ΒΕΝΕΖΟΥΕΛΑ - ΟΥΚΡΑΝΙΑ: Η ΜΕΓΑΛΗ ΤΡΑΜΠ(Α);

Ενώ ακόμα το κύριο ερώτημα παραμένει αναπάντητο, αν δηλαδή η απαγωγή του Νικολάς Μαδούρο ήταν μια άριστα οργανωμένη στρατιωτική επιχείρηση ή ένα ενδοκαθεστωτικό πραξικόπημα, η υποτονική αντίδραση της Ρωσίας γεννά σοβαρές υποψίες ως προς το πραγματικό περιεχόμενο των τηλεφωνικών επαφών του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ με το Ρώσο ομόλογό του Βλαντιμίρ Πούτιν τους τελευταίους μήνες και δίνει κάποιες εξηγήσεις για τη στάση του Τραμπ έναντι της Ουκρανίας.

Πέραν αυτού η αμερικανική επίθεση στη Βενεζουέλα σηματοδοτεί τον οριστικό ενταφιασμό της επίφασης διεθνούς νομιμότητας που κυριάρχησε από το 1945 μέχρι πρόσφατα και την επιστροφή στον ξετσίπωτο ιμπεριαλισμό του 19ου αιώνα. Μόνο που τώρα απέναντι στη Δύση υπάρχει η Κίνα.

ΤΙ ΣΥΝΕΒΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΒΕΝΕΖΟΥΕΛΑ;

Παρά τους αμερικανικούς κομπασμούς, οι οποίοι αναπαράγονται αμάσητοι από τα ευρωπαϊκά ΜΜΕ, δυο μέρες μετά την απαγωγή του προέδρου Νικολάς Μαδούρο υπάρχουν πολλά αναπάντητα ερωτήματα.

Το πρώτο αφορά στην «παράξενη» συμπεριφορά της αντιπροέδρου Ντέλσυ Ροντρίγκες  και του υπόλοιπου υπουργικού συμβουλίου.  Η Ροντρίγκες από τη μια κατήγγειλε  την απαγωγή του Μαδούρο και δήλωσε πως ό,τι κι αν συμβεί παραμένει ο νόμιμος πρόεδρος της Βενεζουέλας, από την άλλη όμως κάλεσε το λαό -συνεπικουρούμενη από τον υπουργό Άμυνας της χώρας- να «επανέλθει στις καθημερινές του ασχολίες». Το λιγότερο που θα περίμενε κανείς ως φυσιολογική αντίδραση από τα εναπομείναντα μέλη της κυβέρνησης μιας χώρας που δέχθηκε τέτοια μορφή επίθεσης θα ήταν  η κήρυξη γενικής επιστράτευσης.

Το δεύτερο αφορά στον τρόπο που ο Τραμπ απαξίωσε την αυτοαποκαλούμενη «δημοκρατική» αντιπολίτευση -σε σχέση με πολλούς από τους πολιτικούς της η ΧΡΥΣΗ ΑΥΓΗ είναι μετριοπαθής- δηλώνοντας πως η ηγέτιδά της Μαρία Κορίνα Ματσάδο, η οποία μάλιστα τιμήθηκε φέτος με το Νόμπελ της Ειρήνης, στερείται λαϊκού ερείσματος στη χώρα της. Ισχυρισμός που πετάει στα σκουπίδια τόσο τις καταγγελίες της βενεζουελανής αντιπολίτευσης -οι οποίοι έγιναν δεκτοί από το σύνολο των δυτικών πολιτικών ηγεσιών- περί οργίου νοθείας στις εκλογές του 2024 (άρα με βάση αυτόν τον ισχυρισμό ο Μαδούρο είναι νόμιμος ηγέτης της χώρας) όσο και την επιχειρηματολογία με την οποία απονεμήθηκε στη Ματσάδο το Νόμπελ Ειρήνης.

Το τρίτο αφορά στις ανθρώπινες απώλειες της αμερικανικής επίθεσης. Με βάση τα όσα γνωρίζουμε μέχρι σήμερα σκοτώθηκαν 32 σωματοφύλακες του Μαδούρο, ΟΛΟΙ ΚΟΥΒΑΝΟΙ.

Το τέταρτο αφορά στον τρόπο που απευθύνεται ο Τραμπ στη Ροντρίγκες, ο οποίος αφ' ενός την ενθάρρυνε από την πρώτη στιγμή να αναλάβει τα ηνία της χώρας, αφ' ετέρου την απειλεί ότι αν δεν υλοποιήσει τις αμερικανικές αξιώσεις την περιμένει μοίρα χειρότερη από αυτή του Μαδούρο.

Είναι προφανές πως η πρώτη επιλογή των Αμερικανών είναι η επίτευξη των στόχων τους μέσα από τη συνέχεια του υπάρχοντος καθεστώτος. Και, πιθανότατα, η επιλογή τους αυτή υπαγορεύεται από το γεγονός ότι κάποια στελέχη του καθεστώτος τους έχουν δώσει έμπρακτες υποσχέσεις πράγμα που δίνει εξήγηση σε δυο ερωτήματα: στην ευκολία με την οποία διεξήχθη η επιχείρηση απαγωγής του Μαδούρο και στην ακρίβεια των πληροφοριών που είχαν οι αμερικανικές υπηρεσίες για την προεδρική κατοικία αφ' ενός και στο γεγονός ότι τα μόνα θύματα της επιχείρησης ήταν οι Κουβανοί σωματοφύλακές του αφ' ετέρου. Αν αυτό δεν καταστεί δυνατό θα ακολουθήσει γενική στρατιωτική εισβολή, την οποία -λογικό είναι αυτό- θα επιθυμούσαν να αποφύγουν.

Ενδέχεται επίσης το σημερινό Διευθυντήριο της Βενεζουέλας - η Ντέλσυ Ροντρίγκες, ο αδελφός της που είναι πρόεδρος της Εθνοσυνέλευσης και οι υπουργοί Εσωτερικών και Άμυνας- να αμφιταλαντεύεται ως προς τη στάση που θα κρατήσει έναντι των ΗΠΑ. Ή, αν ισχύει το ενδεχόμενο του ενδοκαθεστωτικού πραξικοπήματος, να χρειάζονται χρόνο προκειμένου να ελέγξουν σημαντικούς μηχανισμούς της εξουσίας οι οποίοι διαφεύγουν του ελέγχου τους.

ΑΠΟ ΤΗ ΜΠΟΛΙΒΑΡΙΑΝΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΟ ΑΥΤΑΡΧΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΜΑΔΟΥΡΟ

Η εκλογή του πρώην αξιωματικού των αλεξιπτωτιστών και επίδοξου πραξικοπηματία (το Φεβρουάριο του 1992) Ούγο Τσάβες στην προεδρία της χώρας το 1998 έσπασε την εναλλαγή στην εξουσία μεταξύ των δυο παραδοσιακών κομμάτων, των φιλελεύθερων και των συντηρητικών. Η εκλογή του σε μια αναμέτρηση με ρεκόρ συμμετοχής σήμανε την απαρχή μιας σειράς ριζοσπαστικών μεταρρυθμίσεων υπέρ της φτωχολογιάς  και την εθνικοποίηση των κοιτασμάτων πετρελαίου της χώρας. 

Το 2002, σε μια απόπειρα πραξικοπήματος με την υποστήριξη των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών ο Τσάβες απήχθη από τους πραξικοπηματίες, όμως το πραξικόπημα κατέρρευσε καθώς ο λαός ξεχύθηκε στους δρόμους και οι πιστές σε αυτόν στρατιωτικές δυνάμεις τον απελευθέρωσαν με συνοπτικές διαδικασίες. Το 2006 και το 2012 επανεξελέγη με συντριπτικά ποσοστά και μέχρι το θάνατο του, το 2013, παρέμεινε εξαιρετικά λαοφιλής.

Ο διάδοχός του, Νικολάς Μαδούρο, δεν διέθετε το χάρισμα του προκατόχου του. Υπό την ηγεσία του τα φαινόμενα διαφθοράς των κρατικών και κομματικών αξιωματούχων του κόμματος που είχε ιδρύσει ο Τσάβες και ήταν περιθωριακά μέχρι το θάνατό του γιγαντώθηκαν και έγιναν γενικός κανόνας. Οι τιμές των τροφίμων έγιναν απλησίαστες για τους φτωχούς, και η μόνη αντίδραση στη γενική κοινωνική δυσαρέσκεια ήταν η διολίσθηση σε ένα αυταρχικό καθεστώς. Στις παραμονές της απαγωγής του ο Νικολάς Μαδούρο ήταν ένα πρόσωπο μισητό από τους πάντες στη Βενεζουέλα.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΚΡΑΝΙΑ ΣΤΗ ΒΕΝΕΖΟΥΕΛΑ ΓΙΑ ΝΑ ΓΙΝΟΥΜΕ ΞΑΝΑ ΜΕΓΑΛΟΙ

Στο μεταξύ -κι ενώ οι «πρόθυμοι» να δουν και τον τελευταίο Ουκρανό στρατιώτη νεκρό Ευρωπαίοι αλλά, ευτυχώς,  απρόθυμοι, παρά την πολεμική τους υστερία, να εμπλακούν σε πόλεμο με τη Ρωσία, διαβουλεύονται για τις «εγγυήσεις ασφαλείας» που πρέπει να χορηγηθούν στην Ουκρανία, θέμα για το οποίο ουδείς έχει ζητήσει τη γνώμη τους καθώς ο μεν Τραμπ τους σνομπάρει επιδεικτικά ο δε Πούτιν τους χλευάζει δημοσίως- στην Ουκρανία οι ρωσικές δυνάμεις, αργά αλλά σταθερά και εντελώς ανενόχλητες από τις ΗΠΑ, καταλαμβάνουν νέα ουκρανικά εδάφη, πλησιάζοντας προς την επίτευξη, με στρατιωτικά μέσα, των αξιώσεων του Πούτιν. Οι οποίες συνοψίζονται στον απόλυτο έλεγχο  των πλούσιων κοιτασμάτων σπάνιων γαιών που βρίσκονται στις ανατολικές επαρχίες της χώρας.

Όμως τους δυο ηγέτες ενώνει και κάτι άλλο. Τόσο ο Τραμπ όσο κι ο Πούτιν ανήλθαν στην εξουσία και διατηρούνται με την υπόσχεση να ξαναδώσουν στη χώρα τους το «χαμένο μεγαλείο». Κι η ανάκτηση του «χαμένου μεγαλείου» απαιτεί στρατιωτικές νίκες.

Γεγονός που εξηγεί και την εντελώς υποτονική αντίδραση της Ρωσίας στην απαγωγή του, συμμάχου της μέχρι σήμερα, Νικολάς Μαδούρο. Θα ήταν μεγάλο λάθος να θεωρηθεί η υποτονική αυτή αντίδραση ένδειξη αδυναμίας της Ρωσίας. Αντιθέτως, δηλώνει ρητά την ύπαρξη μιας ανομολόγητης δημόσια συμφωνίας. Η Ρωσία αποσύρεται από τα ερείσματά της στο δυτικό ημισφαίριο -σύντομα την τύχη της Βενεζουέλας θα έχει η Κούβα όπως φαίνεται- και σε αντάλλαγμα αποκτά την απόλυτη ελευθερία κινήσεων για πλήρη ανάκτηση του ελέγχου -είτε άμεσου είτε μέσα από κυβερνήσεις μαριονέτες- σε αυτό που θεωρεί ζωτικό της χώρο, κοντολογίς όλες τις χώρες που προήλθαν από τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης.

ΤΑ ΑΒΕΒΑΙΑ ΟΦΕΛΗ ΤΟΥ ΤΡΑΜΠ

Η απαγωγή του Νικολάς Μαδούρο ήρθε σε μια συγκυρία εξαιρετικά δυσμενή για τον Ντόναλντ Τραμπ στο εσωτερικό της χώρας. Η πολιτική των δασμών σε όλα τα εισαγόμενα προϊόντα δεν έχει δημιουργήσει τις θέσεις εργασίας που υποσχέθηκε στο ξανθό προτεσταντικό προλεταριάτο που, σε συνδυασμό με την εμφανή απέχθεια του κατεστημένου των Δημοκρατικών προς τη φτωχολογιά, του έδωσε τις δυο εκλογικές νίκες. Αντιθέτως έχουν προκαλέσει αύξηση του κόστους των πρώτων υλών και καταναλωτικών προϊόντων, με άμεσο αντίχτυπο στην αγοραστική δύναμη των λαϊκών στρωμάτων.

Επίσης το κυνήγι μαγισσών με θύματα τους μετανάστες έχει οδηγήσει σε απώλεια πολλών δεκάδων, πιθανότατα εκατοντάδων, χιλιάδων εργατικών χεριών στους τομείς ακριβώς που χρειάζονται ανειδίκευτο εργατικό δυναμικό.

Ήδη στα τέλη του περασμένου χρόνου σε τέσσερις εκλογικές αναμετρήσεις οι υποστηριζόμενοι από τον Τραμπ υποψήφιοι ηττήθηκαν πανηγυρικά, με πιο οδυνηρή για τον Αμερικανό πρόεδρο την εκλογή του Ζοχράν Μαμντάνι στο Δήμο της Νέας Υόρκης. Οι δε δημοσκοπήσεις εν όψει των ενδιάμεσων εκλογών που θα διεξαχθούν τον προσεχή Νοέμβριο προδιαγράφουν βαριές ήττες για τους Ρεπουμπλικάνους τόσο στη Βουλή όσο και στη Γερουσία.

Σε αυτό το πλαίσιο καθίσταται σαφές ότι αν το καθεστώς της Βενεζουέλας δεν υποκύψει στις αξιώσεις του Τραμπ η στρατιωτική εισβολή είναι μονόδρομος. Όπως μονόδρομος είναι και μια επέμβαση στην Κούβα και στην Κολομβία. Και στις τρεις περιπτώσεις ο Τραμπ θα μπορέσει εύκολα να ισχυριστεί πως κατήγαγε στρατιωτικές νίκες κι αποκατέστησε την ηγεμονία των ΗΠΑ. Ανεξαρτήτως του αν ο ισχυρισμός θα είναι αληθής ή αν θα οδηγήσει σε μια νέα πολεμική περιπέτεια που μπορεί να έχει τέλος ανάλογο του Βιετνάμ και του Αφγανιστάν. Όμως σε κάθε περίπτωση περίπτωση με αυτή την επιχειρηματολογία θα επιδιώξει να κερδίσει τις ενδιάμεσες εκλογές.

Εκεί που τα πράγματα θα περιπλακούν απρόβλεπτα είναι αν επιχειρήσει να υλοποιήσει και τις εξαγγελίες του για τη Γροιλανδία. Ανεξαρτήτως του αν η Δανία θα μπορέσει να προβάλει κάποια αξιοπρεπή αντίσταση ή όχι, θα πρόκειται για ένα τεκτονικό σεισμό που θα προκαλέσει την κατάρρευση με πάταγο του ΝΑΤΟ. Με ό,τι αυτό μπορεί να συνεπάγεται.

ΚΑΙ ΤΟ ΔΙΕΘΝΕΣ ΔΙΚΑΙΟ;

Ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος δεν έβαλε τέλος στον ιμπεριαλισμό των μεγάλων δυνάμεων , όμως από το 1945 και μετά όλες οι ιμπεριαλιστικές στρατιωτικές επεμβάσεις γίνονταν πάντα με την επίκληση κάποιων κανόνων του διεθνούς δικαίου, όπως αυτό διαμορφώθηκε στα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια μέσα από την ίδρυση του ΟΗΕ, ασχέτως του αν οι ερμηνείες που προβάλλονταν ήταν τραβηγμένες από τα μαλλιά κι ενάντιες σε αυτό που αποκαλείται κοινή λογική.

Επίσης σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις οι επεμβάσεις γίνονταν ύστερα από «πρόσκληση» κάποιας κυβέρνησης μαριονέτας.

Η τελευταία φορά που έγινε επίκληση σε κάποιον υπαρκτό λόγο ασφάλειας, πλην όμως συνιστούσε απροκάλυπτη παραβίαση του διεθνούς δικαίου ήταν η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Έκτοτε το Ισραήλ δολοφονεί δεκάδες χιλιάδες παλαιστινίων επικαλούμενο την ανάγκη του για ζωτικό χώρο -με τον ίδιο ισχυρισμό ο Χίτλερ κατέλαβε πρώτα την Τσεχοσλοβακία και μετά την Πολωνία προκαλώντας τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο- ενώ η κυβέρνηση Τραμπ δηλώνει πλέον ευθέως ότι το δυτικό ημισφαίριο ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΗΠΑ (βλ. την παραπάνω φωτογραφία που έδωσε νωρίτερα στη δημοσιότητα το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.

Όλα αυτά μας οδηγούν με ραγδαίο ρυθμό στην επιστροφή της αποικιοκρατίας του 19ου αιώνα. Με μια μεγάλη διαφορά. Σήμερα, απέναντι στις ΗΠΑ υπάρχει η Κίνα. Που προς το παρόν τηρεί στάση αναμονής και με αργές, υπομονητικές κινήσεις προωθεί τα πιόνια της στη διεθνή σκακιέρα.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΜΝΗΣΤΙΑ ΚΙ Η ΟΡΓΗ ΤΟΥ ΟΥΚΡΑΝΙΚΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ

Η πρόσφατη έκθεση της ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΑΜΝΗΣΤΙΑΣ η οποία καταγγέλλει πως ο ουκρανικός στρατός σε 19 τουλάχιστον περιοχές χρησιμοποίησε ως ασπίδα άμαχο πληθυσμό, προκάλεσε την οργή του ουκρανικού καθεστώτος (βλ. σχετικά Ukraine: Ukrainian fighting tactics endanger civilians ).

Επίσης επιβεβαίωσε τις σχετικές καταγγελίες των Ρώσων, τις οποίες ως τώρα ουδείς ελάμβανε  σοβαρά υπ' όψιν του ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΩΣ, καθώς ο δικός τους στρατός επίσης βαρύνεται για πλήθος αγριοτήτων -δε μπορούσε να γίνει διαφορετικά- σε βάρος των αμάχων (βλ. σχετικά στην ίδια έκθεση).

Όμως το γεγονός ότι στρατός χρησιμοποιεί ομοεθνείς του, για την προστασία των οποίων υποτίθεται ότι μάχεται, ως ομήρους είναι καινοφανές για τα, ούτως ή άλλως, βάρβαρα πολεμικά ήθη.

Η χρήση εκ μέρους ενός στρατού πολιτών ως ομήρων προκειμένου να αποτρέψει επιθέσεις σε βάρος του είναι πανάρχαια μέθοδος των στρατών εισβολής, είτε για να προστατέψουν την υποχώρησή τους, είτε για να προστατευτούν από επιθέσεις ατάκτων.

Στη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου ο στρατός των ναζί τοποθετούσε συστηματικά μπροστά από την ατμομηχανή των τραίνων του ένα βαγόνι με ομήρους, για να εμποδίσει επιθέσεις των οργανώσεων αντίστασης στις γραμμές ανεφοδιασμού του.

Η παρεμπόδιση της φυγής αμάχων από μια περιοχή εν όψει άφιξης των δυνάμεων εισβολής, προκειμένου  να μην παρεμποδιστεί η σύμπτυξη των δυνάμεων των αμυνομένων, επίσης έχει έχει χρησιμοποιηθεί από στρατούς, στο παρελθόν, αν και δεν είναι συχνό φαινόμενο.

Εκείνο όμως που ουδέποτε ως τώρα έχει καταγραφεί στα ιστορικά χρονικά είναι η χρήση από ένα στρατό ομοεθνών του ως ομήρων, προκειμένου να μη δεχθεί πλήγματα από δυνάμεις εισβολής. Για την ακρίβεια έχει καταγραφεί μια φορά: από τους ένοπλους του Ισλαμικού Κράτους, στο Ιράκ και στη Συρία, κατά την περίοδο 2014-2018.

ΠΡΟΠΑΓΑΝΔΙΣΤΙΚΟΣ ΚΥΝΙΣΜΟΣ;

Το ενδεχόμενο οι πρακτικές αυτές του ουκρανικού στρατού να εκπορεύονται από την πολιτική ηγεσία της χώρας, με σκοπό να αυξηθούν οι απώλειες μεταξύ των αμάχων σε βαθμό που να εξεγείρει τη δυτική κοινή γνώμη ώστε να επέμβει η Δύση στρατιωτικά -πράγμα που συνεπάγεται πυρηνικό πόλεμο, αυτό είναι καλό να το υπενθυμίζουμε στους πολυπληθείς θιασώτες αυτής της επιλογής στην καθ' ημάς Εσπερίαν- είναι κάτι που προσωπικά δεν μπορώ να το αποκλείσω για λόγους αρχής -στην Ουκρανία υπάρχει ένα καθεστώς εξ ίσου αυταρχικό και ακραία εθνικιστικό με αυτό της Ρωσίας το οποίο έχει μετατρέψει το 45% του πληθυσμού της χώρας, τους ρωσόφωνους, σε πολίτες Β' κατηγορίας-, όμως υπάρχουν ισχυρές αντενδείξεις επ' αυτού.

Η πιο σοβαρή είναι, όπως επισημαίνει η Διεθνής Αμνηστία, ότι η πρακτική αυτή δεν είναι γενικευμένη. Έχει αποδειχτεί σε 19 περιοχές μόνο.

ΠΟΛΙΤΕΣ Β' ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ;

Μια προσεκτική ματιά στις περιοχές στις οποίες οι ερευνητές της Διεθνούς Αμνηστίας εντόπισαν την ανήκουστη αυτή πρακτική της χρήσης ως στρατιωτικών εγκαταστάσεων νοσοκομείων και  σχολείων, χωρίς προηγουμένως να απομακρύνουν τους αμάχους γεννά εντούτοις δεύτερες σκέψεις: πρόκειται για τις περιοχές του Ντονμπάς, του Χαρκόβου, του Μυκολάιβ και τα περίχωρα της Οδησσού.

Είναι όλες περιοχές με πολύ υψηλά ποσοστά ρωσόφωνου πληθυσμού (σε μερικές από αυτές ενδεχομένως να είναι και πλειοψηφία). 

Δεδομένου δε ότι από το 2015 το ουκρανικό καθεστώς έχει μετατρέψει το 45% του τότε πληθυσμού της χώρας -τους ρωσόφωνους- σε πολίτες Β' κατηγορίας, απαγορεύοντας τη διδασκαλία της ρωσικής γλώσσας, τη χρήση της στη διοίκηση και θέτοντας εκτός νόμου τα κυριότερα κόμματα που τους εκπροσωπούσαν -τα υπόλοιπα τέθηκαν εκτός νόμου με τη ρωσική εισβολή- καθώς και ότι οι άνθρωποι αυτοί θεωρούνται οιονεί «πράκτορες του εχθρού», η επιλογή κάποιων τοπικών στρατιωτικών διοικητών να τους χρησιμοποιήσουν ως ανθρώπινες ασπίδες έρχεται ως λογική συνέπεια (το ίδιο θα υποστεί και η τουρκική μειονότητα της Θράκης, καθώς και η ελληνική της Ίμβρου, της Τενέδου και της Πόλης σε περίπτωση ελληνοτουρκικού πολέμου).

ΚΟΙΝΑ ΣΗΜΕΙΑ ΜΕ ΤΟ ΙΣΛΑΜΙΚΟ ΚΡΑΤΟΣ

Μια άλλη πιθανή εξήγηση αυτής της απίστευτης αγριότητας πρακτικής έγκειται στο ότι, παρά τα όσα ισχυρίζονται η ουκρανική -και αναπαράγουν άκριτα προσβάλλοντας την επαγγελματική τους αξιοπιστία οι δυτικοί δημοσιογράφοι- και η ρωσική προπαγάνδα, οι νέοι των δυο χωρών δεν έχουν καμιά απολύτως πρόθεση να πολεμήσουν.

Εκατοντάδες χιλιάδες Ουκρανών και Ρώσων επίστρατων κρύβονται προκειμένου να αποφύγουν τη στράτευση. Αυτό αναγκάζει τα δυο καθεστώτα να διεξάγουν τον πόλεμο, κυρίως, με επαγγελματίες στρατιωτικούς και, δευτερευόντως, με μισθοφόρους, οι οποίοι μόνο δυο πράγματα έχουν στο νου τους: τη σφαγή και το πλιάτσικο.

Ως προς αυτό οι μεν Ουκρανοί έχουν καταφύγει στις υπηρεσίες Ευρωπαίων και Αμερικανών νεοναζί, οι δε Ρώσοι, πέρα από τη μεραρχία μισθοφόρων Βάγκνερ αποτελούμενη πρωτίστως από Ρώσους νεοναζί, σε Τσετσένους και Άραβες μισθοφόρους.

Κι αυτό είναι το κοινό σημείο που έχουν οι εμπόλεμοι με το Ισλαμικό Κράτος, το μεγαλύτερο μέρος των ενόπλων του οποίου ήταν μισθοφόροι, χρηματοδοτούμενοι κατά περίσταση από την Τουρκία και τη Σαουδική Αραβία ανάλογα με τα γεωπολιτικά παιγνίδια των εν λόγω χωρών στη Μέση Ανατολή.

Όμως για τις χιλιάδες αυτές των έμμισθων φονιάδων δεν υπάρχουν φίλιοι κι εχθρικοί πληθυσμοί. Όλοι είναι υποψήφια θύματα φόνων, βιασμών, ομηρίας και πλιάτσικου.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Υ.Γ. Θα παρακαλούσα τους πολυπληθείς υπερασπιστές της «δημοκρατίας» ενάντια στον «ανατολικό αυταρχισμό», να μην αρχίσουν μπουρδολογίες περί «ΜΚΟ με ύποπτες χρηματοδοτήσεις», όπως έκαναν με τους Δημοσιογράφους χωρίς Σύνορα.

ΠΙΟΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΡΑΜΠ ΟΙ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΙ «ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΟΙ» ΜΕ ΤΡΟΜΑΖΟΥΝ

Η συχνότητα με την οποία στελέχη του Δημοκρατικού Κόμματος των ΗΠΑ αξιώνουν συνέχιση του πολέμου στην Ουκρανία «μέχρι την ανατροπή του Πούτιν», καθώς κι η αβασάνιστη υιοθέτηση της φρασεολογίας τους από τον πρόεδρο Μπάϊντεν συνιστούν το μεγαλύτερο κίνδυνο να ξεφύγει ανεξέλεγκτα η κατάσταση.

Ο Πούτιν δεν είναι ούτε Σαντάμ Χουσεΐν ούτε ούτε Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, διαθέτει 5.700 πυρηνικές κεφαλές, κι αν την εμπρηστική αυτή φρασεολογία των Αμερικανών «προοδευτικών» και των Δυτικοευρωπαίων μιμητών τους, την ενστερνιστεί με τον ανάλογο φανατισμό κι η δυτική κοινή γνώμη θα οδηγηθούμε σε πυρηνικό όλεθρο.

Ο ΠΟΥΤΙΝ «ΧΡΗΣΙΜΟΣ» ΑΠΟΔΙΟΠΟΜΠΑΙΟΣ ΤΡΑΓΟΣ ΤΟΥ ΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΟΥ ΤΟΥ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ

Όταν τη νύχτα των προεδρικών εκλογών του 2016, παρά το γεγονός ότι η Χίλαρι Κλίντον είχε πάρει τρία εκατομμύρια ψήφους παραπάνω, εξελέγη ο Ντόναλντ Τραμπ, το επιτελείο των Δημοκρατικών έσπευσε να κατηγορήσει το Ρώσο πρόεδρο για επηρεασμό του εκλογικού αποτελέσματος μέσω μαζικής παραγωγής ψευδών ειδήσεων.

Αν και η δικαστική έρευνα που έγινε επί του θέματος κατέληξε στο συμπέρασμα ότι όντως είχε γίνει απόπειρα επηρεασμού του εκλογικού σώματος μέσω διοχέτευσης εξωφρενικών ψευδών ειδήσεων -ένα από αυτά τα εργαστήρια παραγωγής ψευδών ειδήσεων ήταν στο Βόρειο Μακεδονία- από πλευράς Ρωσίας, η επίρριψη της ήττας της Κλίντον στον Πούτιν είναι εξωφρενική.

Κατά μείζονα λόγο που, τρεις πολιτείες στις οποίες η Κλίντον έχασε με λιγότερο από μια ποσοστιαία μονάδα διαφορά, Μίσιγκαν, Πενσυλβάνια και Ουισκόνσιν, ήταν παραδοσιακά προπύργια του Δημοκρατικού Κόμματος, ιδίως οι δυο πρώτες.

Τι το κοινό είχαν; Μα την ύπαρξη μιας πολυπληθούς λευκής εργατικής τάξης, χτυπημένης από την ανεργία που προκάλεσε η  μεταφορά των αμερικανικών βιομηχανικών μονάδων στην Άπω Ανατολή, και η οποία ζει υπό το κράτος του τρόμου ότι θα χάσει τα σπίτια που με χίλιους κόπους και βαρύ δανεισμό απέκτησε, και στην οποία το πρόγραμμα της Δημοκρατικής υποψήφιας δεν είχε τίποτα να προτείνει (μάλιστα σε στενό κύκλο, δυστυχώς όμως γι' αυτήν διέρρευσε, η Κλίντον τους αποκαλούσε loosers). 

Ο Τραμπ αντίθετα, τους υπόσχονταν την επιστροφή της βιομηχανίας στις ΗΠΑ, μια υπόσχεση που του απέφερε εκατοντάδες χιλιάδες κρίσιμων ψήφων, μολονότι δεν έκανε τίποτα για να την υλοποιήσει.

Με δυο λόγια, εδώ και έξι χρόνια, το Δημοκρατικό Κόμμα των ΗΠΑ έχει βρει στο πρόσωπο του Πούτιν έναν βολικό «κακό», που «φταίει για ό,τι συμβαίνει στον ουρανό και στη γη»     

Ο ΠΟΥΤΙΝ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΣΑΝΤΑΜ ΧΟΥΣΕΪΝ ΟΥΤΕ ΣΛΟΜΠΟΝΤΑΝ ΜΙΛΟΣΕΒΙΤΣ

Η επικίνδυνη αυτή ρητορική δεν είναι ούτε καινούρια ούτε πρωτότυπη. Είναι πανομοιότυπη με αυτή που είχαν χρησιμοποιήσει οι Δυτικοί στη δεκαετία του '90 κατά των Σαντάμ Χουσεΐν και Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς.
Μόνο που τα περιβόητα «πυρηνικά» και «χημικά» όπλα του Σαντάμ Χουσεΐν ήταν παραμύθια της Χαλιμάς, όπως αποδείχθηκε πανηγυρικά με τα τη δεύτερη εισβολή στο Ιράκ και την ανατροπή του. 

Για δε το Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς δε χρειάζονταν καν η επίκληση των «όπλων μαζικής καταστροφής». Ήταν ο πρώτος από τους δικτάτορες και δικτατορίσκους που θάλλουν πλέον σ' Ανατολή και Δύση κι αυτό αρκούσε για να σοκάρει τη διεθνή κοινή γνώμη σε μια εποχή που ζούσε το παραμύθι του «Τέλους της Ιστορίας».

Ο Βλαντιμίρ Πούτιν αντιθέτως διαθέτει πυρηνικά όπλα. Και μάλιστα πολλά. Το ένα δέκατο από αυτά φτάνει για να εξαφανίσει κάθε ζωή στον πλανήτη για αιώνες. Κι έχει καταστήσει σαφές ότι αν η δυτική υποστήριξη στην Ουκρανία υπερβεί ένα όριο -το οποίο είναι η συμμετοχή στον πόλεμο νατοϊκών δυνάμεων- θα τα χρησιμοποιήσει.

 Το γεγονός δε ότι τόσο οι ΗΠΑ όσο και το Ηνωμένο Βασίλειο εργαλειοποιούν την ουκρανική κρίση για την επίτευξη ενός βραχυπρόθεσμου στόχου, την εξαφάνιση της ούτως ή άλλως αναιμικής, αυτόνομης πολιτικής παρουσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αδιαφορώντας, όπως όλα δείχνουν, για τις επιπτώσεις αυτής της πολιτικής, πολλαπλασιάζει τον κίνδυνο του πυρηνικού ολέθρου, είτε εξ αιτίας κάποιου ατυχήματος, είτε διότι, για πολλοστή φορά, δε πάρουν σοβαρά υπ' όψιν τους τον Πούτιν.

Η ΑΠΟΥΣΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΔΥΤΙΚΟΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΑΝΤΙΒΑΡΟΥ

Σίγουρα δεν είναι η πρώτη φορά που Αμερικανοί αξιωματούχοι διολισθαίνουν σε έναν πολεμοκάπηλο βερμπαλισμό. Έχουν υπάρξει μάλιστα ακόμα χειρότερες εποχές, όπως ήταν η περίοδος της προεδρίας του Ρόναλντ Ρέηγκαν, όταν ο μεν πρόεδρος των ΗΠΑ «χαριτολογούσε» μπροστά στο ανοιχτό, εν αγνοία του φυσικά, μικρόφωνο της Αμερικανικής Δημόσιας Ραδιοφωνίας δηλώνοντας σοβαρά-σοβαρά ότι «σε πέντε λεπτά θα διατάξω πυρηνική επίθεση στην ΕΣΣΔ», ενώ ο υπουργός Εξωτερικών του, ο Αλεξάντερ Χαίηγκ, σοβαρολογούσε μιλώντας για «ενδεχόμενο περιορισμένο πυρηνικό πόλεμο» στην Ευρώπη.

Τότε όμως οι δηλώσεις αυτές είχαν προκαλέσει τις οργίλες αντιδράσεις όλων των Ευρωπαίων πολιτικών ηγετών, ενώ στους δρόμους και στις πλατείες των ευρωπαϊκών πόλεων εκατοντάδες χιλιάδες  πολιτών διαδήλωναν υπέρ της αμοιβαίας αποκλιμάκωσης της πυρηνικής έντασης.

Σήμερα, οι λιγοστοί που τολμούν να μιλήσουν για σύγκρουση δυτικού και ρωσικού ιμπεριαλισμού με επίδικο την Ουκρανία, ή έστω, υιοθετούν μια μετρημένη στάση σαν αυτή του 98χρονου μετρ της, κυνικής είναι η αλήθεια, διπλωματίας Χένρι Κίσσιντζερ ( https://www.naftemporiki.gr/story/1866057/kisingker-i-oukrania-na-paraxorisei-edafi-sti-rosia-gia-na-teleiosei-o-polemos ) χαρακτηρίζονται αυτόματα «πράκτορες του Πούτιν» κι εξοστρακίζονται από το δημόσιο διάλογο.

Ακόμα χειρότερα, οι μοναδικοί ευρωπαίοι πολιτικοί που τολμούν να προσπαθήσουν, αν μη τι άλλο, να ανοίξουν ένα δίαυλο διαλόγου με τη Ρωσία είναι οι εξής δυο: ο Εμμανουέλ Μακρόν κι ο Μάριο Ντράγκι.

Όσο για την υπουργό Εξωτερικών της Γερμανίας, της χώρας που εδώ και μισό αιώνα φρόντιζε με επιτυχία να διατηρεί ακόμα και στις πιο δύσκολες στιγμές των σχέσεων της Ρωσίας με τη Δύση ανοιχτούς διαύλους διαλόγου, την Αναλένα Μπέρμποκ, αυτή υπερακοντίζει  σε υστερικές κραυγές -προσωπικά αδυνατώ να χαρακτηρίσω πολιτικό λόγο τις δηλώσεις της- τους πλέον ακραίους Πολωνούς πολιτικούς (οι οποίοι, τουλάχιστον, έχουν και κάποια ελαφρυντικά λόγω του παρελθόντος των Ρωσσοπολωνικών σχέσεων).

Η απάθεια της δυτικοευρωπαϊκής κοινής γνώμης εξηγείται από ένα πολύ απλό γεγονός. Οι πολιτικοί και οι πολίτες που είχαν ζήσει τη φρίκη του πολέμου έχουν εκλείψει. Οι άνθρωποι στη γηραιά ήπειρο που έζησαν το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, που είδαν τις φωτογραφίες των θυμάτων της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι και τους σημάδεψαν για όλοι τους τη ζωή, διάγουν τη δέκατη δεκαετία της ζωής τους.

Στη θέση τους υπάρχουν πολίτες και πολιτικοί οι οποίοι, τις μόνες εικόνες πολέμου που έχουν, είναι αυτές των ηλεκτρονικών παιγνιδιών. Οι πόλεμοι που μαίνονται δεξιά κι αριστερά δεν τους αγγίζουν «αυτά συμβαίνουν στην Αφρική και στην Ανατολή» (στην οποία Ανατολή περιλαμβάνονται και τα Βαλκάνια και η πρώην ΕΣΣΔ).

Αυτό εξηγεί και τα μειωμένα αντανακλαστικά απέναντι στον κίνδυνο του πυρηνικού πολέμου κι αυτός είναι ο λόγος που, βοηθούντος ενός άλλοτε υποβόσκοντος κι άλλοτε ανοιχτού ρατσισμού απέναντι στους «άξεστους ανατολίτες», υπάρχει κίνδυνος οι δυτικοί πολιτικοί να πέσουν θύματα της ρητορικής τους περί «ολοκληρωτικής ήττας κι ανατροπής του Πούτιν» και, «μοιραίοι κι άμοιροι αντάμα», να διολισθήσουν σε ένα πυρηνικό όλεθρο.

Γιάννης Χρυσοβέργης

ΝΑ ΣΩΣΟΥΜΕ ΟΤΙΔΗΠΟΤΕ ΑΝ ΣΩΖΕΤΑΙ

Ακόμα κι αν ο πόλεμος στην Ουκρανία τελειώσει στο επόμενο δευτερόλεπτο έχει ήδη παραγάγει αποτελέσματα που θα καθορίσουν τις ζωές όλων των ανθρώπων του πλανήτη για τις επόμενες δεκαετίες. 

Καθήκον όλων των προοδευτικών ανθρώπων στη Δύση είναι αφ' ενός να οργανώσουμε την αλληλεγγύη στους πρόσφυγες του πολέμου και σε όσους, ένθεν κακείθεν, αρνούνται να συμμετάσχουν στο έγκλημα κι αφ' ετέρου να δημιουργήσουμε από το μηδέν ένα νέο κίνημα Ειρήνης. 

Στην ακραία εποχή που έχουμε εισέλθει η μόνη ρεαλιστική πολιτική είναι αυτή της διεκδίκησης «ουτοπικών» λύσεων.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν είναι βέβαιο πως είναι χειρότερος σε ανθρώπινες απώλειες από αυτόν στην Υεμένη -για να αναφερθούμε σε έναν «ξεχασμένο» από τα δυτικά ΜΜΕ πόλεμο μεταξύ περιφερειακών δυνάμεων της Μέσης Ανατολής, στον οποίο όμως τα θύματα έχουν «λάθος» χρώμα δέρματος και «λάθος» θρησκεία-.

Ούτε είναι και η πρώτη φορά που κάποιοι σύμμαχοι της Δύσης συγκρούονται στρατιωτικά με ρωσικές  δυνάμεις -βλ. πόλεμο στο Αφγανιστάν στη δεκαετία του '80-.

 Είναι όμως χωρίς καμιά αμφιβολία απείρως πιο επικίνδυνος, διότι μια από τις δυο εμπλεκόμενες χώρες - η Ρωσία- έχει δηλώσει ρητά ότι «αν απειληθεί η υπόστασή της» -φράση που μεταφράζεται «αν η Δύση επέμβει στον πόλεμο με στρατιωτικές δυνάμεις»- δε θα διστάσει να προσφύγει στη χρήση πυρηνικών όπλων.

Παρά το γεγονός ότι η ρωσική προειδοποίηση έχει ληφθεί πολύ σοβαρά υπ' όψιν -τόσο οι ΗΠΑ όσο και το ΝΑΤΟ ρητά και με κάθε ευκαιρία αποκλείουν στρατιωτική εμπλοκή της συμμαχίας στην Ουκρανία-  οι πολιτικές προτεραιότητες έχουν αλλάξει δραματικά. 

Σε όλη την Ευρώπη οι κυβερνήσεις ανακοινώνουν θηριώδεις αυξήσεις στρατιωτικών δαπανών -η σημαντικότερη αυτή της Γερμανίας-, οι παραβιάσεις των στοιχειωδών δημοκρατικών ελευθεριών στην Πολωνία και στην Ουγγαρία, που είχαν οδηγήσει στον αποκλεισμό των εν λόγω χωρών από το Ταμείο Ανάκαμψης δεν ενοχλούν πλέον κι ο αποκλεισμός ακυρώθηκε, η ελευθερία της έκφρασης πλήττεται σε ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ με την απαγόρευση λειτουργίας των ρωσικών ΜΜΕ, ενώ δυο σημαντικές κατακτήσεις του οικολογικού κινήματος, η εγκατάλειψη της πυρηνικής ενέργειας και η στροφή προς μια βιώσιμη γεωργία, μπαίνουν στον πάγο με συνοπτικές διαδικασίες. Σε όλα αυτά πρέπει να προστεθεί η πιθανότητα επισιτιστικής κρίσης, καθώς η Ρωσία και η Ουκρανία είναι οι σημαντικότεροι προμηθευτές της Ευρώπης σε δημητριακά και ηλιέλαιο.

Απέναντι σε αυτές τις προκλήσεις οι προοδευτικές δυνάμεις στην Ευρώπη και στη Βόρεια Αμερική δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν σε μια στείρα καταγγελία της σύγκρουσης του δυτικού με τον ρωσικό ιμπεριαλισμό. Επιβάλλεται να συντονίσουμε τις όποιες δυνάμεις μας για την αντιμετώπιση των παραπάνω προκλήσεων δρομολογώντας συγκεκριμένες δράσεις.

ΚΑΘΗΚΟΝ ΠΡΩΤΟ: ΝΑ ΒΟΗΘΗΣΟΥΜΕ ΤΑ ΘΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ

Οι δηλώσεις αλληλεγγύης προς τον «ηρωικό λαό» της Ουκρανίας γίνονται με ρυθμό πολυβόλου και σε καθημερινή βάση εδώ και ένα μήνα από την ευρωπαϊκή και αμερικανική πολιτική ηγεσία. Εντούτοις, ούτε ένας από τους όψιμους υπερασπιστές της αυτοδιάθεσης των λαών δεν έχει ανακοινώσει έστω κι ένα ευρώ πρόσθετες δαπάνες για την υποδοχή, στέγαση, σίτιση και κοινωνική ένταξη των 3,5 εκατομμυρίων Ουκρανών προσφύγων στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), η συντριπτική πλειοψηφία των οποίων είναι γυναίκες και ανήλικα παιδιά.

Οι άνθρωποι αυτοί έχουν αφεθεί στην τύχη τους και, προς το παρόν, οι μόνες διαθέσιμες δομές είναι τα στρατόπεδα συγκέντρωσης που είχαν δημιουργηθεί για τη στέγαση των Σύριων προσφύγων. Στην πραγματικότητα το βάρος της υποδοχής και της συντήρησης των νέων προσφύγων πέφτει στις πλάτες των 10 περίπου εκατομμυρίων Ουκρανών μεταναστών στις χώρες της Ευρώπης.

Η συγκρότηση πρωτοβουλιών αλληλεγγύης προς τα θύματα του πολέμου  και η άσκηση πολιτικής πίεσης για τη διάθεση κονδυλίων προκειμένου, εκτός από ένα ξεροκόμματο ψωμί κι ένα ράντζο σε σκηνές της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, να αποδεσμευτούν πόροι για την αξιοπρεπή υποστήριξη των προσφύγων, είναι πρωταρχικό καθήκον όλων των προοδευτικών δυνάμεων στην Ευρώπη.

ΟΙ «ΠΡΟΔΟΤΕΣ» ΕΧΟΥΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΝΑΓΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

Παρά τους περί του αντιθέτου ισχυρισμούς της ένθεν κακείθεν κρατικής προπαγάνδας χιλιάδες νέοι άνθρωποι αρνούνται έμπρακτα τη συμμετοχή τους στον πόλεμο, αγνοώντας τις προσκλήσεις για κατάταξη στο στρατό. Οι άνθρωποι αυτοί, τόσο στη Ρωσία, όσο και στην Ουκρανία, στην καλύτερη περίπτωση βρίσκονται αντιμέτωποι με πολύχρονες ποινές φυλάκισης -15 χρόνια στη Ρωσία, 12 χρόνια στην Ουκρανία- και στη χειρότερη με εξωδικαστικές εκτελέσεις, πράγμα πολύ συχνό σε περιόδους πολέμου.

Είναι γεγονός πως είναι πρακτικά αδύνατο να δημιουργήσουμε δίκτυα διαφυγής αυτών των ανθρώπων από τις χώρες τους. Μπορούμε όμως να αποτρέψουμε την απέλαση σε τρίτες χώρες των Ρώσων ανυπότακτων που θα καταφέρουν να φθάσουν ως την Ευρώπη και την παράδοση, σιδηροδέσμιων, στο ουκρανικό καθεστώς των λιγότερων αριθμητικά αλλά υπαρκτών Ουκρανών αρνητών στράτευσης.

«ΚΡΑΤΟΣ ΔΙΚΑΙΟΥ; ΟΧΙ ΕΝ ΚΑΙΡΩ ΠΟΛΕΜΟΥ

Με αυτόν τον επιγραμματικό τίτλο η έγκυρη ενημερωτική ιστοσελίδα για ευρωπαϊκά θέματα EURACTIV σχολίασε την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να άρει τον αποκλεισμό της Πολωνίας και της Ουγγαρίας από το Ταμείο Ανάκαμψης, κύρωση που είχε επιβληθεί στις εν λόγω χώρες για την παραβίαση στοιχειωδών ατομικών ελευθεριών.

Όμως οι παραβιάσεις των δημοκρατικών ελευθεριών δεν περιορίζονται πλέον στην Πολωνία και στην Ουγγαρία. Με συνοπτικές διαδικασίες και χωρίς καν να υπάρξουν νομοθετικές ρυθμίσεις, απαγορεύτηκε σε όλη την ΕΕ και στον Καναδά η λειτουργία των ρωσικών τηλεοπτικών και διαδικτυακών μέσων (Russia Today, Sputnik κ.α.) με το πρόσχημα ότι επιδίδονται σε ρωσική προπαγάνδα, πράγμα που ισχύει μεν, δεν παύει να συνιστά ακραία παραβίαση του άρθρου 19 της Οικουμενικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου η οποία, υποτίθεται, ότι συνιστά πυλώνα των Συνταγμάτων ΟΛΩΝ ΑΝΕΞΑΙΡΕΤΩΣ των δυτικών χωρών.

Επιπλέον, σε πολλές χώρες  τέθηκε υπό διωγμό η ρωσική κουλτούρα -το Φεστιβάλ των Καννών απαγόρευσε τη συμμετοχή ταινιών Ρώσων δημιουργών, στην Ελλάδα με απόφαση του υπουργείου Πολιτισμού απαγορεύτηκε σειρά παραστάσεων των μπαλέτων Μπαλσόι-.

Δεν έχουμε το δικαίωμα  να παρατηρούμε απαθείς το στραγγαλισμό ελευθεριών κατακτημένων με δεκαετίες αγώνων στο όνομα της «αντιμετώπισης της ρωσικής προπαγάνδας» αν δε θέλουμε σε ένα προσεχές μέλλον, κάθε ενοχλητική άποψη να βρίσκεται αντιμέτωπη με κατηγορητήρια κατασκοπείας υπέρ της Ρωσίας.

Η ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΖΩΗΣ

Οι θηριώδεις αυξήσεις των στρατιωτικών προϋπολογισμών που, η μια μετά την άλλη, ανακοινώνουν οι ευρωπαϊκές χώρες θέτει το σύνολο της ευρωπαϊκής πολιτικής ζωής υπό τη συνεχή ομηρεία της βιομηχανίας οπλικών συστημάτων (κάτι που στην Ελλάδα μόνο την τελευταία δεκαετία μειώθηκε, χάρη στη χρεοκοπία της χώρας). 

Χώρες με μακρά παράδοση πολιτικής ουδετερότητας, όπως η Σουηδία που έχει συμπληρώσει πάνω από δυο αιώνες χωρίς εμπλοκή σε κάποιον από τους πολέμους που ερήμωσαν την ευρωπαϊκή ήπειρο, και της οποίας η ευημερία πρωτίστως σε αυτή την ουδετερότητα οφείλεται, ετοιμάζονται να εγκαταλείψουν αυτό το τόσο επωφελές γι' αυτές πολιτικό δόγμα.

Κάθε πτυχή της πολιτικής, από τη διπλωματία μέχρι τη γεωργία, τις δαπάνες για την παιδεία, την υγεία, τα κοινωνικά επιδόματα, τον πολιτισμό και τον τουρισμό, γίνεται υποτελής στα κελεύσματα του στρατιωτικοβιομηχανικού λόμπι.

Ο αγώνας ενάντια στην παράκρουση της κούρσας των εξοπλισμών είναι αγώνας για την προστασία της  Δημοκρατίας. Απέναντι στην πολεμοχαρή φιλολογία πρέπει να αντιτάξουμε ένα πολιτικό λόγο υπέρ της ύφεσης, της μείωσης των εξοπλισμών.

Για κάθε μείωση των κοινωνικών προϋπολογισμών να δείχνουμε την ισόποση αύξηση των στρατιωτικών προϋπολογισμών. Μόνο έτσι έχουμε ελπίδες να απονομιμοποιήσουμε  αυτή την υστερία που, ανά πάσα στιγμή, μπορεί από ατύχημα να οδηγήσει στον πυρηνικό όλεθρο.

Η ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΤΑ ΠΡΩΤΑ ΘΥΜΑΤΑ

Από τα πρώτα μέτρα που ανακοινώθηκαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο «για την αντιμετώπιση των συνεπειών της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία» ήταν η βάφτιση της πυρηνικής ενέργειας σε «πράσινη» και το πάγωμα του προγράμματος περάσματος στη βιώσιμη γεωργία.

Αν η αντίδραση σε όλες τις προηγούμενες πτυχές της νέας δυστοπικής πραγματικότητας είναι εξαιρετικά δύσκολη, εδώ οι δυσκολίες πολλαπλασιάζονται από το γεγονός ότι το κόμμα των Γερμανών Πράσινων, που εκ των πραγμάτων έχει περισσότερο εκλογικό βάρος από όλα τα υπόλοιπα Πράσινα Κόμματα της Ευρώπης, έχει πετάξει στα σκουπίδια τις ειρηνιστικές του ρίζες και πρωτοστατεί στην πολεμική υστερία.

ΣΥΝΕΝΟΧΟΥΣ ΣΤΟ ΦΟΝΟ ΔΕ ΘΑ ΜΑΣ ΕΧΕΤΕ

Ο πόλεμος που έχει ξεσπάσει ούτε δίκαιος είναι για κάποιο από τους εμπλεκόμενους, ούτε, πολύ περισσότερο, αναπότρεπτος. Στις προσεχείς δεκαετίες ο πλανήτης θα ζει έναν διαρκή ακήρυκτο παγκόσμιο πόλεμο, όπου ένα τυχαίο γεγονός θα είναι πάντα πιθανό να εξελιχτεί σε πυρηνικό ολοκαύτωμα.

Την πραγματικότητα αυτή δε μπορούμε να την αλλάξουμε. Ούτε μπορούμε να αλλάξουμε και το γεγονός ότι οι μεγάλες πληθυσμιακά και οικονομικά χώρες, θα ασκούν ιμπεριαλιστική πολιτική, τουλάχιστον σε ένα ορατό πολιτικό μέλλον. Μπορούμε όμως να αγωνιστούμε για να περιοριστεί, μεσοπρόθεσμα, η ένταση μεταξύ των υπερδυνάμεων  και να δημιουργηθούν οικουμενικά αποδεκτές ασφαλιστικές δικλείδες που θα την καθιστούν λιγότερο επικίνδυνη για τη ζωή στον πλανήτη.

Στην ακραία εποχή που έχουμε εισέλθει η μόνη ρεαλιστική πολιτική είναι αυτή της διεκδίκησης «ουτοπικών» λύσεων.

Γιάννης Χρυσοβέργης

 

Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΣΤΗΝ ΟΥΚΡΑΝΙΑ ΑΛΛΑΖΕΙ ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑ ΜΑΣ

Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία σηματοδότησε το ξέσπασμα ενός νέου Ψυχρού Πολέμου, που ανεξάρτητα από την έκβαση των μαχών, θα διαρκέσει για δεκαετίες και θα καθορίσει τη ζωή των Ευρωπαίων, και όχι μόνο, για τουλάχιστον μια γενιά.

Ειδικά η Ελλάδα θα κληθεί πολύ σύντομα να επιλέξει, ως προς τη σχέση της με την Τουρκία, να διαλέξει μεταξύ ενός εξαιρετικά επώδυνου συμβιβασμού κι ενός πολέμου με τους πάντες εναντίον της.

Ο «ΚΕΡΑΥΝΟΣ ΕΝ ΑΙΘΡΙΑ» ΠΟΥ ΘΑ ΕΠΕΦΤΕ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΚΡΙΒΕΙΑ

Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία προκάλεσε κατάπληξη σε Αμερικανούς, Βρετανούς και Δυτικοευρωπαίους κι αντιμετωπίστηκε με την οργή αυτού που τον πιάνουν στον ύπνο γεγονότα τα οποία, εν τούτοις, ώφειλε να τα έχει προβλέψει, καθ' όσον ήταν, σε μεγάλο βαθμό, αποτελέσματα δικών του πράξεων και παραλείψεων.

«Ο συνδυασμός αλαζονείας και απουσίας ξεκάθαρης στρατηγικής της Δύσης, πρωτίστως της ΕΕ, πρόσφερε μια εύκολη νίκη στον Πούτιν. Με «παράπλευρη απώλεια» ό,τι έχει απομείνει από τις ατομικές ελευθερίες στη Ρωσία», έγραφα στον ΑΤΑΚΤΟ ΛΟΓΟ στις 22 Απριλίου του 2014, με αφορμή τα όσα είχαν ακολουθήσει την ανατροπή του ρωσόφιλου εκλεγμένου προέδρου Γιανουκόβιτς στην Ουκρανια  και την ψήφιση νόμων από τη νέα κυβέρνηση που απαγόρευαν τη διδασκαλία της ρωσικής γλώσσας και της χρήσης της στη δημόσια διοίκηση.

Η λογική θα έλεγε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι ΗΠΑ θα αντλούσαν τα απαραίτητα διδάγματα από τα όσα συνέβησαν, θα καθόριζαν μια συνεκτική πολιτική έναντι της Ρωσίας με σαφείς στόχους και κόκκινες γραμμές, λαμβάνοντας υπ' όψιν ότι ο αναδυόμενος οικονομικός και στρατιωτικός κύριος αντίπαλος της Δύσης ήταν η Κίνα. Από την αγκαλιά της οποίας έπρεπε με κάθε μέσο να απομακρυνθεί η Ρωσία.

Τίποτα τέτοιο δε συνέβη. Οι πάντες συνέχισαν να χαϊδεύουν τ' αυτιά των ουκρανικών κυβερνήσεων, αγνοώντας τις κόκκινες γραμμές που έθετε ο Πούτιν κι ενώ ήταν ειλημμένη η απόφασή τους ότι η Ουκρανία θα ήταν μόνη της σε περίπτωση ρωσικής εισβολής.

Ο ΜΟΝΟΔΡΟΜΟΣ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΕ ΚΥΡΩΣΕΩΝ ΣΤΗ ΡΩΣΙΑ

Οι υστερικές αντιδράσεις που ακολούθησαν τη ρωσική εισβολή κι η ανακοίνωση κυρώσεων στη Ρωσία που δεν έχουν προηγούμενο ούτε στις χειρότερες ώρες του προηγούμενου Ψυχρού Πολέμου και οι οποίες με μαθηματική ακρίβεια δε θα φέρουν αποτέλεσμα -όπως δεν έφεραν αποτέλεσμα οι ανάλογες κυρώσεις στο παρελθόν σε βάρος του Ιράν, του Ιράκ, της Κούβας- είναι η πιο τρανή απόδειξη της επικίνδυνης απουσίας μεσοπρόθεσμης και μακροπρόθεσμης στρατηγικής του πολιτικού προσωπικού της Δύσης .

Από τη στιγμή που η Κίνα, όπως ήταν αναμενόμενο άλλωστε, δεν έχει καταδικάσει τη ρωσική εισβολή, είναι βέβαιο πως όχι μόνο δε θα εφαρμόσει κυρώσεις κατά της Ρωσίας αλλά θα γίνει και δίαυλος διοχέτευσης στις παγκόσμιες αγορές των εξαγωγών της που δε θα οδεύουν πλέον προς την ΕΕ, οι όποιες οικονομικές κυρώσεις είναι καταδικασμένες σε αποτυχία.

Το πράγμα γίνεται ακόμα χειρότερο από το ότι ταυτόσημη στάση με της Κίνας κρατάει και η Ινδία -σύμμαχος των ΗΠΑ έναντι της Κίνας-  ενώ δύο κράτη μέλη του ΝΑΤΟ, η Τουρκία και η Ουγγαρία, έχουν καταστήσει σαφές πως ούτε κι αυτά θα εφαρμόσουν τις κυρώσεις.

Όμως η Κεντρική και Δυτική Ευρώπη εξαρτώνται άμεσα από το ρωσικό φυσικό αέριο και τυχόν διακοπή της ροής του προς αυτές θα προκαλέσει βαρύτατες συνέπειες στις ευρωπαϊκές οικονομίες. 

Πολύ περισσότερο που άμεσες εναλλακτικές λύσεις δεν υπάρχουν. Ούτε επαρκείς τερματικοί σταθμοί υποδοχής υγροποιημένου αερίου υπάρχουν στα ευρωπαϊκά λιμάνια, ούτε καν επαρκής αριθμός δεξαμενοπλοίων για τη μεταφορά του υπάρχει. Σίγουρα όλα αυτά θα κατασκευαστούν με ταχείς ρυθμούς, όμως δε φτιάχνονται από τη μια μέρα στην άλλη.

Επιπροσθέτως, όπως με ενάργεια ανέλυε πριν μερικές μέρες στο cnn.gr ο Αθανάσιος Κουκάκης, ο πόλεμος στην Ουκρανία θα εκτοξεύσει στα ύψη τις τιμές του σιταριού και του κριθαριού, με ό,τι αυτό σημαίνει για μια σειρά βασικών προϊόντων κατανάλωσης, αλλά και του χαλκού και του νικελίου, με ό,τι αυτό σημαίνει για τη μεταποίηση .

Στα παραπάνω οφείλουμε να συνυπολογίσουμε το κόστος της θεαματικής αύξησης των αμυντικών δαπανών σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες και τις επιπτώσεις τους -επειδή λεφτόδεντρα δεν υπάρχουν, όπως συνηθίζουν να λένε οι κυβερνώντες- στις κοινωνικές δαπάνες, αλλά και στις επενδύσεις για την πράσινη μετάβαση της οικονομίας και την ψηφιοποίησή της.

ΤΟ ΔΙΑΖΥΓΙΟ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ ΜΕ ΤΗ ΡΩΣΙΑ, ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΕΡΔΗ ΤΗΣ ΚΙΝΑΣ

Ανεξάρτητα από την έκβαση των εχθροπραξιών, ανεξάρτητα από το αν θα υπάρξει ή όχι σε σύντομο χρονικό διάστημα μια κατάπαυση του πυρός, το διαζύγιο της Δύσης με τη Ρωσία είναι οριστικό, για τις επόμενες δεκαετίες τουλάχιστον.

Το άνοιγμα των συνόρων κι η εκτεταμένη διμερής ανάπτυξη οικονομικών σχέσεων, είχαν δημιουργήσει σε όλους τους λαούς της Ευρώπης μια αίσθηση ασφάλειας, ότι η Ευρώπη δε θα ξαναγίνει θέατρο πολέμου, όπως συνέβη δυο φορές  στη διάρκεια του περασμένου αιώνα, όταν δυο παγκόσμιοι πόλεμοι ξεκίνησαν από εδώ, προκαλώντας 70 εκατομμύρια νεκρών σε όλο τον πλανήτη και ισοπεδώνοντας το σύνολο -μόνο η Ελβετία και η Σουηδία έμειναν αλώβητες- των ευρωπαϊκών χωρών. Το αίσθημα της ασφάλειας ανήκει στο παρελθόν.

Επίσης, είναι προφανές ότι η πολιτική αυτονομία της ΕΕ έναντι των ΗΠΑ, αποτέλεσμα της εξομάλυνσης των σχέσεων της Δύσης με τη Ρωσία με την κατάρρευση της ΕΣΣΔ, ανήκει κι αυτή στο παρελθόν. Η ΕΕ καθίσταται πλέον υποχρεωτικά ένας δευτερεύων σύμμαχος των ΗΠΑ, οι οποίες εφ' εξής θα παίρνουν μονομερώς τις όποιες αποφάσεις

Η Κίνα από την πλευρά της έχει κάθε λόγο να επιχαίρει. Η ισχυρή στρατιωτικά Ρωσία οδηγείται στην ασφυκτική αγκαλιά της και μετατρέπεται σε ένα απαραίτητο σύμμαχο έναντι της Δύσης σε μια αντιπαράθεση που μόλις τώρα αρχίζει.

Γεγονός που γεννά σοβαρά ερωτηματικά για την πολιτική οξυδέρκεια της αμερικανικής κυβέρνησης, η οποία επιλέγει ένα διμέτωπο αγώνα κατά Ρωσίας και Κίνας. Επ' αυτού θα ήταν χρήσιμο να υπενθυμίσουμε ότι η προσέγγιση των ΗΠΑ με την Κίνα, το 1970, τους επέτρεψε να διαπραγματεύονται στη συνέχεια από θέση ισχύος με την ΕΣΣΔ.

Επιπλέον, οι σχεδιαζόμενες από τη Δύση κυρώσεις σε βάρος της Κίνας, μια πρώτη αίσθηση των οποίων είχαμε στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του Πεκίνου, αναβάλλονται επ' αόριστον.

ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΚΥΠΡΟΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΕΣ ΜΕ ΟΔΥΝΗΡΑ ΔΙΛΗΜΜΑΤΑ

Σε αυτό το νέο διεθνές περιβάλλον η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία καλούνται να αναθεωρήσουν εκ βάθρων και με συνοπτικές διαδικασίες την πολιτική τους έναντι της Τουρκίας.

Στο νέο γεωπολιτικό πλαίσιο η Τουρκία καθίσταται μείζονος σημασίας εταίρος στο ΝΑΤΟ, καθώς αυτή θα κληθεί να εμποδίσει την κάθοδο των Ρώσων στη Μεσόγειο σε περίπτωση σύγκρουσης.

Το γεγονός αυτό γεννά αυτόματη κατανόηση όλων των εταίρων του ΝΑΤΟ στις όποιες αξιώσεις της έναντι Ελλάδας και Κύπρου.

Η μεν Ελλάδα θα βρεθεί πολύ σύντομα υπό την ασφυκτική πίεση των υπολοίπων εταίρων στο ΝΑΤΟ και στην ΕΕ για υποχώρηση σε ΟΛΕΣ ΑΝΕΞΑΙΡΕΤΩΣ τις τουρκικές απαιτήσεις στο Αιγαίο και θα είναι πανευτυχής αν μπορέσει να αποφύγει την αποστρατιωτικοποίηση του Ανατολικού Αιγαίου και την τοποθέτησή του υπό τουρκική στρατιωτική εποπτεία.

Η δε Κύπρος μετράει πλέον ώρες στην έναρξη μιας χιονοστιβάδας αναγνωρίσεων της Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου, αρχής γενομένης από τη Ρωσία.

Η εναλλακτική λύση μιας πολεμικής αναμέτρησης των δυο χωρών με την Τουρκία δε μπορεί να συζητηθεί κι αν προκύψει θα είναι καταστροφική και για τις δυο. Θα λάβει χώρα εν μέσω παντελούς αδιαφορίας των υπολοίπων Δυτικών χωρών οι οποίες αν παρέμβουν θα είναι μονάχα για να αποτρέψουν την ολοσχερή κατάλυση των κρατικών οντοτήτων της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ακόμα χειρότερα, υπάρχει ισχυρό ενδεχόμενο να επιβάλλουν εν μέσω πολεμικής σύρραξης εμπάργκο αποστολής ανταλλακτικών και πυρομαχικών στην Ελλάδα. 

Για το ενεχόμενο στροφής προς τη Μόσχα δε μπορούμε να συζητάμε. Δε ζούμε στο 1987, όταν η Ελλάδα συνόρευε με χώρες του Συμφώνου της Βαρσοβίας (Βουλγαρία) γεγονός που είχε επιτρέψει στον Ανδρέα Παπανδρέου να μηνύσει, με πειστικό τρόπο, στη Δύση ότι αν η Τουρκία είναι η πόρτα εισόδου των Σοβιετικών στη Μεσόγειο η Ελλάδα είναι μπαλκονόπορτα.

Τα χειρότερα είναι μπροστά μας.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Η ΟΥΚΡΑΝΙΑ ΣΤΙΣ ΦΛΟΓΕΣ

Όλες οι πολιτικές αλλαγές στην Ουκρανία, από την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης και μετά, υπήρξαν βίαιες. Οι κάλπες απλώς επιβεβαίωναν, εκ των υστέρων, την ετυμηγορία του πεζοδρομίου.

Η χωρίς προηγούμενο βιαιότητα αυτής της εξέγερσης, αντανακλά αφ' ενός την κλιμάκωση του ανταγωνισμού της Ρωσίας με τη Δύση, αφ' ετέρου την όξυνση των πολιτισμικών αντιθέσεων του πληθυσμού.

Το ερώτημα είναι αν η Ρωσία και η Δύση είναι σε θέση να τιθασεύσουν τις δυνάμεις που ποικιλοτρόπως ενίσχυσαν ή αν η μεν Ουκρανία θα βυθιστεί στον εμφύλιο, οι δε σχέσεις της Δύσης με τη Ρωσία θα γνωρίσουν μια νέα περίοδο Ψυχρού Πολέμου.

Από την ημέρα της ανεξαρτητοποίησης της Ουκρανίας, όλοι οι Πρόεδροι της χώρας εγκατέλειψαν την εξουσία υπό την πίεση λαϊκών εξεγέρσεων. Και φυσικά, μετά από την καθαίρεση του «διεφθαρμένου» - όχι πως ο χαρακτηρισμός απέχει από την πραγματικότητα - πάντα διεξάγονταν μια εκλογική αναμέτρηση που κατέληγε στη διαμόρφωση μιας πλειοψηφίας  των προ ολίγου εξεγερμένων.
Είναι γεγονός αναμφισβήτητο ότι πίσω από αυτές τις εξεγέρσεις βρίσκονταν πάντα η αντιπαράθεση της Ρωσίας με τη Δύση. 
Με τη Δύση να προσπαθεί να εκμηδενίσει την όποια επιρροή της Μόσχας στην πρώην ΕΣΣΔ και τους δορυφόρους της και τη Μόσχα να θεωρεί όλες τις χώρες που ανέκυψαν από τη διάλυση της ΕΣΣΔ ως ζώνη επιρροής της.
Τα τελευταία χρόνια η Ρωσία διεκδικεί τη ζώνη επιρροής της με ολοένα και πιο επιθετικό τρόπο, μη κρύβοντας τις διαθέσεις της να ανοικοδομήσει τη ρωσική αυτοκρατορία. Ως πρώτο βήμα επιδιώκει τη σταθεροποίηση φιλικά διακείμενων προς αυτήν καθεστώτων σε όλες τις χώρες της πρώην ΕΣΣΔ. Ταυτόχρονα η Μόσχα αντιδρά με ιδιαίτερο εκνευρισμό απέναντι σε κάθε αμφισβήτηση των φιλικών προς αυτήν ηγετών, καθώς τα τελευταία χρόνια έχει εξοβελιστεί από τη Μεσόγειο, όπου, μοναδικό της έρεισμα πλέον, είναι η μεγάλη ναυτική βάση που διαθέτει στη Συρία.
 Ανάλογος είναι ο εκνευρισμός της Δύσης, καθώς βρίσκεται σε αμφιθυμία έναντι της νέας ρωσικής πολιτικής. Αφ' ενός αναζητά τρόπους να περιορίσει την ανάκτηση από τη Μόσχα της παλιάς της επιρροής, αφ' ετέρου η στρατηγική επιλογή ενός νέου Ψυχρού Πολέμου είναι προς το παρόν ανέφικτη. Η μεν Ευρωπαϊκή Ένωση εξαρτάται ενεργειακά από τη Ρωσία, οι δε ΗΠΑ, ανήσυχες από την ενίσχυση της Κίνας, έχουν την ανάγκη της συνεργασίας της Ρωσίας σε μια σειρά κρίσεων στη Μέση Ανατολή. Και φυσικά, έχουν κάθε λόγο να θέλουν να αποτρέψουν μια στρατηγική συμμαχία της Μόσχας με το Πεκίνο.
Προς το παρόν η Μόσχα δείχνει να ξέρει πολύ καλύτερα τι θέλει από ό,τι οι Δυτικοί: να εντάξει οριστικά την Ουκρανία στη ζώνη επιρροής της. Όμως είναι αμφίβολο αν έχει συνυπολογίσει το οικονομικό κόστος  της απώλειας της Ευρωπαϊκής αγοράς για το φυσικό της αέριο και, στην περίπτωση που δε θέλει να τη χάσει, αν έχει Σχέδιο Β για κάποιο συμβιβασμό.
Είναι επίσης γεγονός αναμφισβήτητο ότι η Ουκρανία είναι μια χώρα με έντονες πολιτισμικές αντιθέσεις. 
Το ανατολικό τμήμα της χώρας κατοικείται κυρίως από ρωσόφωνους και χριστιανούς ορθόδοξους στο θρήσκευμα, που αποτελούν σχεδόν το 50% του συνολικού πληθυσμού και πρόσκειται ανοιχτά στη Ρωσία.
Το δυτικό τμήμα της χώρας κατοικείται από έναν πληθυσμό που μιλάει ουκρανικά - μάλιστα κοντά στα σύνορα με την Πολωνία υπάρχουν τμήματα που μιλούν πολωνικές διαλέκτους - και ανήκει θρησκευτικά στην Ουνία, η οποία ακολουθεί το ορθόδοξο θρησκευτικό τυπικό, αναγνωρίζει όμως ως ηγέτη της τον Πάπα της Ρώμης και, φυσικά, ονειρεύεται την απαγκίστρωση από τη Ρωσία και την προσχώρηση της Ουκρανίας στη Δύση. Είναι κι αυτοί κάτι λιγότερο από το 50% του πληθυσμού. 
Κάπου εκεί ανάμεσα υπάρχει και μια μειοψηφία που αναζητά απελπισμένα  τη θέση της ανάμεσα στις δυο ισχυρές και ανταγωνιστικές πολιτισμικές ταυτότητες. 
Αναμφισβήτητο είναι επίσης το ότι η οικονομική ελίτ της χώρας - όπως και σε κάθε χώρα που γεννήθηκε από τα ερείπια της ΕΣΣΔ - αποτελείται εξ ολοκλήρου από αυτή την ιδιαίτερη ομάδα μεσαίων στελεχών του Κομμουνιστικού Κόμματος της ΕΣΣΔ, που σε μια νύχτα οικειοποιήθηκαν, με μαφιόζικες μεθόδους, το Δημόσιο πλούτο, αναβαπτιζόμενοι σε ιεροκήρυκες του νεοφιλελευθερισμού. 
Ανάλογου φυράματος είναι, στη συντριπτική τους πλειοψηφία, οι ηγέτες των πολιτικών κομμάτων της χώρας. Οι οποίοι ηγούνται κυρίως κομμάτων που ταυτίζονται με μια από τις δυο πολιτισμικές ταυτότητες και καθορίζουν τις συμμαχίες τους με αποκλειστικό γνώμονα το μεγάλωμα του κομματιού της πίτας των πόρων της χώρας που θα ελέγχουν.
Ο συνδυασμός της οικονομικής κρίσης, των συγκρούσεων μεταξύ των Ουκρανών ολιγαρχών (ο όρος μαφιόζων θα ήταν ενδεχομένως πιο σωστός), της αδυναμίας της Δύσης για χάραξη ενιαίας και σαφούς στρατηγικής έναντι της Ρωσίας, αλλά και της αδυναμίας της Ρωσίας να επιβάλει τη βούλησή  της είχε ως αποτέλεσμα η παρούσα σύγκρουση να πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις.
Είναι γεγονός ότι η σπίθα που μετέτρεψε τις μαχητικές, αλλά χωρίς χρήση πυροβόλων όπλων διαδηλώσεις, σε ένοπλες, άναψε λίγες μόλις ώρες μετά την ψήφιση από την ουκρανική Βουλή νόμου αμνήστευσης των κρατούμενων αντικαθεστωτικών.
Κίνηση την οποία οι ηγέτες της αντιπολίτευσης δε θέλησαν ή δε μπόρεσαν να αξιοποιήσουν, είτε γιατί πίστεψαν πως είχαν κερδίσει το παιγνίδι, είτε γιατί υποτίμησαν την ενδυνάμωση των νεοναζί τους τελευταίους μήνες.

Οι τελευταίοι έκαναν χρήση πυροβόλων όπλων - οι πρώτοι νεκροί της Τετάρτης ήταν επτά αστυνομικοί από σφαίρες - για να υπάρξει η απάντηση των ειδικών δυνάμεων της Αστυνομίας με πυρ στο ψαχνό.  «Θα είμαι ειλικρινής, η κυβέρνηση δεν ελέγχει τις ειδικές δυνάμεις της Αστυνομίας, ούτε κι η αντιπολίτευση μπορεί να ελέγξει την Πλατεία Ανεξαρτησίας. Η Ουκρανία είναι ένα απέραντο μπάχαλο», δήλωνε σήμερα στα ξένα ειδησεογραφικά πρακτορεία ο Αρσένι Γιάτσενιουκ, ένας από τους σημαντικότερους ηγέτες της αντιπολίτευσης και πρότεινε τη δημιουργία «αποστρατιωτικοποιημένης ζώνης», για να μπορέσει ν' αρχίσει ένας διάλογος. Όμως για αν γίνει διάλογος χρειάζονται συνομιλητές με κύρος. 

Ο πρόεδρος Γιανούκοβιτς αντιμετωπίζεται από τους πάντες ως αποδιοπομπαίος τράγος. Η Δύση πνέει μένεα εναντίον του, για την ακύρωση, την τελευταία στιγμή, της υπογραφής του Συμφώνου Συνεργασίας με την ΕΕ και του καταλογίζει την αποκλειστική ευθύνη της βίας. Η Ρωσία, δια στόματος του πρωθυπουργού της Μεντβέντεφ αποκάλεσε την κυβέρνησή του «σφουγγαρίστρα που σκουπίζουν όλοι τα παπούτσια τους», καταλογίζοντάς του όχι επαρκή επίδειξη πυγμής.

Οι ηγέτες της Αντιπολίτευσης Κλίτσκο και Γιάτσενιουκ, που είναι και οι προνομιακοί συνομιλητές της ΕΕ, δεν έχουν ουσιαστική επιρροή στους διαδηλωτές, όπου πλέον τον πρώτο λόγο παίζουν οι νεοναζί.

Ο συνδυασμός της απουσίας συγκεκριμένης στρατηγικής εκ μέρους  των εκτός Ουκρανίας παικτών και η μετατροπή των διαδηλώσεων σε ένοπλες, με την ανάλογη απάντηση εκ μέρους των δυνάμεων καταστολής προδιαθέτουν για το χειρότερο: τη βύθιση της χώρας σε ένα μακροχρόνιο εμφύλιο πόλεμο ο οποίος θα είναι και το πρώτο πεδίο αντιπαράθεσης της Δύσης με τη Ρωσία στο πλαίσιο ενός νέου Ψυχρού Πολέμου.

Τα ερωτήματα που τίθενται πλέον είναι δυο: αν ο νέος Ψυχρός Πόλεμος συνιστά πραγματικά στρατηγική επιλογή της Ρωσίας και της Δύσης και αν οι παίκτες στο ουκρανικό μέτωπο έχουν, όπως δείχνουν τα πρώτα σημάδια αυτονομηθεί, σε σημείο που να μη μπορούν να ελεγχθούν.

 

Γιάννης Χρυσοβέργης