Η ΠΛΑΤΕΙΑ ΗΤΑΝ (ΚΑΙ ΠΑΛΙ) ΓΕΜΑΤΗ...

Μια μόλις μέρα μετά το όργιο αστυνομικής βίας, που όμοιό του δεν έχει υπάρξει στη Μεταπολίτευση - πιθανόν να μπορεί να συγκριθεί με όσα προηγήθηκαν της δολοφονίας του Τεμπονέρα - 5.000 πολίτες διαδηλώνουν και πάλι ειρηνικά στην Πλατεία Συντάγματος. Γεννώντας σοβαρά ερωτηματικά για την ικανότητα επιβίωσης του πολιτικού συστήματος, αλλά και για το τι μέλλοι γενέσθαι αν το σύστημα αποδειχθεί ανίκανο να επιβιώσει.

Από νωρίς το πρωί μηνύματα μέσω facebook, twitter, SMS και ηλεκτρονικού ταχυδρομείου καλούσαν και πάλι σε διαδήλωση στην Πλατεία Συντάγματος στις 06.00 το απόγευμα. Όσοι τα λάβαμε αναρρωτηθήκαμε πόσοι θα ήταν εκεί. Κι ο αριθμός των διαδηλωτών ξεπερνούσε κάθε προσδοκία.
Ώρα 06.00 μ.μ. Μερικές εκατοντάδες διαδηλωτών αρχίζουν δειλά-δειλά να μαζεύονται στο χώρο της Πλατείας Συντάγματος. Οι σκηνές γύρω από το συντριβάνι, που χθες το βράδυ τις κατέστρεψε η Αστυνομία, έχουν ξαναστηθεί, οι ομάδες των εθελοντών καθαριότητας είναι ήδη εκεί. Το ίδιο και οι διμοιρίες των ΜΑΤ. Τα τηλεφωνήματα από τα κινητά πέφτουν βροχή. Για να ενημερώσουν ότι ο κόσμος ξαναμαζεύεται.
Ώρα 07.30 μ.μ. Οι διαδηλωτές είναι πλέον 2.000-3.000. Κάτω, γύρω από το συντριβάνι είναι η ίδια νεολαία που εδώ και ένα μήνα συνεδριάζει σε καθημερινή βάση, με σεβασμό στους ομιλητές πρωτόγνωρο για την Ελλάδα, και διεκδικεί το δικαίωμά της στο μέλλον. Με μια διαφορά. Η οργή είναι ζωγραφισμένη στα μάτια τους.
Μπροστά στον Άγνωστο Στρατιώτη όμως η σύνθεση του κόσμου έχει αλλάξει. Οι καραγκιόζηδες που τυλιγμένοι στις ελληνικές σημαίες περιφέρονταν φασκελώνοντας τη Βουλή και φωνάζοντας «Κλέφτες - Κλέφτες» είναι μειοψηφία. Τον τόνο δίνουν κάποιοι νεαροί και κάποιοι άνθρωποι που είχαν να βγουν στο πεζοδρόμιο από τη δολοφονία του Νίκου Τεμπονέρα. Και το κυρίαρχο σύνθημα, που το φωνάζουν όλοι, είναι πλέον το ΜΠΑΤΣΟΙ - ΓΟΥΡΟΥΝΙΑ - ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ.
Δίπλα σ' αυτούς τους ανθρώπους εμφανίζονται, δειλά - δειλά, κάποια στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ - που όλο αυτό τον καιρό ήταν άφαντα - αλλά και κάτι λείψανα καιρών αλλοτινών (ΚΚΕ μ-λ, Μ-Λ ΚΚΕ κ.λ.π.) Εκείνο που εκπλήσσει δεν είναι ότι κάτω από το πανώ του Μ-Λ ΚΚΕ είναι 15 νοματαίοι όλοι κι όλοι, αλλά ότι οι τέσσερις από αυτούς είναι κάτω των 20 ετών.
Ώρα 09.30 μ.μ. Οι διαδηλωτές είναι πλέον γύρω στις 5.000.Τα μεγάφωνα της γενικής συνέλευσης αρχίζουν να δίνουν οδηγίες στον κόσμο για να μαζευτεί, ώστε να ξεκινήσει η διαδικασία. Στη διασταύρωση Φιλλελήνων και Όθωνος συγκεντρώνονται μηχανές για να κάνουν μηχανοκίονητη παράσταση διαμαρτυρίας στον ΑΣΤΕΡΑ της Βουλιαγμένης, όπου συνεδριάζει, υπό την προεδρία του Γιώργου Παπανδρέου, η Σοσιαλιστική Διεθνής. Όλα είναι σαν να μην πέρασε ένα διήμερο απίστευτης βίας και συγκρούσεων χιλιάδων διαδηλωτών με την Αστυνομία.
Όταν η πολιτική εξουσία αποφασίζει να μετέλθει το ανώτατο επίπεδο ανεκτής από το κοινοβουλευτικό σύστημα αστυνομικής βίας - όπως συνέβη χθες και προχθές, όπου για πρώτη φορά στην ιστορία της Μεταπολίτευσης η Αστυνομία επιτέθηκε σε ασθενοφόρα και ξυλοκόπησε οικογένειες τουριστών με παιδιά, που έτρωγαν στο Μοναστηράκι - ο στόχος είναι να φοβηθούν οι πολλοί, γνωρίζοντας ότι θα εξοργίσει λίγους. Ο κίνδυνος που εμπεριέχει η προσφυγή σε τόση βία είναι ο αριθμός αυτών που θα εξοργιστούν να υπερβαίνει εκείνη την κρίσιμη μάζα που θα ξαναβγάλει στο δρόμο τους φοβισμένους.
Στις επόμενες ημέρες, πιθανόν και εβδομάδες, θα φανεί αν οι εξοργισμένοι από την αστυνομική βία είναι τόσοι πολλοί ώστε να ξαναβγάλουν στο δρόμο τους φοβισμένους. Αν όμως συμβεί αυτό, τότε καθίσταται εξαιρετικά αμφίβολη η ικανότητα του πολιτικού συστήματος για ομαλή μετάβαση στην επόμενη μέρα (πτώση κυβέρνησης, εκλογές και εκλογή νέας κυβέρνησης). Και στην περίπτωση αυτή, ο κίνδυνος να βυθιστεί η χώρα στο χάος που βυθίστηκε η Αλβανία το 1997 είναι υπαρκτός. Με ό,τι επιπτώσεις μπορεί να έχει σε Ελλάδα και Ευρώπη ένα τέτοιο ενδεχόμενο.

Γιάννης Χρυσοβέργης

ΤΟ ΜΕΣΟΠΡΟΘΕΣΜΟ ΤΑΦΟΠΛΑΚΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Όπως ήταν αναμενόμενο, το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα ψηφίστηκε. Όπως ήταν αναμενόμενο, όλοι οι «αντιρρησίες» του ΠΑΣΟΚ, πλην Κουρουμπλή, αποδείχτηκαν καραγκιόζηδες με περικεφαλαία. Απομένει πλέον η εφαρμογή του διαβόητου Μεσοπρόθεσμου Προγράμματος, η επιτυχία του οποίου θα κριθεί από το ποσοστό εξανδραποδισμού του πληθυσμού αυτής της χώρας.

Η συζήτηση στη Βουλή για το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα ήταν εξόχως αποκαλυπτική. Τόσο ο Πρωθυπουργός, όσο κι υπουργός των Οικονομικών ανέφεραν κατ' επανάληψη ότι το «Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα είναι άδικο αλλά αναγκαίο».
Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε πώς αντιλαμβάνονται την έννοια της αδικίας οι δυο καλοί αυτοί άνθρωποι. Ούτε και είναι σαφές το πώς είναι δυνατό η αδικία «να σώσει την πατρίδα από τη χρεοκοπία». Μπορούμε όμως να υπενθυμίσουμε μια σειρά από αυτονόητες αξίες της Δημοκρατίας.
Είναι πρωταρχική αξία της Δημοκρατίας η εξάλειψη της αδικίας. Όλες οι δημοκρατικές επαναστάσεις, από την αμερικανική και τη γαλλική επανάσταση, μέχρι τα αντιαποικιακά κινήματα του 20ου αιώνα διεκδίκησαν Δικαιοσύνη. Όταν λοιπόν η Σύμβαση που φέρνει - και υπερασπίζεται με όλη τη δύναμη της ψυχής του - ο Πρωθυπουργός στη Βουλή προς κύρωση περιέχει, κατά δήλωσή του, άδικα μέτρα, αυτό συνεπάγεται καταπάτηση του συνταγματικού χάρτη της χώρας που διασφαλίζει την ίση μεταχείριση των πολιτών από το νόμο.
Και ούτε οι κεφαλικοί φόροι - που παραπέμπουν στη φορολογική πολιτική της καταρρέουσας Οθωμανικής Αυτοκρατορίας - ούτε οι παρεκλήσεις από το εθνικό και το ευρωπαϊκό Δίκαιο οι οποίες προβλέπονται από τη Σύμβαση, ούτε η εν λευκώ εξουσιοδότηση των μισθωτών δημοσίων εκτάσεων να αποφασίσουν, μετά από 50 ή 100 χρόνια μίσθωσης, αν θα ιδιωποιηθούν τις δημόσιες εκτάσεις που έχουν μισθώσει συνιστούν ίση μεταχείριση από το νόμο.
Για όλους αυτούς τους λόγους η παραδοχή, ελαφρά τη καρδία, του Πρωθυπουργού και των Υπουργών του ότι «τα μέτρα είναι άδικα» είναι παραδοχή κατάλυσης της Δημοκρατίας. Θα ήταν λοιπόν πιο έντιμο από μέρους του Πρωθυπουργού και των Υπουργών του να διατυπώσουν με παρρησία πως η «σωτηρία της χώρας από τη χρεοκοπία» απαιτεί κατάλυση της Δημοκρατίας.
Είναι επίσης πρωταρχική αξία της Δημοκρατίας η ευημερία της κοινωνίας. Για το λόγο αυτό, πρώτιστο καθήκον κάθε δημοκρατικά εκλεγμένης κυβέρνησης είναι η εξασφάλιση σε όλους τους πολίτες της την πρόσβασης στις υπηρεσίες της παιδείας και της υγείας. Όταν «για να γλυτώσει η χώρα από τη χρεοκοπία» κλείνουν εκατοντάδες σχολείων, χωρίς να υπάρχει μέριμνα μεταφοράς των μαθητών σε άλλα σχολεία με δαπάνες του Υπουργείου Παιδείας, όταν διακόπτεται η διαδασκαλία δεύτερης ξένης γλώσσας - μιας και η Υπουργός Παιδείας μιλάει μόνο αγγλικά ποιος ο λόγος να μαθαίνουν τα παιδιά κι άλλες γλώσσες; - και ιδιωτικοποιούνται τα Κέντρα Ψυχικής Υγείας για τον ίδιο λόγο, όταν ο αριθμός των νοσοκομείων περιορίζεται με μοναδικό κριτήριο «το κόστος λειτουργίας τους» κι ανασφάλιστοι, δηλαδή οι φτωχοί, διώχνονται από όσα νοσοκομεία συνεχίζουν να λειτουργούν - εδώ και ένα χρόνο οι διοικήσεις των νοσοκομείων έχουν ρητή εντολή να παρέχουν πρώτες βοήθειες στους ανασφάλιστους και να τους διώχνουν - η χώρα έχει προ πολλού χρεοκοπήσει. Κατά συνέπεια, αυτό που δεν πρέπει να χρεοκοπήσει δεν είναι η χώρα. Θα ήταν και πάλι πιο έντιμο αν ο Πρωθυπουργός και οι Υπουργοί του είχαν την παρρησία να πουν πως πρέπει ο ελληνικός λαός να πεινάσει για να μη μειωθούν τα κέρδη των δανειστών του.
Η Σύμβαση του Μεσοπρόθεσμου Προγράμματος είναι αντισυνταγματική όχι γιατί παραβιάζει τους κανόνες του Κοινοβουλευτισμού - μολονότι κάποιες επί μέρους διατάξεις της μπορεί και να τους παραβιάζουν - αλλά γιατί υποσκάπτει τα θεμέλεια της Δημοκρατίας. Η επιτυχία της δε θα κριθεί από το αν θα «αποφύγει η χώρα τη χρεοκοπία» - η οποία θα συμβεί με μαθηματική ακρίβεια και με ανεξέλεγκτη μορφή, μιας και το πολιτικό προσωπικό σε Ελλάδα και Ευρώπη αρνείται να εξετάσει εναλλακτικές λύσεις - αλλά από το σε τι βαθμό θα εξανδραποδιστεί η ελληνική κοινωνία.
Η προστασία της Δημοκρατίας και η πραγματική αποτροπή της χρεοκοπίας της χώρας, εξαρτώνται αποκλειστικά και μόνο από την ικανότητα της κοινωνίας να αντισταθεί στον εξανδραποδισμό της.

Γιάννης Χρυσοβέργης

ΕΝΑΣ ΧΡΟΝΟΣ ΜΝΗΜΟΝΙΟ: ΘΛΙΒΕΡΟΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ

Η υπογραφή του περιβόητου πλέον Μνημονίου πριν ένα χρόνο, πυροδότησε μια χωρίς προηγούμενο πολιτική πόλωση στην ελληνική πολιτική σκηνή. Η οποία, αντί να προκαλέσει μια αύξηση της συμμετοχής των πολιτών στα κοινά, προκάλεσε την εξάτμηση των τελευταίων ψυγμάτων αξιοπιστίας της πολιτικής. Κι αυτό σε μια στιγμή που, η πολιτική, και η ενεργός συμμετοχή των πολιτών σε αυτή, είναι όσο ποτέ απαραίτητη. Γιατί η έξοδος από την κρίση απαιτεί πολιτικές και κοινωνικές συναινέσεις. Κι όμως, οι μεν πολιτικοί σχηματισμοί αρνούνται πεισματικά να παραγάγουν πολιτική, η δε κοινωνία αρνείται πεισματικά να παρέμβει στα τεκταινόμενα.

Η απώλεια της κυβερνητικής αξιοπιστίας είναι απολύτως δικαιολογημένη. Κέρδισε τις εκλογές με σύνθημα τη διαχείριση της κρίσης - κανείς δεν τολμούσε τότε να μιλήσει για χρεοκοπία - προστατεύοντας τα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα. Και έπραξε ακριβώς το αντίθετο. Ανέδειξε το να μην κηρύξει η χώρα πτώχευση σε ζήτημα εθνικής επιβίωσης και επέβαλε μια οικονομική πολιτική - η αδυναμία της να διαπραγματευτεί επ' αυτού με τους δανειστές οφείλεται στο ότι στόχος της δεν ήταν η προστασία των χαμηλών εισοδημάτων αλλά η αντί πάσης θυσίας αποφυγή της πτώχευσης - ακριβώς αντίθετη από αυτή που είχε υποσχεθεί προεκλογικά και για την οποία είχε λάβει πολιτική εντολή.
Ταυτόχρονα απέτυχε παταγωδώς στην αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής και της εισφοροδιαφυγής, στο άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων και, τη στιγμή ακριβώς που αναζητά απελπισμένα €50 δισεκατομμύρια μέσω νέων περικοπών μισθών συντάξεων και ξεπουλήματος δημόσιας περιουσίας σε μια πενταετία, την ίδια στιγμή προγραμματίζει για το ίδιο χρονικό διάστημα εξοπλιστικά προγράμματα €20 δισεκατομμυρίων.
Εξ ίσου δικαιολογημένη είναι και η απώλεια της αξιοπιστίας της Αντιπολίτευσης. Το σύνολο των αντιπολιτευόμενων κομμάτων - με εξαίρεση τις νεόκοπες Δημοκρατική Αριστερά και Δημοκρατική Συμμαχία και τους Οικολόγους Πράσινους - επιδίδονται σε «αντικατοχικές» κορώνες και σε διατυπώσεις «μαγικών συνταγών», χωρίς να κάνουν καν τον κόπο να αναζητήσουν κοινά σημεία μεταξύ των προτάσεών τους, χωρίς βρχυπρόθεσμους, μεσοπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους.
Κι όσο μεγαλύτερη είναι η πολιτική τους πενία, τόσο πιο υστερικές είναι οι κραυγές τους στη Βουλή και στα τηλεοπτικά πλατό. Η απίστευτη δήλωση του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Π. Λαφαζάνη στη Βουλή για το Θανάση Βέγγο (μας δείχνει το δρόμο για να νικήσουμε την νεοαποικιοκρατία) - βλαξ, τυμβωρύχος ή συνδυνασμός των δυο άραγε; - είναι κορυφαίο, αλλά δυστυχώς όχι το μόνο, δείγμα αυτής της σχιζοφρενικής κατάστασης.
Το μείζον πρόβλημα όμως παραμένει το διαζύγιο της κοινωνίας με την πολιτική. Η μοναδική συντεταγμένη της αντίδραση σε όσα συμβαίνουν ήταν μια διαδήλωση - πριν ένα χρόνο ακριβώς - στη διάρκεια της οποίας κάηκαν ζωντανοί τρεις άνθρωποι μπροστά στα αδιάφορα μάτια χιλιάδων διαδηλωτών που απαιτούσαν «να καεί το μπουρδέλο η Βουλή». Μια διαδήλωση πολυπληθέστατη - περισσότεροι από 200.000 ήταν οι διαδηλωτές εκείνη την ημέρα - χωρίς ουσιαστικές διεκδικήσεις και συγκεκριμένες απαιτήσεις από την κυβέρνηση.
Κι ύστερα ακολούθησαν καμιά δεκαριά άχρωμες, άοσμες και άγευστες «γενικές απεργίες» της ΓΣΕΕ, στις οποίες συμμετείχαν μονάχα οι δημόσιοι υπάλληλοι και, υποχρεωτικά, οι υπάλληλοι των καταστημάτων που βρίσκονταν στο διάβα των πορειών. Οι τελευταίες μάζευαν, εκτός από το έμμισθο προσωπικό του ΚΚΕ - 5.000 άνθρωποι, ούτε ένας περισσότερος, ούτε ένας λιγότερος - μερικές δεκάδες χιλιάδες διαδηλωτών, που βάδιζαν σιωπηλοί, σιγοκουβεντιάζοντας μεταξύ τους για τα επερχόμενα δεινά, παγερά αδιάφοροι για τα συνθήματα που φώναζαν οι ντουντούκες.
Θα άξιζε τον κόπο να θυμηθούμε πώς αντέδρασε η ισλανδική κοινωνία στη χρεοκοπία της χώρας που προκλήθηκε από τη χρεοκοπία δυο μεγάλων ιδιωτικών τραπεζών. Εκτός του ότι έστειλαν στο σπίτι της την κυβέρνηση, εκτός του ότι αξίωσαν, και πέτυχαν, να παραπεμφθεί στη Δικαιοσύνη ο τότε Πρωθυπουργός, εκτός του ότι επέβαλαν στη νέα κυβέρνηση να πάρει μέτρα για να μη χάσουν τα σπίτια τους όσοι βρίσκονταν σε αδυναμία πληρωμής δόσεων λόγω ανεργίας, απερριψαν με δημοψηφίσματα δυο συμφωνίες της κυβέρνησης με την Ολλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο για καταβολή αποζημιώσεων στις εν λόγω χώρες. Βεβαίως και στην Ισλανδία, επιδίδονται στο άθλημα της εκτόξευσης αυγών κατά πολιτικών, αλλά τουλάχιστον η κοινωνία δρα. Και η δράση της αυτή δίνει και κάποιο νόημα - είτε μας αρέσει είτε όχι - στις εκτοξέύσεις αυγών, κάτι που υπερβαίνει τον αγνό χουλιγκανισμό.
Αυτό, που ένα χρόνο μετά την υπογραφή του Μνημονίου αναδεικνύεται περίτρανα είναι ότι η οικονομική χρεοκοπία της Ελλάδας ήταν απόρροια της, προϋπάρχουσας, κοινωνικής χρεοκοπίας. Αν η απαξίωση της πολιτκής ήταν απότοκη της ανικανότητας των πολιτικών δυνάμεων να σταθούν στο ύψος των περιστάεων, νέες πολιτκές δυνάμεις θα είχαν αναδειχθεί και η συνδικαλιστική γραφειοκρατία, που αποδείχθηκε δυο φορές ανίκανη να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων, θα είχε παραγκωνιστεί. Τίποτα από αυτά δεν έχει συμβεί.
Η πολυπληθέστατη μεσαία αστική τάξη της χώρας, αντικατέστησε την αυτάρεσκη αλαζονεία του νεόπλουτου, με την οποία συμπεριφέρονταν εδώ και είκοσι χρόνια, με τη χωρίς όρια κατανάλωση αντικαταθλιπτικών φαρμάκων και το φασιστικό χουλιγκανισμό. Που εκδηλώνεται σε βάρος των πιο αδύναμων ομάδων των κατοίκων αυτής της χώρας, όπως οι μετανάστες - αυτοί δηλαδή που συνέβαλαν στο γρήγορο πλουτισμό της επειδή εργάζονταν για μεροκάματα πείνας - οι Ρομά - πάντα εύκολος αποδιοπομπαίος τράγος - οι ολιγαριθμότεροι οπαδοί της αντίπαλης ποδοσφαιρικής ομάδας, και πάει λέγοντας.
Όσο για τη την έξοδο από την κρίση, η κοινωνία αποδεικνύει ότι είναι ανίκανη να παραγάγει τα απαραίτητα αντισώματα και τις πολιτικές εξόδου. Οπότε καταναλωνουμε τη μιζέρια μας, «περιμένοντας τους Βαρβάρους»

Γιάννης Χρυσοβέργης

Υ.Γ.
1 Η μεν Δημοκρατική Συμμαχία έχει πολιτική, απαιτεί μια ακόμα πιο αποκρουστική εφαρμογή της ασκούμενης από την κυβέρνηση πολιτικής. Η Δημοκρατική Αριστερά, δείχνει να αντιλαμβάνεται την ανάγκη εξεύρεσης νέων πολιτικών εργαλείων για τη διαχείριση της κρίσης, όμως, προς το παρόν, περιορίζεται σε ευχολόγια. Όσο για τους Οικολόγους Πράσινους, αυτοί διατύπωσαν, σε ανύποπτο χρόνο - στη συνέντευξη που παραχώρησαν στη ΔΕΘ τον περασμένο Σεπτέμβριο - την πιο συνεκτική αντιπολιτευτική πρόταση που έχει ακουστεί. Θύματα όμως του φετιχισμού των διαδικασιών καθώς είναι, πρώτοι αυτοί την έθαψαν - για μερες η ομιλία του Γιάννη Παρασκευόπουλου δεν είχε αναρτηθεί ούτε καν στην ιστοσελίδα του κόμματος.
2. Τα χουλιγκάνια που τα έκαναν γης μαδιάμ στον τελικό του Κυπέλλου Ελλάδας ήταν καλοντυμένοι μεσοαστοί, όχι οι γνωστοι «ανεγκέφαλοι»

ΕΚΛΟΓΕΣ: ΜΙΑ ΑΛΛΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ

Την επόμενη μέρα των αυτοδιοικητικών εκλογών τα κομματικά επιτελεία και οι αναλυτές μετρούν κέρδη και ζημιές. Ουδείς όμως ασχολείται με τους δυο μεγάλους χαμένους των εκλογών: τη Δημοκρατία και την Αυτοδιοίκηση. Γιατί υπάρχουν τρία συμπεράσματα, τα οποία δεν έβγαλαν κόμματα και τηλεοπτικοί αστέρες.

Συμπέρασμα 1ο: Οι χθεσινές εκλογές ανέδειξαν την παγίωση ενός ισχυρού αντικοινοβουλευτικού ρεύματος στην κοινωνία. Το ρεύμα αυτό εκπροσωπείται από τη συντριπτική πλειονότητα αυτών που απείχαν (σ.σ. Η αποχή είναι σαφώς μικρότερη από το 40%. Είναι αδύνατο σε μια χώρα με 10,5 εκατομμυρια κατοίκους εκ των οποίων 1 εκ μετανάστες να έχει 9,8 εκ. εγγεγραμμένους. Ο στοιχειώδης σεβασμός των δημογραφικών στοιχείων οδηγεί σε ένα εκλογικό σώμα γύρω στα 8 εκατομμύρια), οι οποίοι με τη στάση τους αυτή δηλώνουν απόλυτη αδιαφορία για το κοινοβουλευτικό γίγνεσθαι. Η αδιαφορία αυτή δεν περιορίζεται στην αποδοκιμασία των υπαρχόντων κομμάτων. Κάτι τέτοιο θα εκφράζονταν κυρίως με λευκό ή άκυρο. Είναι αδιαφορία και εχθρότητα για τον κοινοβουλευτισμό. Οι άνθρωποι αυτοί δεν πιστεύουν στα κετκημένα του κοινοβουλευτισμού (έλεγχος των εξουσιών, θεσμικά δικαιώματα του πολίτη, πλαίσια μέσα στα οποία ο πολίτης καθιστά σεβαστά τα δικαιώματά του). Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται επίσης η συντριπτική πλειοψηφία των ψηφφόρων του ΚΚΕ, του ΛΑΟΣ και, κατά μείζονα λόγο, της ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ και της ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Όλοι μαζί μας δίνουν ένα ποσοστό 35% - 40% πολιτών που αμφισβητούν, όχι τα πολιτικά κόμματα, αλλά το κοινοβουλευτικό σύστημα το ίδιο.
Στην κατηγορία αυτή δε μπορουν να ενταχθούν οι ψηφοφόροι του ΣΥΡΙΖΑ, παρά τη μέχρι υστερίας καθημερινή λεκτική επαναστατική γυμναστική τους, διότι αποδέχονται πλήρως, στην πράξη, το κοινοβουλευτικό κεκτημένο και σε αυτό ακριβώς διαφοροποιείται ο λόγος τους από τον αντίσοιχο του ΚΚΕ και της ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Στην κατηγορία αυτή δε μπορούν να προσσμετρηθούν τα λευκά ψηφοδέλτια, διότι συνιστούν αποδοκιμασία υπαρχόντων συνδυασμών, όχι όμως και του κοινοβουλευτισμού.
Συμπέρασμα 2ο: Στις χθεσινές εκλογές αναδείχθηκε η ανεπάρκεια του πολιτκού προσωπικού.
Ο Πρωθυπουργός απέδειξε χθες ότι είναι κατώτερος των περιστάσεων. Καλώς ή κακώς, είχε δηλώσει ότι αν η πολιτική του καταψηφιστεί θα προσφύγει στις κάλπες. Χθες το βράδυ 50% - και κάτι παραπάνω δεδομένου ότι το ποσοστό του Γ. Δημαρά στην Αττική αντιστοιχεί στο 4,1% των ψήφων πανεθνικά - των ψηφοφόρων ψήφισαν συνδυασμούς που ζητούσαν αντιμνημονιακή ψήφο και τίποτε άλλο, έναντι μόνο 34,6% που υπερψήφισαν τους συνδυασμούς του ΠΑΣΟΚ. Η πολιτική του ΠΑΣΟΚ καταψηφίστηκε. Αντί της προσφυγής στις κάλπες ο Πρωθυπουργός, άρχισε να μιλάει ξαφνικά για αυτοδιοίκηση. Πράγμα που θυμίζει τη φράση του αείμνηστου Ν. Τσιφόρου: «Άμα τόχεις το σίδερο και το κουσουμάρεις και δεν το δουλεύεις γίνεσαι ρεζίλι των σκυλιών και ρεντίκολο της πιάτσας»
Θλιβερή ήταν όμως και η εικόνα των ηγεσιών της αντιπολίτευσης, ιδίως του Α. Σαμαρά και του Α. Τσίπρα. Αφού επί δυο ολόκληρους μήνες καλούσαν το λαό σε ψήφο καταδίκης του μνημονίου, μόλις ο Πρωθυπουργός αποδέχθηκε την πρόκλησή τους, άρχισαν να μπουρδολογούν περί εκβιασμών. Οι αυθάδεις δηλώσεις και των δυο μετά τις πρωθυπουργικές δηλώσεις χθες το βράδυ, εκτός του ότι δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα των αριθμών, θυμίζουν έκείνα τα μαγκάκια της καρπαζιάς που που άμα τα αγριοκοιτάξει κάποιος φωνάζουν: «κρατείστε με ρε μην τον σφάξω!», φροντίζοντας βεβαίως να κολλήσουν πάνω στους παριστάμενους μην τυχόν και γίνει καμιά στραβή και δεν τους κρατήσουν. Αντιθέτως, η Α. Παπαρήγα ήταν ασυνήθιστα μετρημένη και προσεκτική στα λόγια της χθες το βράδυ.
Συμπέρασμα 3ο: Στις εκλογές αυτές μόνο για την αυτοδιοίκηση δεν έγινε λόγος.
Και όμως, χθες ψηφίζαμε, για πρώτη φορά, στο πλαίσιο που προσδιορίζει ο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ. Μια μεταρρύθμιση του θεσμικού πλαισίου της αυτοδιοίκησης με δεκάδες σωστές πτυχές κι άλλες τόσες προβληματικές. Για το λόγο αυτό έπρεπε όλα τα κόμματα και όλοι οι συνδυασμοί να κάνουν εκστρατεία με βάση το πώς θα αξιοποιήσουν τα θετικάστοιχεία του ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ και πώς θα αγωνιστούν για την αλλαγή των κακώς κειμένων. Με εξαίρεση τους συνδυασμούς που στηρίζονταν από τους ΟΙΚΟΛΟΓΟΥΣ ΠΡΑΣΙΝΟΥΣ και τη ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΑΡΙΣΤΕΡΑ, οι οποίοι μιλούσαν γι αυτό και μόνο για γι αυτό, και οι οποίοι συνολικά συγκέντρωσαν γύρω στο 5% πανελλαδικα, ουδείς ασχολήθηκε με την αυτοδιοίκηση. Ακόμα και από τους υποψήφιους του ΠΑΣΟΚ - τους αμιγείς υποψήφιους, όχι αυτούς που συνεργάζονταν με ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΑΡΙΣΤΕΡΑ και (ή) ΟΙΚΟΛΟΓΟΥΣ ΠΡΑΣΙΝΟΥΣ - μόνο ο Γ. Σγουρός είχε αυτοδιοικητικό λόγο.
Αλλά όλα αυτά είναι ψιλά γράμματα. Δυστυχώς

Γιάννης Χρυσοβέργης