχεται το μοιραίο για τη 17 Νοέμβρη: η βόμβα σκάει στα χέρια ενός μέλους της και αρχίζουν οι συλλήψεις και οι ανακρίσεις. Την πρώτη βδομάδα παρακολουθούσα παθητικά από την τηλεόραση τα τεκταινόμενα, έχοντας την αίσθηση ότι δε με αφορούσε αυτή η ιστορία. Αμ δε... κάποιο Σάββατο βράδυ, εκεί που έβλεπα ειδήσεις, ακούω για πρώτη φορά ότι καταζητείται ένας παλιός, σχεδόν ξεχασμένος φίλος, που είχα χάσει τα ίχνη του για δεκαετίες. Παρά λίγο να πεταχτώ όρθιος από την πολυθρόνα. Ξάφνιασμα για το μαντάτο. Και κάποια ανησυχία ότι μέσα στην αναμπουμπούλα μπορεί οι διωκτικές αρχές να ενοχλούσαν παλιούς φίλους και γνώριμους, οπότε θα έπρεπε να αποδείξω ότι δεν είμαι ελέφαντας.

Αυτή τη φορά όμως η αστυνομία έδειχνε σίγουρη για το πώς να πορευτεί και δεν έπιανε «συνήθεις υπόπτους» στο βρόντο. Όσο για μένα, προς το τελευταίο δεκαήμερο του Ιουλίου ήμουν ήδη στις Φιλιππίνες και είχα άλλους πονοκεφάλους να διαχειριστώ. Τον Αύγουστο, λίγες μέρες μετά την επιστροφή μου από το ταξίδι, μαθαίνω ότι ο Δημήτρης παραδόθηκε αυτοβούλως στη ΓΑΔΑ. Μήπως είχε και που να πάει έτσι όπως είχαν έρθει τα πράγματα;

Τη δίκη της 17 Νοέμβρη την παρακολούθησα από τις εφημερίδες. Και την απολογία του Δημήτρη, Ιούλιο του 2003 πια, τη διάβασα στο αεροπλάνο, καθοδόν πάλι προς Φιλιππίνες. Η απολογία αυτή είχε συγκινήσει το ακροατήριο, εμένα όμως με άφησε με ερωτηματικά. Η χαρακτηριστική του ρήση ότι «οι ενέργειές μας μιλούν από μόνες τους» δε μου ήταν καθόλου πειστική. Στην πραγματικότητα, ουκ ολίγες φορές είχα δυσφορήσει, ή και αγανακτήσει με τις ενέργειες αυτής της οργάνωσης. Ωστόσο για δυο πράγματα είχα πειστεί: α) ότι ο Δημήτρης δεν ήταν πράκτορας της ασφάλειας, ή της ΕΥΠ, ή της CIA, όπως διατυμπάνιζαν διάφοροι συνωμοσιολόγοι, τρομοκρατολόγοι και λοιποί αναλυτάδες της συμφοράς β) ότι η ένοπλη δράση του δεν υπαγορεύτηκε από δολοφονικά ένστικτα ή από το κυνήγι των προνομίων και του χρήματος, αλλά από μια πολιτική αντίληψη που σημάδεψε πολλούς αριστερούς, σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του κόσμου, σε εποχές που η επανάσταση φαινόταν εφικτή, και που άφηνε τα απόνερά της σε βάθος δεκαετιών.

Το καλοκαίρι του 2004 επέστρεψαν η Νίλντα και το παιδί από τις Φιλιππίνες. Επιτέλους, θα ζούσαμε σαν οικογένεια. Και μια από τις οικογενειακές τελετές είναι και η κοπή της πίτας την παραμονή της πρωτοχρονιάς. Εκείνη λοιπόν την πρωτοχρονιά του 2005 είμαστε σπίτι και εγώ, ως αρχηγός της οικογένειας, μοίραζα τα κομμάτια στους παρευρισκόμενους. Κάπου εκεί διαπίστωσα ότι περίσσευε ένα. Για ποιόν να ήταν άραγε; Τότε μου ήρθε η φαεινή ιδέα: «το κομμάτι είναι για ένα φίλο που βρίσκεται στη φυλακή» είπα στην ομήγυρι, χωρίς να δώσω άλλες εξηγήσεις.

Τα επόμενα χρόνια, η σεμνή τελετή γινόταν στο ίδιο μοτίβο. Πάντα φρόντιζα να αφήσω ένα κομμάτι για το Δημήτρη. Ο καιρός κυλούσε, με τις περιπέτειες υγείας, με τις στενοχώριες και με την ελπίδα ότι τα πράγματα θα πάνε καλύτερα. Με το Δημήτρη δεν είχα ποτέ καμμια επαφή, όμως πάντα τον θυμόμουν τις πρωτοχρονιές. Ένα κομμάτι του εαυτού μου είναι κι’αυτός, έστω και αν οι δρόμοι μας είχαν χωρίσει από νωρίς, έστω και αν κατά βάθος ποτέ δεν τον είχα γνωρίσει καλά. Και φτάνουμε στη φετινή πρωτοχρονιά του 2015. Βαρύ το κλίμα, η Νίλντα έχει πεθάνει εδώ και μερικές βδομάδες. Στο σπίτι μόνοι μας, εγώ και η κόρη μου. Να κόψουμε την πίτα.

Να και το κομμάτι του φυλακισμένου.

--Μα πώς επιτέλους τον λένε αυτό το φίλο σου και τί έχει κάνει; Ρωτάει η μικρή.

--«Δημήτρης Κουφοντίνας. Ήταν στη 17 Νοέμβρη», της απαντώ.

--Ώστε αυτός είναι; Κι’εγώ που νόμιζα ότι θα ήταν κάποιος που τον είχαν μέσα για χρέη

--..........

--Αυτός είναι που έγραψε και το βιβλίο, ε; Θα το διαβάσω.

--«Να το διαβάσεις. Αξίζει τον κόπο».

Γιώργος Αιμ. Σκιάνης

   

Νίλντα

Δε ζητούσε πολλά από τη ζωή της. Έναν άνθρωπο μόνο για να τη στηρίζει και ένα παιδί. Και έλαχε ο άνθρωπός της να είμαι εγώ.

Από την αρχή η σχέση μας ήταν με προβλήματα. Στα πρώτα χρόνια, ανησυχία εξαιτίας του ότι έμενε στη χώρα χωρίς χαρτιά. Αγώνας για μια άδεια παραμονής, μαζί με το τρέξιμο για το βιοπορισμό. Κι’εκεί που ξεκινούσα την πανεπιστημιακή μου καριέρα και λέγαμε πως ανασάναμε, ανέκυψε η αρρώστεια στα μάτια και η απώλεια του μεγαλύτερου μέρους της όρασης. Μεγάλη στενοχώρια και πρακτική διάλυση της οικογένειας για δυόμιση χρόνια, λόγω της αναγκαστικής της παραμονής στις Φιλιππίνες για θεραπεία. Μετά επανασύνδεση και επιστροφή σε κάποια ομαλότητα που όμως δεν κράτησε πολύ. Νέα προβλήματα υγείας και για τους δυο μας.

Έδειξε καρτερικότητα από την πλευρά της και προσπαθούσε να διατηρήσει το χιούμορ της και την καλή της διάθεση. «Έχω πίστη στο Θεό» μου είχε πει και «προσπαθώ να μην τρελλαθώ». Και αυτήν την πίστη και την καλή διάθεση προσπάθησε να την κρατήσει μέχρι το τέλος.

Μας ήταν ξαφνικός ο θάνατός της όμως, κακά τα ψέμματα, ο οργανισμός της είχε αποδυναμωθεί. Να δεχτούμε άραγε ότι τουλάχιστον τώρα βρήκε την ησυχία της; Όσο για μένα και την Αιμιλία, έχουμε ακόμα ζωή μπροστά μας να πορευτούμε, με όλες τις ελπίδες, τις αγωνίες και τις όμορφες αναμνήσεις μας από τον άνθρωπο με τον οποίο μοιραστήκαμε τη ζωή μας για πολλά χρόνια.

Καλό ταξίδι καλή μου. Και δε θα σε ξεχάσουμε.

Μπομπ Ντύλαν. Για το κατευώδιο...

https://www.youtube.com/watch?v=db94u6R7pLk

Γιώργος Αιμ. Σκιάνης    

ΣΥΝΝΕΦΑ ΠΟΛΕΜΟΥ ΜΕ ΟΣΜΗ ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΩΝ

Στη διάρκεια των τελευταίων δυο ετών οι ελληνοτουρκικές σχέσεις κατρακύλησαν στην προ του καλοκαιριού του 1999 κατάσταση.

Το ενδεχόμενο ενός «θερμού επεισοδίου» γίνεται ολοένα μεγαλύτερο κι ο κίνδυνος να κακοφορμίσει και να εξελιχτεί σε πόλεμο διόλου αμελητέος.

Η ελληνική κι η κυπριακή κυβέρνηση εισπράττουν τα επίχειρα της υπερτίμησης του «όπλου των υδρογονανθράκων» και των μύθων με τους οποίους βαυκαλιζόμαστε, δεκαετίες τώρα, Έλληνες κι Ελληνοκύπριοι. 

Στο χθεσινό φύλλο της εφημερίδας FINANCIAL TIMES  δημοσιεύεται ένα ενδιαφέρον άρθρο, στο οποίο διατυπώνεται η εκτίμηση πως στην Ανατολική Μεσόγειο τείνει να διαμορφωθεί μια αντιτουρκική συμμαχία, με στόχο, σε πρώτη φάση, τον αποκλεισμό της Τουρκίας από την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων υδρογονανθράκων.

Είναι γεγονός ότι τα τελευταία δυο χρόνια, τόσο η κυβέρνηση Σαμαρά, όσο και οι κυβερνήσεις Χριστόφια - Αναστασιάδη δεν έκρυψαν ούτε στιγμή την πρόθεσή τους, μέσω της προσέγγισης με το Ισραήλ, σε πρώτη φάση, και με την Αίγυπτο, μετά την πραξικοπηματική ανατροπή του εκλεγμένου προέδρου της χώρας από το Στρατό, στη συνέχεια, για αποκλεισμό της Τουρκίας από την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων.

Η μεν κυβέρνηση Σαμαρά είδε σε αυτή τη στρατηγική  την ευκαιρία μιας ρεβάνς για την άτακτη ανάκρουση πρύμνας και την εγκατάλειψη σε μια νύχτα του «εθνικοπατριωτικού σχεδίου» για ανακήρυξη ΑΟΖ - χωρίς την παραμικρή προηγούμενη διαβούλευση με την Τουρκία - στο Αιγαίο, το Μάρτιο του 2013, όταν ο υφυπουργός εξωτερικών των ΗΠΑ ενημέρωσε τον Αλέξη Τσίπρα ότι τέτοια ενέργεια θα προκαλούσε «τη βίαιη αντίδραση της Τουρκίας».

Οι δε κυβερνήσεις των Χριστόφια - Αναστασιάδη είδαν σε αυτή τη στρατηγική τη χρυσή ευκαιρία να επιβάλουν στην Τουρκία μια λύση του Κυπριακού κομμένη και ραμμένη στα μέτρα των Ελληνοκυπρίων.

Κινούμενοι Έλληνες και Ελληνοκύπριοι σε αυτή την κατεύθυνση αγνόησαν προκλητικά, τόσο τα οικονομικά δεδομένα, όσο και τις προθέσεις της αμερικανικής διπλωματίας σχετικά με την εκμετάλλευση των επίμαχων κοιτασμάτων.

Επίσης αγνόησαν προκλητικά τις δυνατότητες αντίδρασης της Τουρκίας και το δυσμενή, πρωτίστως λόγω της χρεοκοπίας και των δυο χωρών, γι' αυτές στρατιωτικό συσχετισμό δυνάμεων καθώς, σε περίπτωση σύρραξης, το ενδεχόμενο να είναι καθηλωμένη στο έδαφος η μισή ελληνική πολεμική αεροπορία, ελλείψει καυσίμων, ανταλλακτικών και πυρομαχικών είναι παραπάνω από πιθανό (βλ. Η ΕΝΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΚΑΙ ΟΙ ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ και ΚΥΠΡΙΑΚΟ: ΣΥΝΟΜΙΛΙΕΣ ΧΑΜΗΛΩΝ ΠΡΟΣΔΟΚΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΛΛΗΝΟΚΥΠΡΙΟΥΣ)

Ως προς τα οικονομικά δεδομένα ήταν εξ αρχής σαφές ότι η οικονομικότερη μεταφορά του αερίου της ανατολικής Μεσογείου στην Ευρώπη είναι με αγωγό στην ξηρά μέσω Τουρκίας. Και για το λόγο αυτό η προτιμότερη για τις εταιρείες που έχουν πάρει τα δικαιώματα εξόρυξης.

Αντ' αυτού η κυπριακή κυβέρνηση έδωσε προτεραιότητα στην κατασκευή σταθμού υγροποίησης στην Κύπρο, έως ότου, πριν δεκαπέντε μέρες, εκπρόσωπος της κοινοπραξίας που έχει αναλάβει τις έρευνες για τα κοιτάσματα φυσικού αερίου εξήγησε, στη Λευκωσία ότι οι γνωστές ποσότητες αερίου δεν επιτρέπουν μια τόσο ακριβή επένδυση. 

Έκτοτε Αθήνα και Λευκωσία επιδίδονται σε ασκήσεις επί χάρτου με παρανοϊκά σενάρια, είτε για κατασκευή υποθαλάσσιου αγωγού από την Κύπρο στην Κρήτη και από εκεί στην ηπειρωτική Ελλάδα, είτε για κατασκευή υποθαλάσσιου αγωγού μέχρι την Αίγυπτο, όπου υπάρχουν μονάδες υγροποίησης αερίου.

Ως προς τις προθέσεις της αμερικανικής διπλωματίας, η δήλωση του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζο Μπάιντεν, που παραθέτει το σχετικό άρθρο της FINANCIAL TIMES είναι ενδεικτική: «Εμπεριέχει (το φυσικό αέριο) την υπόσχεση για ενίσχυση της σταθερότητας και της ευημερίας, μέσα από τη συνεργασία του Ισραήλ, της Τουρκίας, της Ελλάδας, της Κύπρου και, ελπίζουμε, μια μέρα, και του Λιβάνου...επίσης έχει τη δυνατότητα να ενισχύσει την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης». 

Σε αυτό το πλαίσιο είναι σαφές πως η μόνη πιθανή πολιτική αντίδραση των ΗΠΑ - και όχι μόνο - σε μια ελληνοτουρκική κρίση, θα είναι μια πολιτική ίσων αποστάσεων. Εξ ου και η σύμπνοια προς αυτή την κατεύθυνση, του ειδικού απεσταλμένου του ΟΗΕ, του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ και, φυσικά, της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Σε ό,τι δε αφορά στους στρατιωτικούς συσχετισμούς, η κατάσταση για τις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις είναι γνωστή κι ανάλογη της κατάστασης των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων το 2002, όταν χρεοκοπημένη ήταν η Τουρκία.

Υπό αυτές τις συνθήκες η προώθηση ενεργειών που μοιραία θα προκαλούσαν την έντονη αντίδραση της Τουρκίας, μηδέ των στρατιωτικών μέσων εξαιρουμένων, προσκρούει σε κάθε έννοια λογικής. 

Εκτός κι αν η ελληνική και η κυπριακή κυβέρνηση πιστεύουν ότι θα «καθαρίσουν» το Ισραήλ και η Αίγυπτος για πάρτη τους, πράγμα που, στην καλύτερη των περιπτώσεων, συνιστά αφέλεια. Διότι, μπορεί οι Αιγύπτιοι στρατοκράτες να έχουν ανοιχτούς λογαριασμούς με την Τουρκία, όμως η επιχειρησιακή ικανότητα των δυνάμεών τους περιορίζεται σε καθήκοντα εσωτερικής καταστολής. Όσο για το Ισραήλ, θέλει πολλή φαντασία για να πιστεύει κανείς ότι θα διαθέσει στρατιωτικές δυνάμεις σε μια ελληνοτουρκική σύγκρουση.

Τίποτα από όλα τα παραπάνω δεν ήταν άγνωστο. Όμως τόσο η ελληνική, όσο και η ελληνοκυπριακή κυβέρνηση, τα αγνόησαν επιδεικτικά, συμπεριφερόμενες ως υπερδυνάμεις. Ογκώδης άγνοια; Θηριώδης βλακεία; Ή μήπως συνδυασμός και των δυο εδραζόμενος στη βαθιά πεποίθηση της συντριπτικής πλειοψηφίας των Ελλήνων ότι είμαστε ο περιούσιος λαός του Θεού;

Σε αυτό το πλαίσιο ο κλονισμός της υγείας του Νίκου Αναστασιάδη, - ενός πολιτικού που, παρά τα σοβαρά του λάθη στο χειρισμό του εν λόγω ζητήματος, είναι μακράν ο σοβαρότερος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας - και η προβλεπόμενη μακρά απουσία του για λόγους υγείας, δεν προοιωνίζει τίποτα το θετικό, μιας και αφήνει μοναδικό παίκτη τον Αντώνη Σαμαρά.

Ο οποίος, στη διάρκεια της πολιτικής του σταδιοδρομίας υπήρξε πάντα πρωταθλητής καρπαζοεισπράκτορας. Και όταν μεν πουλάει τζάμπα μαγκιά στην Τρόικα, μπορεί οι συνέπειες να είναι σοβαρές, είναι όμως ανατάξιμες. Αν όμως προκαλέσει πόλεμο, που είναι ικανός να το κάνει, μόνο και μόνο  επειδή θεωρεί εαυτόν σύγχρονο Ελευθέριο Βενιζέλο και για να παρατείνει την παραμονή του στην εξουσία, τα πράγματα γίνονται σοβαρά. Γιατί αυτή τη φορά το τίμημα δε θα είναι παραπάνω φόροι, αλλά νεκροί, πρόσφυγες και, πιθανότατα, σημαντικές εδαφικές απώλειες για την Ελλάδα (η Κυπριακή Δημοκρατία απλώς θα πάψει να υφίσταται).

Εδώ πρέπει να επισημανθεί και ο κίνδυνος η κρίση αυτή να σκάσει στα χέρια της επόμενης κυβέρνησης που, βάσει των δημοσκοπήσεων, θα έχει βασικό κορμό το ΣΥΡΙΖΑ.

Το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης θα κληθεί να διαχειριστεί, κατά πάσα πιθανότητα ένα δύσκολο διμέτωπο αγώνα. Και ο κίνδυνος να παρασυρθεί από τις βαθιά ριζωμένες πεποιθήσεις περί «περιούσιου λαού του θεού» είναι υπαρκτός, ιδίως στην περίπτωση που θα έχει ως σύμμαχο τους ΑΝΕΛ (πράγμα εξόχως απευκταίο για κάθε λογικό άνθρωπο, αλλά σε αυτές τις συνθήκες όλα γίνονται πιθανά).
Το ότι σε ερώτηση επί του θέματος ο εκπρόσωπος τύπου του ΣΥΡΙΖΑ Πάνος Σκουρλέτης απάντησε ότι  «απόλυτη προτεραιότητα είναι η αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης» είναι ενθαρρυντικό. Αλλά δε προσφέρεται και για βεβαιότητες, στους επόμενους πολύ ρευστούς μήνες.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Η ΕΞΟΔΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΝΗΜΟΝΙΟ, Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΑ ΜΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΑ ΠΑΡΑΜΥΘΙΑ

 Παγιδευμένη αφ' ενός στους ευσεβείς της πόθους και στην επικοινωνιακή της πολιτική και αφ' ετέρου στην μη τήρηση όσων έχει δεσμευτεί - με τη συμφωνία του Νοεμβρίου 2012 με την Τρόικα -  η κυβέρνηση, εκλιπαρεί τους δανειστές για πίστωση χρόνου και για επιστροφή της Τρόικας.

Το «success story», σε συνδυασμό με την οργανωμένη αναβλητικότητα στην εφαρμογή των όσων σφαγιαστικών για την κοινωνία μέτρων προέβλεπε ρητά η συμφωνία με την Τρόικα και τα οποία, προσβάλλοντας βάναυσα την κοινή λογική και βιάζοντας την ελληνική γλώσσα είχαν βαφτιστεί «μεταρρυθμίσεις», υπήρξε από τις αρχές του 2013 ο ένας από τους δυο πυλώνες  της πολιτικής της κυβέρνησης Σαμαρά - Βενιζέλου (1).  

Όλο αυτό το διάστημα η κυβέρνηση προσπαθούσε να κερδίσει χρόνο, ωραιωποιώντας οικονομικά μεγέθη που δεν επιδέχονται μακιγιάρισμα - μιας και χάρη σε μια από τις λίγες ορθές επιλογές του Γιώργου Παπανδρέου, που μετέτρεψε τη χειραγωγούμενη Εθνική Στατιστική Υπηρεσία σε ανεξάρτητη αρχή με την επωνυμία Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), η κυβέρνηση δε μπορεί πλέον να «πειράζει» κατά βούληση τα  στατιστικά στοιχεία - και καθυστερώντας τις οδυνηρές και πολιτικά επιζήμιες αποφάσεις , που αφορούσαν στην πλήρη απελευθέρωση των απολύσεων, στην άρση της προστασίας της πρώτης κατοικίας από τους πλειστηριασμούς, στις αυτόματες περικοπές συντάξεων κ.λ.π.

Έτσι, θριαμβολόγησε για το «πρωτογενές πλεόνασμα», πανηγύρισε έξαλλα την «επάνοδο της χώρας στις αγορές» την περασμένη άνοιξη - μια κίνηση που ήταν λογικό να γίνει, αλλά που, επειδή ακριβώς ήταν δοκιμαστική, δεν έπρεπε να συνοδευτεί από πανηγυρισμούς - προανήγγειλε, εν χορδαίς και οργάνοις, την «πρόωρη έξοδο της χώρας από το Μνημόνιο» και γιόρτασε, την επιστροφή, μετά από έξι χρόνια ύφεσης, της χώρας στην άνάπτυξη.

Δυστυχώς όμως υπάρχουν κάποιοι αριθμοί, οι οποίοι διέψευδαν οικτρά τους κυβερνητικούς πανηγυρισμούς και ήταν θέμα χρόνου να σπάσει η φούσκα του «success story».

Ας ξεκινήσουμε από τα διαβόητα  «πρωτογενή πλεονάσματα» του 2013, που ανήλθε σε 1,5 δισεκατομμύρια ευρώ(2) και του 2014, που στο δεκάμηνο Ιανουαρίου Οκτωβρίου άγγιξε τα 2,405 δισεκατομμύρια ευρώ (3). Αυτά περιλαμβάνουν και τα 20 τουλάχιστον δισεκατομμύρια ευρώ των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς το Δημόσιο, οι οποίες δημιουργήθηκαν στη θητεία αυτής της κυβέρνησης. Και ναι μεν λογιστικά εγγράφονται στο ενεργητικό του κρατικού ισολογισμού, όμως δεν υπάρχουν στα ταμεία του Κράτους.

Ας δούμε τώρα την «επιστροφή στην ανάπτυξη», μετά από έξι χρόνια ύφεσης. Η επιστροφή αυτή συνοδεύεται από αποπληθωρισμό για 20 συνεχόμενους μήνες (4), από μείωση των εξαγωγών και αύξηση των εισαγωγών για 15 συνεχόμενους μήνες (5), από μείωση της βιομηχανικής παραγωγής το Σεπτέμβριο κατά 5,1% σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2013 (6), από μείωση της οικοδομικής δραστηριότητας το Σεπτέμβριο κατά 7,1% σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2013 (7), με το επιτόκιο του δεκαετούς ομολόγου σταθερά πάνω από το 8%,  και με το 7,4% των παιδιών υποσιτισμένα (8).

Βεβαίως αυξήθηκαν οι τουριστικές αφίξεις κατά 22,3% στην  περίοδο Ιανουαρίου - Σεπτεμβρίου 2014, όμως ο κύκλος εργασιών των τουριστικών επιχειρήσεων αυξήθηκε μόλις κατά 11,1% (9). Επ' αυτού ενδεικτικά είναι και τα στοιχεία της Ελληνικής Συνομοσπονδίας Εμπορίου και Επιχειρηματικότητας (ΕΣΕΕ) σχετικά με τις επιπτώσεις του τουρισμού στο λιανεμπόριο (10). Με βάση αυτά τα στοιχεία ο κύκλος εργασιών των εμπορικών επιχειρήσεων στις τουριστικές περιοχές μειώθηκε παρά την αύξηση των τουριστικών αφίξεων. Χαρακτηριστικό είναι δε το παράδειγμα της Χαλκιδικής, όπου, ενώ οι αφίξεις αυξήθηκαν κατά 15%, ο κύκλος εργασιών του λιανεμπορίου μειώθηκε κατά 30%.

Είναι επίσης γεγονός ότι η ανεργία έχει σταματήσει να αυξάνεται (11) και δείχνει κάποια πρώτα σημάδια αποκλιμάκωσης (25,9% τον Αύγουστο του 2014, έναντι 27,8% τον Αύγουστο του 2013). Όμως στον αριθμό των ανέργων δεν περιλαμβάνονται οι 50.000 των μακροχρόνια ανέργων, οι οποίοι εντάσσονται στα εξάμηνα προγράμματα κοινωφελούς εργασίας, χωρίς ένσημα, με μόνη παροχή ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη και αντί αμοιβής ένα προνοιακό επίδομα 350-400 ευρώ μηνιαίως (προγράμματα αναμφισβήτητα χρήσιμα, που όμως δε μπορούν να θεωρηθούν απασχόληση). Η απένταξή των ανθρώπων αυτών από τους εργαζόμενους οδηγεί την ανεργία στο 26,9%-27%.

Ακόμα χειρότερες είναι οι προοπτικές αποκλιμάκωσής της. Σύμφωνα με έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας για την Ελλάδα (12), με την αισιόδοξη πρόβλεψη μέσης ετήσιας ανάπτυξης κατά 2%, η ανεργία θα επανέλθει στο προ κρίσης επίπεδο το 2027. Τα πράγματα γίνονται ακόμα χειρότερα αν η δημιουργία θέσεων εργασίας αυξάνεται με ετήσιο ρυθμό 1,3% (ο μέσος ευρωπαϊκός ρυθμός της προ της κρίσης δεκαετίας). Στην περίπτωση αυτή η ανεργία θα φθάσει στο προ της κρίσης επίπεδο, μόλις το 2034.

Όλα αυτά τα στοιχεία της πραγματικής οικονομίας προκάλεσαν το σκάσιμο της φούσκας του «success story» και τη δημοσκοπική κατρακύλα των δυο εταίρων της κυβέρνησης.

Δίπλα σε αυτά όμως βρίσκεται και ένα τραγικό τους λάθος. Πίστεψαν ότι η υποστήριξη που, σκανδαλωδώς, τους παρείχαν οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι και τα χτυπήματα στην πλάτη, των Ευρωπαίων ηγετών, σήμαιναν μια χωρίς όρους υποστήριξη και θεώρησαν δεδομένη την πίστωση χρόνου για την μη υλοποίηση των δεσμεύσεων που είχαν αναλάβει έναντι των δανειστών. Πλανήθηκαν πλάνην οικτράν. 

Διότι δεν αντελήφθησαν ότι η υποστήριξη αυτή δεν οφείλονταν σε άλλους λόγους, παρά στο γεγονός ότι είχαν δεσμευτεί να μετατρέψουν την Ελλάδα σε «ειδική οικονομική ζώνη», με μισθούς Κίνας, εργασιακά και ατομικά δικαιώματα Κίνας, περιβαλλοντική προστασία Κίνας. Πίστεψαν πως οι Ευρωπαίοι εταίροι τους θα τους αντιμετώπιζαν ως «δικά τους καθάρματα» (13)

Τώρα οι αντισυμβαλλόμενοί τους απαιτούν, με τίμημα ένα ντροπιαστικό τέλος της πολιτικής σταδιοδρομίας των κυβερνώντων, την εφαρμογή των υποσχέσεών τους.  Και δεν πρόκειται να κάνουν πίσω στην απαίτηση τους, προκειμένου να αρχίσουν τη διαπραγμάτευση με την επόμενη κυβέρνηση, από όσο το δυνατόν πιο χαμηλά. 

 Γιάννης Χρυσοβέργης

Σημειώσεις

(1) Στον δεύτερο πυλώνα της κυβερνητικής πολιτικής, την καλλιέργεια εμφυλιοπολεμικού κλίματος, μέσω της ταύτισης της αξιωματικής αντιπολίτευσης με την «τρομοκρατία» και της διασποράς, από τα καθεστωτικά ΜΜΕ, ψευδών ειδήσεων σε βάρος της έχουμε αναφερθεί κατ' επανάληψη.

(2) Ανακοίνωση EUROSTAT, 23 Απριλίου 2014.

(3) Ανακοίνωση του ΥΠΟΙΚ, 13 Νοεμβρίου 2014.

(4) Τον Σεπτέμβριο ο αποπληθωρισμός έφθασε το -0,8%. Ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ, 10 Νοεμβρίου 2014.

(5) Τον Σεπτέμβριο οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά 8,7% σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2013, ενώ οι εισαγωγές αυξήθηκαν κατά 7,4%. Ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ, 7 Νοεμβρίου 2014.

(6)  Ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ, 10 Νοεμβρίου 2014.

(7)  Ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ, 10 Νοεμβρίου 2014.

(8) Ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ, 18 Νοεμβρίου 2014.

(9) Δελτίο Τύπου της Τράπεζας της Ελλάδος, 21 Νοεμβρίου 2014. 

(10) Δελτίο Τύπου ΕΣΕΕ, 9 Σεπτεμβρίου 2014.

(11) Ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ, 13 Νοεμβρίου 2014.

(12) Διεθνής Οργανισμός Εργασίας, Παραγωγικές Θέσεις Εργασίας για την Ελλάδα, σ. 3.

(13) Προσφιλής χαρακτηρισμός του Χένρι Κίσιντζερ για τους κάθε λογής φιλοδυτικούς δικτάτορες της δεκαετίας του '60 και του '70.

Η ΕΝΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΚΑΙ ΟΙ ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΕΣ

Εν μέσω κλιμακούμενης κρίσης στη Μέση Ανατολή, η Τουρκία επιλέγει την όξυνση στην Κύπρο, προκαλώντας έκδηλη ανησυχία σε ελληνική και κυπριακή κυβέρνηση.
Οι οποίες  αιφνιδιασμένες  αντιδρούν με τρόπο που δείχνει απουσία στόχων και στρατηγικής έναντι της Τουρκίας.

Η τουρκική βίαιη αντίδραση στην έναρξη των ερευνών της κυπριακής κυβέρνησης για υδρογονάνθρακες έπιασε στον ύπνο  τόσο την ελληνική όσο και την κυπριακή πλευρά.
Οι μέχρι τώρα αντιδράσεις των δυο κυβερνήσεων αποδεικνύουν ότι, σε μια περίοδο όπου τα δεδομένα μεταβάλλονται καθημερινά, η ελληνική και η κυπριακή κυβέρνηση είχαν βασίσει τη στρατηγική τους σε μια σειρά από λανθασμένες ή υπερεκτιμημένες παραδοχές και στην υποτίμηση της σημασίας της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Η πρώτη από αυτές ήταν πως αρκούσε η ανάθεση των ερευνών για τα κοιτάσματα των υδρογονανθράκων σε ισραηλινά και αμερικανικά συμφέροντα για την αποτροπή μιας βίαιης τουρκικής αντίδρασης.
Η δεύτερη αφορούσε στην πεποίθηση ότι, από τη στιγμή που τα κυπριακά κοιτάσματα υδρογονανθράκων, έμελλε να συνεισφέρουν σημαντικά  - πράγμα το οποίο μέχρι τώρα μάλλον δεν έχει αποδειχθεί με τρόπο μη αποδεχόμενο αμφισβήτηση - στην ενεργειακή ανεξαρτητοποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τη Ρωσία, τυχόν παρεμπόδιση της εκμετάλλευσής τους από την Τουρκία θα προκαλούσε την άμεση και έντονη αντίδραση σύσσωμης της Δύσης.
Με αυτές τις δυο παραδοχές η ελληνική και η κυπριακή κυβέρνηση πορεύτηκαν σε πλήρη μακαριότητα εδώ και δυο σχεδόν χρόνια, αγνοώντας προκλητικά όλες τις ενδείξεις.
Η ελληνική κυβέρνηση δεν έλαβε υπ' όψιν της ότι η κατηγορηματική άρνηση των ΗΠΑ να δεχτούν την μονομερή ανακήρυξη ελληνικής ΑΟΖ στο Αιγαίο - η οποία μάλιστα εκδηλώθηκε με τη μορφή «προειδοποίησης» του Αμερικανού υφυπουργού εξωτερικών προς τον Αλέξη Τσίπρα, στη διάρκεια εθιμοτυπικής τους συνάντησης, ότι «τυχόν μονομερής ανακήρυξη ελληνικής ΑΟΖ στο Αιγαίο θα προκαλέσει τη βίαιη αντίδραση της Τουρκίας» - θα μπορούσε να σημαίνει επίσης και την απροθυμία τους να ασκήσουν πίεση στην Τουρκία σε περίπτωση ανάλογης κρίσης στην Κύπρο.
Ακόμα η ελληνική, αλλά και οι κυπριακές κυβερνήσεις των Χριστόφια - Αναστασιάδη, υιοθέτησαν μια στατική άποψη για τις αμερικανοτουρκικές σχέσεις, που τις ήθελε «ψυχρές» λόγω της  «κρίσης των Τουρκοϊσραηλινών σχέσεων». 
Το ότι οι Αμερικανοί δεν χαίρονται για την πολιτική ανεξαρτησία του Ερντογάν δε χωράει αμφιβολία. Όμως από αυτό μέχρι το σημείο να μη βλέπει κανείς ότι ο Ερντογάν όλα αυτά τα χρόνια - με εξαίρεση της άρνησή του, το 2003,  να επιτρέψει τη διέλευση αμερικανικών χερσαίων δυνάμεων από τη χώρα του για να επιτεθούν στο Ιράκ από βορρά - ουδέποτε έχει συγκρουσθεί με τα στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ στην περιοχή, υπάρχει τεράστια απόσταση. Και είναι απορίας άξιο το γιατί, τόσο η ελληνική, όσο και οι κυπριακές κυβερνήσεις, βαυκαλίζονταν όλο αυτό το διάστημα με την πεποίθηση ότι «αν οι Τούρκοι κάνουν τους άγριους θα βρουν μπροστά τους το Ισραήλ και τις ΗΠΑ».
Πολύ χειρότερα δε, αγνόησαν προκλητικά την καταιγιστική κλιμάκωση της κρίσης στη Συρία και στο Ιράκ, με όλες τις ανακατατάξεις που αυτή θα μπορούσε να επιφέρει στη στρατηγική σημασία της μιας ή της άλλης χώρας.
Βρέθηκαν έτσι αμφότερες χωρίς ξεκάθαρη τακτική - για στρατηγική ούτε λόγος να γίνεται - απέναντι στην αποστολή του ερευνητικού σκάφους Barbaros, με τη συνοδεία πλοίων του στόλου στην κυπριακή ΑΟΖ. Τρέμουν ένα θερμό επεισόδιο, διότι αρχίζουν να αντιλαμβάνονται πως αυτό, αφ' ενός δεν είναι απίθανο, αφ' ετέρου υπάρχει κίνδυνος ουδείς να το αποτρέψει, αν και ουδείς στη Δύση το επιθυμεί. Και βεβαίως, με δεδομένη την οικονομική κατάσταση Ελλάδας και Κύπρου, η πολιτική έκβαση ενός θερμού επεισοδίου είναι προδιαγεγραμμένη.
Η θέση Ελλάδας και Κύπρου υπό αυτές τις συνθήκες είναι δεινή. Η αντίδραση του νέου γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ στις εκκλήσεις Βενιζέλου για «κατανόηση των ελληνικών θέσεων», μιας και η Ελλάδα «ακόμα και σε συνθήκες κρίσης δαπανά για την άμυνα πολύ παραπάνω από το 2% που ζητά από τα κράτη μέλη η Συμμαχία», ήταν μια παραίνεση  «προς όλα τα μέρη να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση, διότι η Συμμαχία πρέπει να αντιμετωπίσει εξωτερικές απειλές, τη Ρωσία και το Ισλαμικό Κράτος, και πρέπει να είναι ενωμένη».
Στο ίδιο κλίμα, αν και πιο διπλωματικές, ήταν οι αντιδράσεις των ΗΠΑ και της ΕΕ στις ελληνικές και κυπριακές εκκλήσεις για πιέσεις προς την Τουρκία.
Σε αυτό το πλαίσιο γίνεται σαφές πως το δίλημμα που τίθεται για την ελληνική και την κυπριακή κυβέρνηση είναι αν θα υποχωρήσουν για να μη γίνει θερμό επεισόδιο ή αφότου γίνει θερμό επεισόδιο.
Είναι επίσης σαφές ότι τα περιβόητα κοιτάσματα της κυπριακής ΑΟΖ κινδυνεύουν να γίνουν από εργαλείο πίεσης προς την Τουρκία θηλειά στο λαιμό της ελληνικής και της κυπριακής κυβέρνησης (Βλ. ΚΥΠΡΙΑΚΟ: ΣΥΝΟΜΙΛΙΕΣ ΧΑΜΗΛΩΝ ΠΡΟΣΔΟΚΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΛΛΗΝΟΚΥΠΡΙΟΥΣ)
Σε αυτό ακριβώς το κλίμα και με την Τουρκία να θέτει ευθέως ζήτημα «είτε συνεκμετάλλευσης των κοιτασμάτων από Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους, είτε θεσμοθέτηση της διχοτόμησης του νησιού», Ελλάδα και Κύπρος καλούνται να προσδιορίσουν ποιο είναι το αποδεκτό όριο απωλειών και τι ακριβώς ανταλλάγματα, ποσοτικά και ποιοτικά, επιθυμούν, στη διαπραγμάτευση για το μέλλον της Κύπρου.
Καλό θα ήταν δε, με δεδομένο ότι η όποια λύση θα είναι πολύ χειρότερη για τους Ελληνοκύπριους από το Σχέδιο Ανάν, που μετά βδελυγμίας απέρριψαν πριν από δέκα χρόνια, να αρχίσει η συζήτηση μήπως η διχοτόμηση με κάποιους όρους, οι οποίοι πρέπει να προσδιοριστούν, είναι μια πιο αποδεκτή λύση.
Βεβαίως, στην περίπτωση της διχοτόμησης οι μεγάλοι χαμένοι θα είναι οι Τουρκοκύπριοι, μιας και, ανεπαισθήτως και παραδόξως, η Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου (που εμείς οι Έλληνες αποκαλούμε «ψευδοκράτος») έχει κατακτήσει περισσότερη και ποιοτικότερη Δημοκρατία από την Τουρκία. Αυτό όμως είναι άλλου παππά Ευαγγέλιο. Και το χειρότερο, μη εκμεταλλεύσιμο από την ελληνοκυπριακή πλευρά. Η «περήφανη απόρριψη» του Σχεδίου Ανάν έχει αφήσει κι εδώ το αποτύπωμά της.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Πολιτικός κινημτογράφος

Η δεκαετία του’70 ήταν μια δεκαετία ριζοσπαστικοποίσης πολλών, νέων κυρίως, ανθρώπων,  που στράφηκαν στην ένοπλη δράση με όλες τις συνέπειες που είχε αυτή η επιλογή, σε διάφορες κοινωνίες και σε διάφορες συνθήκες. Κι’εμείς ζήσαμε και ζούμε ακόμα, σε κάποιο βαθμό, τα δικά μας «μολυβένια χρόνια», για τα οποία ο καθένας μας μπορεί να έχει τη δική του ερμηνεία και να κάνει τη δική του αποτίμηση. Και υπάρχουν ενδιαφέρουσε ταινίες που μπορούν να δώσουν ερεθίσματα για έναν τέτοιο προβληματισμό.

Η «Λέσχη Εκτός Γραμμής», Στρατηγοπούλου 7 & Μαυρικίου, κάπου κοντά στη διασταύρωση Χ. Τρικούπη και Λασκάρεως (κέντρο Αθήνας) διοργανώνει μια σειρά προβολών με ταινίες που αναφέρονται στο ένοπλο κίνημα διαφόρων χωρών και στον τρόπο αντιμετώπισής του από την εξουσία. Κάμποσες από αυτές ίσως να τις έχουμε δει, κάποιες άλλες όχι.  Στον παρακάτω σύνδεσμο υπάρχει το πρόγραμμα των προβολών και γίνεται μια σύντομη παρουσίασή τους. Νομίζω πως αξίζει τον κόπο να δούμε ορισμένες απ’αυτές.

http://rednotebook.gr/2014/10/politiki-kai-via/?utm_source=Newsletter+Red&utm_campaign=71a5fa9f2f-RSS_EMAIL_CAMPAIGN&utm_medium=email&utm_term=0_8d4a8f2e2

Γιώργος Αιμ. Σκιάνης

ΟΙ ΚΑΤΡΑΠΑΚΙΕΣ ΤΩΝ ΔΑΝΕΙΣΤΩΝ ΣΤΟ ΣΑΜΑΡΑ ΚΑΙ ΤΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ ΣΤΟ ΣΥΡΙΖΑ

Η επιτυχία - και η συνακόλουθη μακρά πολιτική κυριαρχία - ή η αποτυχία με συνοπτικές διαδικασίες - και η εξαφάνιση με ταχείς ρυθμούς από το πολιτικό σκηνικό - της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ θα κριθούν στους πρώτους τρεις με έξι μήνες της διακυβέρνησής της.

Με μοναδικό κρίσιμο μέγεθος την ικανότητα της νέας κυβέρνησης να διαχειριστεί την εμπόλεμη κατάσταση που θα δημιουργηθεί στο εσωτερικό της χώρας, ενόσω θα διαρκούν οι διαπραγματεύσεις με τους δανειστές.

Η εξευτελιστική επιστροφή της κυβέρνησης Σαμαρά στη «νομιμοφροσύνη του Μνημονίου» μετά τις πρόσφατες κατραπακιές από δανειστές και αγορές προσφέρεται για μια σειρά από χρήσιμα συμπεράσματα.

Το πρώτο είναι ότι οι δανειστές δεν παίρνουν στα σοβαρά τις ελληνικές κυβερνήσεις. Έχουν την πεποίθηση πως με την πρώτη καρπαζιά θα βάλουν την ουρά στα σκέλια και θα υπογράψουν λευκά χαρτιά.

Είναι γεγονός ότι η εμπειρία τους δικαιώνει. Από τη «διαπραγμάτευση με το πιστόλι στο τραπέζι» του Γιώργου Παπανδρέου την άνοιξη του 2010, μέχρι την «άρνηση» του υπουργού Οικονομικών Ευ. Βενιζέλου να συναντηθεί με την Τρόικα και τις επί ένα μήνα απελπισμένες εκκλήσεις του προς αυτήν να επιστρέψει στην Ελλάδα το φθινόπωρο του 2011 και  την υπογραφή του δεύτερου Μνημονίου από τον «αντιμηνμονιακό» Αντώνη Σαμαρά, πριν το εγκρίνει η Βουλή, χωρίς πολλές αντιρρήσεις το Γενάρη του 2012, τα παραδείγματα είναι πολλά.

Αν σε αυτά προστεθεί η «εθνικά υπερήφανη», στάση της ελληνοκυπριακής Βουλής, το Μάρτιο του 2013, που μετατράπηκε μέσα σε μια εβδομάδα σε μια εξ ίσου «εθνικά υπερήφανη» αποδοχή του Κυπριακού Μνημονίου, είναι σαφές ότι οι λεονταρισμοί του Μεγαλέξανδρου Σαμαρά όλο το καλοκαίρι για επικείμενες, «μονομερείς πρωτοβουλίες πρόωρης εξόδου από το Μνημόνιο», μάλλον συγκαταβατικά χαμόγελα προκαλούσαν μεταξύ των εκπροσώπων των δανειστών.

Το μόνο ειλικρινές σε όλα αυτά είναι ο σπαραγμός του Μεγαλέξανδρου Σαμαρά, ο οποίος συνειδητοποιεί πως οι ίδιοι άνθρωποι που τον έχρισαν κατ' όνομα πρωθυπουργό - γιατί πραγματικός πρωθυπουργός ήταν ο Γιάννης Στουρνάρας, τον οποίο διαδέχθηκε ο Γκίκας Χαρδούβελης - ετοιμάζονται να τον πετάξουν σαν στυμμένη λεμονόκουπα. Όμως αυτό είναι άλλου παππά Ευαγγέλιο.
Το δεύτερο συμπέρασμα είναι πως ο μόνος τρόπος για να αποφασίσουν οι δανειστές να διαπραγματευτούν μια αλλαγή πορείας της Ελλάδας είναι να συμβεί κάτι που θα τους τρομάξει και να τους πείσει ότι αν δεν αποφασίσουν να δώσουν τα καπέλα τους κινδυνεύουν να χάσουν τα κεφάλια τους.
Η υποψία κρίσης της περασμένης εβδομάδας απέδειξε ότι το μοναδικό όπλο μιας ελληνικής κυβέρνησης απέναντι στους δανειστές παραμένει η απειλή στάσης πληρωμών. Όχι πια λόγω της έκθεσης των ευρωπαϊκών ή άλλων τραπεζών στο ελληνικό χρέος, αλλά λόγω της ασύμμετρης απειλής που μια ελληνική χρεοκοπία αντιπροσωπεύει για τα ιταλικά, τα ισπανικά και, κυρίως, τα γαλλικά ομόλογα.
Το τρίτο συμπέρασμα είναι πως για να πείσει μια ελληνική κυβέρνηση τους δανειστές να διαπραγματευτούν πρέπει από την πρώτη στιγμή να τους πείσει ότι ναι, δεν κολώνει να κηρύξει στάση πληρωμών εντός του ευρώ. Κι ο μόνος τρόπος για να τους πείσει γι αυτό, άρα να αποφύγει την υλοποίηση της απειλής της,  είναι να δείξει πως είναι έτοιμη να τη διαχειριστεί.
Όμως για να γίνει αυτό πρέπει η ελληνική κυβέρνηση, δηλαδή ο ΣΥΡΙΖΑ, να είναι σε θέση να διαχειριστεί επιτυχώς τις συνθήκες οικονομίας πολέμου που θα διαρκέσουν τόσο χρόνο, όσο και οι διαπραγματεύσεις.
Διότι είναι βέβαιο πως κάποιες χιλιάδες πολιτών, που ακόμα διαθέτουν κάποιες καταθέσεις, θα σπεύσουν πατείς με πατώ στις τράπεζες για να τις αποσύρουν. Και η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να έχει έτοιμο σχέδιο δράσης για να μείνουν οι καταθέσεις στις τράπεζες. Και πρέπει το σχέδιο αυτό να είναι επιτυχές. 
Διότι είναι βέβαιο πως η εισροή κοινοτικών πόρων θα κοπεί με το μαχαίρι. Παράνομα μεν, αλλά θα κοπεί. Και η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να έχει έτοιμο ένα σχέδιο αντιμετώπισης αυτής της κατάστασης.
Διότι είναι βέβαιο πως οι τουριστικές αφίξεις, για ένα χρόνο τουλάχιστον, θα μειωθούν δραστικά. Κι η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να είναι σε θέση να διαχειριστεί τη μείωση του εισερχόμενου συναλλάγματος.
Διότι είναι βέβαιο πως, εξ αιτίας όλων των παραπάνω λόγων και όχι μόνο, θα υπάρξουν ελλείψεις σε είδη πρώτης ανάγκης, ακόμα και σε τρόφιμα. Κι η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να πείσει την κοινωνία, με έργα κι όχι με πράξεις, πως οι ελλείψεις αυτές θα είναι παροδικές. 
Επιπλέον πρέπει άμεσα να βρει τρόπο να ταΐσει αυτούς που πεινούν, ώστε ναμην πανικοβληθούν αυτοί που φοβούνται ότι θα πεινάσουν.
Από την επιτυχή αντιμετώπιση όλων των παραπάνω προκλήσεων θα κριθεί αν ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορέσει να διαπραγματευτεί κάτι καλύτερο με τους πιστωτές της χώρας.
Με την έννοια αυτή  το πρόσφατο  άρθρο του Γιάννη Βαρουφάκη που ζητούσε από το ΣΥΡΙΖΑ να υποσχεθεί αίμα, ιδρώτα και δακρυα ήταν ιδιαίτερα εύστοχο.  
Εξ αιτίας της αποτυχίας του Γιώργου Παπανδρέου να συλλάβει το μέγεθος της κρίσης και να αντιδράσει με τη δέουσα αποφασιστικότητα, υποστήκαμε την πιο διεφθαρμένη κυβέρνηση από την κατάρρευση της Χούντας το 1974.
Τυχόν αποτυχία του ΣΥΡΙΖΑ θα ανοίξει διάπλατα το δρόμο για την πολιτική κυριαρχία της ακροδεξιάς, είτε με τη μορφή μιας νεοναζιστικής, είτε με τη μορφή μιας στρατιωτικής δικτατορίας.

Γιάννης Χρυσοβέργης 

Συμπαράσταση στη Ντόα

Από ένα email που έλαβα, πληροφορήθηκα για την καμπάνια της Avaaz με αίτημα τη χορήγηση άδειας παραμονής σε μια νεαρή πρόσφυγα από τη Συρία. Λέω να διαβάσουμε το σύντομο κείμενο που ακολουθεί, να μπούμε στη σχετική ιστοσελίδα για πληρέστερη ενημέρωση και, αν συμφωνούμε, να υπογράψουμε.

Γιώργος Αιμ. Σκιάνης

Στην παρακάτω ηλεκτρονική αίτηση υπογράφουμε για να μπορούμε να λεγόμαστε άνθρωποι. Υπογράφουμε επειδή σε αυτό το κορίτσι από τη Συρία οφείλεται ένα πραγματικό θαύμα. Διότι ως κοινωνία της οφείλουμε μια ευκαιρία να πατήσει ξανά γερά στα πόδια της. Υπογράφουμε διότι μονάχα με άδεια παραμονής αυτό το κορίτσι θα μπορέσει να συνεχίσει το ταξίδι της μακριά από την εμπόλεμη και κατεστραμμένη πατρίδα της.

http://fmkritis.wordpress.com/2014/09/27/%CF%85%CF%80%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%AC%CF%88%CF%84%CE%B5-%CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CE%BD%CF%84%CF%8C%CE%B1-%CE%AC%CE%B4%CE%B5%CE%B9%CE%B1-%CF%80%CE%B1%CF%81%CE%B1%CE%BC%CE%BF%CE%BD%CE%AE/

ΑΠΟ ΤΟ «ΜΑΥΡΟ» ΤΗΣ ΕΡΤ ΣΤΙΣ ΠΑΡΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΗς ΝΕΡΙΤ

Πολύ πιο σοβαρή από την αναίσχυντη λογοκρισία «με εντολή Σαμαρά», που οδήγησε στην παραίτηση τριών υψηλόβαθμων στελεχών της ΝΕΡΙΤ, είναι η εικόνα ενός Πρωθυπουργού εξουσιομανούς και σε κρίση παράνοιας.

Κι ένας τέτοιος άνθρωπος είναι πάντα πολύ επικίνδυνος. Καλό θα είναι λοιπόν η αντιπολίτευση να προετοιμαστεί από τώρα για να αντιμετωπίσει τα χειρότερα. Μήπως και τα αποτρέψει. 

Μια ολόκληρη εβδομάδα πριν από το «επεισόδιο της ΝΕΡΙΤ» η ομιλία του Πρωθυπουργού στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης προβλημάτισε. Ένας πολιτικός λόγος προδικτατορικός, που παρέπεμπε σε ομιλίες βουλευτών της ΕΡΕ στη δεκαετία του '50, και του οποίου η κεντρική ιδέα ήταν ότι το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης συνιστά εθνικό κίνδυνο. Και αυτό ήταν το στίγμα όλων των ομιλιών του Πρωθυπουργού από εκείνη την ημέρα και μετά.

Στα μισά της περασμένης εβδομάδας  το γραφείο τύπου του Πρωθυπουργού εξέδωσε μια οργίλη ανακοίνωση: «Το άθλιο πρωτοσέλιδο στην εφημερίδα "Το Ποντίκι", οι εμπνευστές του και όσοι κρύβονται πίσω από τους εμπνευστές του, να γνωρίζουν ότι αυτή η Κυβέρνηση δεν άγεται, ούτε φέρεται, ούτε κάμπτεται από κανέναν».

Εμβρόντητοι οι παραλήπτες αυτού του δελτίου τύπου διαπίστωσαν ότι το επίμαχο πρωτοσέλιδο δεν περιελάμβανε ένα υβριστικό ή συκοφαντικό για το πρόσωπο του Πρωθυπουργού τίτλο, αλλά μια... γελοιογραφία. 

Σε κάποιο αυταρχικό καθεστώς ο διευθυντής του εντύπου κι ο δημιουργός της «ασεβούς» γελοιογραφίας θα συλλαμβάνονταν, θα φυλακίζονταν, ίσως και να εξαφανίζονταν. Σε μια κοινοβουλευτική Δημοκρατία συνηθίζεται ο θιγόμενος να γελάει. Η έκδοση ανακοίνωσης για μια γελοιογραφία συνιστά παγκόσμια πρωτοτυπία. Και ναι μεν είναι γελοία, αλλά όχι για γέλια. Γιατί αναδεικνύει έναν Πρωθυπουργό που έχει χάσει τουλάχιστον την ψυχραιμία του.

Η καταγγελία του διαδικτυακού ΜΜΕ TOC  της Έλλης Στάη, σύμφωνα με την οποία «ο Αντώνης Σαμαράς τηλεφώνησε σε πρόσωπα-κλειδιά στις διοικήσεις κεντρικών ΜΜΕ για να μη μεταδοθεί η ομιλία του Αλέξη Τσίπρα από τα ιδιωτικά κανάλια», ενώ «ανώτερα κυβερνητικά στελέχη έκαναν τηλεφωνήματα σε εφημερίδες για να υπάρξει επιθετική στάση έναντι της ομιλίας Αλέξη Τσίπρα στα φύλλα της Δευτέρας» δίνει μια άλλη διάσταση στην κυβερνητική παρέμβαση στη ΝΕΡΙΤ.

Ο Πρωθυπουργός αναλαμβάνει προσωπικά την εκστρατεία φίμωσης της αντιπολίτευσης. Στους επόμενους μήνες είναι προφανές ότι το τρίπτυχο «λογοκρισία, παραπληροφόρηση, διασπορά ψευδών ειδήσεων» θα συνιστά την επικοινωνιακή πολιτική της Κυβέρνησης.

Μια τέτοια πολιτική όμως από μόνη της οδηγεί απλώς στη γελοιοποίηση, αν δεν συνοδευτεί από συλλήψεις στελεχών της Αντιπολίτευσης με ψευδείς κατηγορίες, με βία και νοθεία στις εκλογικές αναμετρήσεις.

Το αν η κυβέρνηση είναι σε θέση να σπρώξει την αυταρχική της κατρακύλα ως τις ακραίες της συνέπειες δεν το γνωρίζουμε. Πιθανότατα όμως θα το επιδιώξει. 

Ευχή όλων μας πρέπει να είναι να πρόκειται για απεγνωσμένες κινήσεις πανικού των απελπισμένων κυβερνώντων. Με τις ευχές όμως πολιτική δε γίνεται. Κι εδώ που φτάσαμε πρέπει να ετοιμαζόμαστε για να αντιμετωπίσουμε τα χειρότερα.

Γιάννης Χρυσοβέργης