ΑΝΤΙΟ ΓΕΡΜΑΝΙΑ;

Παραθέτω ένα πολύ ενδιαφέρον κείμενο δυο Γερμανών Πράσινων Ευρωβουλευτών, των Jan Philipp Albrecht, Franziska Brantner. Το αντιγράφω από την Αριστερή Στρουθοκάμηλο, και το προσυπογράφω, με μια και μόνη επιφύλαξη: έχω πειστεί ότι δεν έχουμε πια καιρό να σώσουμε τη Γερμανία και την Ευρώπη. Κι ο καθένας μας, σε όποια χώρα κι αν βρίσκεται, πρέπει να δει τι θα κάνει.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Υ.Γ.  Ένα μεγάλο ευχαριστώ στο Γιώργο Παπασπυρόπουλο για τη μετάφραση και δημοσίευση στην Ελλάδα.

Η φαινομενικά ατέρμονη κρίση της Ευρωζώνης έχει εξελιχθεί σε μια πρωταρχική επιλογή  -  να κάνει η Ευρώπη  ένα άλμα προς τα εμπρός με μια στενότερη πολιτική ένωση, ή να αντιμετωπίσει μία διάλυση του ενιαίου νομίσματος; Δύο γερμανοί Πράσινοι ευρωβουλευτές σκιαγραφούν τις επιπτώσεις της δεύτερης επιλογής, και το πως μπορεί να πραγματοποιηθεί η πρώτη. Η Franziska Brantner και ο Jan Philipp Albrecht είναι ευρωβουλευτές της "Συμμαχίας 90/Οι Πράσινοι". Η Brantner σπούδασε πολιτικές επιστήμες και προέρχεται από τη Βάδη-Βυρτεμβέργη. Στο 29 του ο Albrecht, είναι ο νεότερος γερμανός ευρωβουλευτής και έχει σπουδάσει τεχνολογία των υπολογιστών. Αυτό το άρθρο αρχικά εμφανίστηκε στα γερμανικά στην Taz (εδώ). 

Στις Βρυξέλλες κανείς δεν καταλαβαίνει γιατί η Γερμανία μόνη ανάμεσα σε όλες τις χώρες, διακινδυνεύει την αποτυχία του ευρωπαϊκού σχεδίου.
Ο συμβιβασμός που διαπραγματεύθηκε η Μέρκελ στη σύνοδο κορυφής της ΕΕ είναι σαφές ότι δεν αρκεί για να ξεπεραστεί η κρίση. 

Είναι καιρός να ενταθεί η συζήτηση: αφήνουμε την Γερμανία να πέσει μόνη της ή την σώζουμε μαζί με την Ευρώπη;

Το τι βιώνουμε στη Γερμανία αυτή τη στιγμή δεν είναι τίποτα περισσότερο από μια χλιαρή συζήτηση. Κάτω από την ομπρέλα της πλήρους απασχόλησης και της καταγραφής φορολογικών εσόδων μπορούμε προφανώς να χαλαρώσουν οι συζητήσεις μας για το ευρώ. 

Σε συνδυασμό με τη μονόπλευρη αντίληψη ότι οι ίδιοι οι Έλληνες επέφεραν την τύχη τους μέσα από την τεμπελιά τους, ενώ εμείς έπρεπε να εργαστούμε για την επιτυχία μας οι ίδιοι μέσα από την αποτελεσματικότητα, την συγκράτηση των μισθών και τις μεταρρυθμίσεις Σρέντερ, η άνεση αυτής της θέσης μας μάς έχει τυφλώσει σχετικά με την πραγματικότητα. 

Θα πρέπει να είναι το επιτακτικό καθήκον της γερμανικής πολιτικής, αλλά σε κάθε περίπτωση  του Ευρωπαϊκού Κόμματος "Συμμαχία 90/Οι Πράσινοι" να ανοίξουν τα μάτια των ανθρώπων στη Γερμανία στην πραγματικότητα και να απαιτήσουν να περιγράφονται με σαφήνεια οι συνέπειες.

Η πραγματικότητα είναι τόσο επίφοβη όσο και κοινότυπη. 

Η Γερμανία δεν μπορεί να αντέξει μια διάλυση του Ευρώ. Οι χώρες της ΕΕ είναι μακράν οι μεγαλύτεροι καταναλωτές των γερμανικών προϊόντων, πολύ πάνω από την Ασία και τη Βόρεια Αμερική. Εάν το γερμανικό μάρκο εξακολουθούσε να υπάρχει, θα είχε αγρίως ​​ανατιμηθεί εκ νέου εδώ και χρόνια και θα είχε πνίξει τις εξαγωγές μας.
Η κατάρρευση του ευρώ θα κοστίσει στη Γερμανία αμέσως ένα δισεκατομμύριο ευρώ και για τις επόμενες δεκαετίες ανυπολόγιστα ποσά, επίσης. Οι οικονομικές επιδόσεις θα πέσουν αμέσως πάνω από 10%. 

Οι Έλληνες έχουν ελάχιστα ακόμη να χάσουν - εμείς είμαστε που έχουμε! 

Προς το παρόν ...
επωφελούμαστε  ακόμα  από την εισροή κεφαλαίων και τα ιστορικά χαμηλά επιτόκια που έχει γνωρίσει ποτέ η Γερμανία .

Η αιτία της κρίσης δεν είναι πλέον αμφιλεγόμενη
Οι Γερμανοί πολιτικοί πρέπει επιτέλους να είμαστε αρκετά ειλικρινείς για να εξηγήσουμε στους πολίτες ότι το ένα bail-out (διάσωση) μετά το άλλο ή η μια έξοδος από το ευρώ μετά την άλλη θα κοστίσει στον φορολογούμενο περισσότερα από την θεραπεία με την αντιμετώπιση των αιτιών της κρίσης. 

Το ποιες είναι οι αιτίες δεν είναι πλέον ένα θέμα διαφωνίας μεταξύ των οικονομολόγων. Μακροπρόθεσμα, δεν μπορείς να έχεις ένα κοινό νόμισμα χωρίς κοινή δημοσιονομική και οικονομική πολιτική. Διαφορετικά, οι ανισορροπίες θα διαλύσουν την νομισματική ένωση με τον τρόπο που ήδη μπορούμε να δούμε αυτή τη στιγμή. 

Επειδή είναι αντικειμενικά αδύνατον στους λίγους μήνες που απομένουν για τη διάσωση του ευρώ, να αναπληρωθούν τα πάντα όσα λείπουν για την πολιτική ενοποίηση, πρέπει να προχωρήσουμε σε δύο φάσεις.

Ως άμεσο μέτρο, θα πρέπει να δοθούν στην ΕΚΤ όλα τα απαραίτητα μέσα για την αντιμετώπιση της οξείας κρίσης των επιτοκίων και, πρέπει να εγκαθιδρυθούν οι κανόνες για την αυστηρή εποπτεία των τραπεζών. Ταυτόχρονα, η διαδικασία της δημιουργίας μιας δημοκρατικής - οικονομικής - χρηματοπιστωτικής - και κοινωνικής ένωσης στην Ευρώπη πρέπει να ξεκινήσει. 

Δεν χρειαζόμαστε μόνο τα ευρωομόλογα, αλλά μια κοινή φορολογική πολιτική, τη φορολογική εναρμόνιση, το κλείσιμο των φορολογικών παραδείσων, ένα ευρωπαϊκό φόρο ακίνητης περιουσίας για την αποπληρωμή του εθνικού χρέους και ένα προϋπολογισμό της ΕΕ που να είναι αρκετά μεγάλος για την ενίσχυση της συνοχής εντός της Ένωσης. Η Ένωση πρέπει να τεθεί σε μια θέση όπου να μπορεί να αντιδράσει γρήγορα και αποφασιστικά σε καταστάσεις κρίσης. 

Δημοκρατικός έλεγχος, αντί για Ευρωκράτες 

Γι 'αυτό, όμως, χρειαζόμαστε περίπου πέντε φορές το τρέχον ποσό του 1% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος. Χωρίς αμφιβολία, αυτό απαιτεί τη δέσμευση για μια νέα φάση στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. 

Ωστόσο, μια τέτοια δέσμευση θα υπάρξει , μόνο στη βάση μιας γνήσιας κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. Οι εξουσίες της Ευρώπης δεν πρέπει να είναι πλέον στα χέρια των Ευρωκρατών ή των ανεξέλεγκτων εθνικών κοινοβουλίων. Αντ' αυτού οφείλουμε να παράσχουμε στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα περισσότερα δικαιώματα παρέμβασης και στους πολίτες την δημοκρατική κυριαρχία για μια ακόμη φορά. 

Αυτό σημαίνει περιορισμό της εθνικής κυριαρχίας στους προϋπολογισμούς - αλλά χωρίς απώλεια της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. 

Ως εκ τούτου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν πρέπει απλώς να αποκτήσει περισσότερη ισχύ, αλλά θα πρέπει ταυτόχρονα να αποκτήσει μεγαλύτερη δημοκρατική νομιμοποίηση. Η Επιτροπή της ΕΕ, τουλάχιστον ο Πρόεδρός της, θα πρέπει να ορίζεται από τους πολίτες μέσω των ευρωεκλογών. Επιπλέον, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πρέπει να έχει λόγο σε όλες τις πτυχές της οικονομικής, νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής ως ισότιμος συν-νομοθέτης. 

Ένα πρόσθετο κοινοβουλευτικό όργανο των εθνικών αντιπροσώπων για το Ευρώ, όπως ο Γιόσκα Φίσερ ζητά, μπορεί από την άλλη πλευρά να αποτελέσει κίνδυνο για την ενοποίηση και τη δημοκρατία στην Ευρώπη. 

Τα πλεονεκτήματα της καταστατικής συνέλευσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων θα πρέπει να ξεκινήσει τα απαραίτητα βήματα για αυτές τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις πριν από τις θερινές διακοπές. Μέρη αυτού του πακέτου μπορεί να υλοποιηθούν χωρίς προβλήματα μέσα στο ισχύον συμβατικό πλαίσιο, ενώ άλλα απαιτούν τροποποιήσεις της σύμβασης. 

Για το σκοπό αυτό μια ευρωπαϊκή καταστατική συνέλευση, πρέπει να συγκληθεί η οποία θα δημιουργήσει το βασικό πλαίσιο για μια νέα Ευρώπη με τη συμμετοχή όλων των κοινοβουλίων και των κυβερνήσεων καθώς και ένα ευρύ τμήμα της κοινωνίας των πολιτών. 

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα μπορούσε να έχει ήδη θέσει όλα αυτά σε κίνηση εδώ και πολύ καιρό. Παρά το γεγονός ότι εμείς οι Πράσινοι ξεκίνησαμε πράγματι συζητήσεις σχετικά με αυτά τα ζήτηματα, δεν έχουμε καταφέρει μέχρι στιγμής να δείξουμε αρκετή αποφασιστικότητα στην προώθηση της διαδικασίας. 

Είναι πλέον καιρός για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να ανταποκριθεί στις ευθύνες του για τη δημιουργία μιας δημοκρατικής Ευρώπης. Θα πρέπει να πάρει την κατάσταση στα χέρια του όσον αφορά στη διαμόρφωση μιας καταστατικής συνέλευσης. 

Οι συζητήσεις σχετικά με τα βραχυπρόθεσμα μέτρα εκτάκτου ανάγκης αποσπούν την προσοχή μακριά από αυτές τα βαθιά ριζωμένα διαρθρωτικά ζητήματα της Ευρώπης. 

Αυτό που χρειαζόμαστε τώρα είναι η συνειδητοποίηση ότι η ιστορία της δημοκρατίας και της κρατικής υπόστασης της Ευρώπης βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή.

*από την Green European Journal σε μετάφραση Γ. Παπασπυρόπουλου

Canto General

Το Γενικό Άσμα, όπως αποδόθηκε στα ελληνικά αυτό το έργο των Νερούδα-Θεοδωράκη, δεν το είχα ποτέ ακούσει σε ζωντανή εκτέλεση. Είχα όμως πάρει το δίσκο όπου είχε ηχογραφηθεί εκείνη η ιστορική συναυλία του 1975, στο στάδιο Καραϊσκάκη αν θυμάμαι καλά, και συνήθιζα να ακούω τακτικά τα τραγούδια. Κάπως έτσι άρχισα να γνωρίζω και την ισπανική γλώσσα.

Όταν λοιπόν έμαθα ότι το έργο αυτό θα παρουσιαστεί στο Ηρώδειο, σκέφτηκα ότι ήταν καιρός να το ακούσω ζωντανά. Τρίτη πρωί διαπίστωσα ότι τα εισιτήρια στο ταμείο του φεστιβάλ είχαν σχεδόν εξαντληθεί, όμως ευτυχώς προσφέρθηκε να βοηθήσει την κατάσταση μια φοιτήτριά μου που ήταν εκεί, παρά το ότι την είχα «ταλαιπωρήσει» σε ένα μάθημά μου, όπως μου παραπονέθηκε. 

Την ίδια μέρα το βράδυ έμπαινα στο κατάμεστο Ηρώδειο, όπου έβλεπα κυρίως ανθρώπους της ηλικίας μου, που προφανώς είχαν κι’αυτοί γνωρίσει τα τραγούδια από την εποχή της μεταπολίτευσης. Με το που εμφανίστηκε ο Θεοδωράκης, έπεσε ένα παρατεταμένο χειροκρότημα από το κοινό, που σηκώθηκε όρθιο. Θερμό χειροκρότημα εισέπραξαν και η Φαραντούρη με τον Πανδή, που οι φωνές τους έχουν συνδεθεί άρρηκτα στη μνήμη μου με τα τραγούδια αυτού του έργου.

Algunas bestias ήταν το πρώτο τραγούδι, όπως και στη συναυλία του 1975. Αναφορά στην παρθένα φύση που ακόμα δεν έχει υποστεί την εισβολή του κατακτητή. Και η συνέχεια επίσης προβλέψιμη. Voy a vivir και los libertadores. Μετά όμως ακολούθησαν το A mi partido, το Amor América και το Lautaro, που δεν υπάρχουν στο δίσκο του 1975 και που δεν τα είχα ακούσει μέχρι τότε. Τέλος, Vegetaciones, United Fruit και América insurrecta με επανέφεραν στα γνωστά ακούσματα.

Και, ανεξάρτητα από τη σειρά των τραγουδιών, η κεντρική ιδέα που αποτέλεσε την κυρίαρχη αριστερή αφήγηση για δεκαετίες: η καταγγελία του βιασμού της φύσης και της ανθρώπινης ζωής από τους Ισπανούς κατακτητές και από τους Βορειοαμερικάνους κεφαλαιοκράτες. Και η εξύμνηση της λαϊκής αντίστασης απέναντι στους εκμεταλλευτές. Οι «ανοιχτές φλέβες της Λατινικής Αμερικής» του Γκαλεάνο, οι θεωρίες της εξάρτησης του Μπάραν, του Σουίζι, του Σαμίρ Αμίν, του Εμμανουήλ και πολλών άλλων, τα καταγγελτικά συνθήματα για το βορειοαμερικάνικο ιμπεριαλισμό που ακούγονταν για πολλά χρόνια στις διαδηλώσεις, μιλούν ουσιαστικά την ίδια γλώσσα με αυτήν του Νερούδα. Με αυτήν την έννοια, το Canto General συνδέθηκε με μια πολιτική κουλτούρα και έναν τρόπο σκέψης από τον οποίο ο καθένας μας επηρεάστηκε ή έστω διασταυρώθηκε μαζί του σε κάποια φάση της ζωής του. Δύκολο, ως εκ τούτου, να αγνοήσει κανείς ή να απαξιώσει ένα τέτοιο έργο, ανεξάρτητα από πολιτικές επιλογές ή αισθητικές αναζητήσεις.

Όποιος έχει την υπομονή να ακούσει το κάπως μεγάλο σε διάρκεια και όχι καλά ηχογραφημένο κομμάτι με τίτλο Vegetaciones, μπορεί να μεταβεί στον παρακάτω σύνδεσμο

http://www.youtube.com/watch?v=d7w5RUAb3jg

Γιώργος Αιμ. Σκιάνης

Η μικροϊδιοκτησία στο απόσπασμα

Είχα καιρό να επικοινωνήσω με τη θεία μου και την πήρα τηλέφωνο σήμερα το πρωί. Στη σύντομη συζήτηση που είχαμε μου παραπονέθηκε, ως συνήθως, για την υγεία της (είναι πάνω από ογδόντα και όσο να’ναι έχει τα κουσούρια της). Σύντομα όμως αλλάξαμε θέμα.

--Είναι δύσκολα τα πράγματα, θα το βλέπεις κι’εσύ,έτσι δεν είναι; μου είπε με ένα ύφος σαφώς προβληματισμένο

--«Έτσι είναι, αλλά εσένα τί σε απασχολεί; Φοβάσαι μη χάσεις τη δουλειά σου;» της απαντώ κάπως περιπαικτικά, καθότι η κυρία είναι συνταξιούχος μηχανικός του δημοσίου, εδώ και πάνω από είκοσι χρόνια.

--Όχι αλλά στα δυο διαμερίσματα που νοικιάζω οι ένοικοι έχουν να πληρώσουν εδώ και έξι μήνες. Και τώρα προσπαθώ να πάρω τουλάχιστον τα λεφτά για τα κοινόχρηστα, ώστε να μην πληρώνω κι’από πάνω. Και βέβαια, έχω και τα χαράτσια με την ακίνητη περιουσία και όλα τα σχετικά.

Κατανοητή η έγνοια της θείας. Εδώ τα ακούμπησα εγώ, που όλο κι’όλο έχω ένα διαμέρισμα σε παλιά πολυκατοικία του κέντρου και ένα εξοχικό εξ αδιαιρέτου με το γαμπρό μου. Πόσο μάλλον αυτοί που έχουν κάποια ακίνητα παραπάνω, τα οποία μέχρι πρόσφατα ήταν πηγή εσόδων, αλλά τώρα πια προξενούν οικονομική φύρα.

Στην Αθήνα των δεκαετιών του’50, του’60 και του’70, η αντιπαροχή ήταν σωσμός για πολύ κόσμο που είχε μια μονοκατοικία και μπορούσε να την ανταλλάξει με καινούργια διαμερίσματα. Με αυτόν τον τρόπο δημιουργήθηκε ένα στρώμα ιδιοκτητών σχετικά μικρής ακίνητης περιουσίας, πολλοί από τους οποίους ήταν και επαγγελματικά αποκατεστημένοι επιστήμονες ή επαγγελματίες, οπότε εξασφάλιζαν τα υψηλά εισοδήματά τους και την ευημερία τους. Αυτή η μέχρι πρότινος εύρωστη μεσαία τάξη των μικροϊδιοκτητών πλήττεται πλέον από την κρίση και δυσκολεύεται να συντηρήσει την ακίνητη περιουσία της. Οπότε δεν αποκλείεται καθόλου, τα επόμενα χρόνια να επωφεληθούν κάποιοι έχοντες και κατέχοντες, να αγοράσουν όσο όσο απαξιωμένα διαμερίσματα και να αλλάξει άρδην το τοπίο στην ιδιοκτησία ακινήτων και στην κατανομή του πλούτου.

Πριν από λίγα χρόνια, ένας Γερμανός φίλος μου έλεγε ότι στη χώρα του η εκτεταμένη μικροϊδιοκτησία έχει εκλείψει από τα μέσα του 19^ου αιώνα. Και γι’αυτό η γερμανική κοινή γνώμη, τουλάχιστον μέχρι πριν λίγο καιρό, συνήθιζε να λέει ότι «το ελληνικό κράτος είναι φτωχό αλλά οι Έλληνες είναι πλούσιοι». Τώρα φαίνεται πως ήρθε η σειρά μας «να γίνουμε Ευρώπη», μέσα από μια οδυνηρή πορεία πτώσης του βιωτικού επιπέδου και μεταφοράς πλούτου από τους πολλούς που πλήττονται από την οικονομική κρίση στους λίγους ευνοημένους.  

«Να δούμε την κρίση ως ευκαιρία» ακούμε ενίοτε από εκπροσώπους της άρχουσας τάξης. Και όντως, στους δύσκολους καιρούς εμφανίζονται ευκαιρίες. Για τους αετονύχηδες κυρίως...

Γιώργος Αιμ. Σκιάνης

Μια σύντομη ανάλυση για τις αποφάσεις της τελευταίας συνόδου κορυφής της ΕΕ

Αναρτώ ένα άρθρο του Κ. Βεργόπουλου με θέμα τις αποφάσεις της συνόδου κορυφής της ΕΕ (27 ως 28 Ιουνίου), που δημοσιεύτηκε στην "Εποχή" της Κυριακής 1ης Ιουλίου.


Γιώργος Αιμ. Σκιάνης

Ένα πρώτο βήμα με όρια

του Κώστα Βεργόπουλου

Από τα δύο σημεία των αποφάσεων το σημαντικότερο και πιο σαφές είναι το πρώτο. Το δεύτερο διατηρεί ασάφειες. Το πρώτο είναι ότι ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας μπορεί να δανείζει τις τράπεζες απευθείας και δεν θα επιβαρύνεται έτσι το δημόσιο χρέος. Όμως, όπως είπε ο Ραχόι, εάν τα χρήματα πήγαιναν, όπως έως τώρα, στο κράτος θα συνοδεύονταν από ένα μνημόνιο για τη μακροοικονομική διαχείριση της οικονομίας. Διότι το κράτος έπαιρνε το δάνειο. Τώρα δεν τίθενται όροι. Αυτή η θετική εξέλιξη δεν κατανοήθηκε ότι είχε σχεδόν επιτευχθεί από την διαπραγμάτευση, νωρίτερα, της Ισπανίας και σ’ αυτή στηρίχθηκε τώρα η πίεση της Ιταλίας. Δεν είναι μόνο το ποσοτικό στοιχείο, ότι δηλαδή στην αντίθετη περίπτωση θα αυξανόταν το δημόσιο χρέος, αλλά και το ποιοτικό διότι αφαιρείται η δυνατότητα να επιβάλλονται όροι λιτότητας ή γενικώς όροι μακροοικονομικής πολιτικής. Έχουμε να κάνουμε εδώ με ένα πρόβλημα που έχει δημιουργήσει η αλλοπρόσαλλη πολιτική του νεοφιλελευθερισμού. Ενώ ελεεινολογεί το κράτος, στην ουσία σε αυτό βασίζεται.  Η πολιτική του γίνεται μέσω του κράτους, παρά το ότι δεν του έχει καμία εμπιστοσύνη. Αξιώνει από το κράτος να κάνει τις απορρυθμίσεις. Έχουμε  καταλήξει στο εξής παράδοξο. Το κράτος, όπως επισημαίνει ο Στίγκλιτς, είναι χρεοκοπημένο, χρεοκοπημένες είναι και οι τράπεζες. Οι τελευταίες ζητούν από τα χρεοκοπημένα κράτη να δανείζονται για να τις δανείζουν. Γερμανική αντίληψη: να χρεοκοπούν τα κράτη προκειμένου να διασώζουν τις χρεοκοπημένες τράπεζες. Από την άλλη πλευρά, η ΕΚΤ προσφέρει ρευστότητα στις χρεοκοπημένες τράπεζες για να δανείζουν τα κράτη. Ένα σύστημα εντελώς παρανοϊκό. Συγχρόνως, ένας μηχανισμός που βασίζεται στη λιτότητα. Ωστόσο,  οι ευρωπαϊκοί μηχανισμοί δεν διαθέτουν την απαραίτητη ποσότητα χρήματος για να χρηματοδοτήσουν τις τράπεζες ή τα κράτη, πέρα από 500 δισ. ευρώ. Θα διασώζουν ή θα χορηγούν δάνεια με μοχλεύσεις. Αυτό είναι ακόμη πιο παρανοϊκό. Ο ευρωπαϊκός μηχανισμός θα δανείζεται χρήμα από την αγορά για να αντιμετωπίσει την αγορά. Θα έπρεπε όμως να έχει δικούς του πόρους για κάτι τέτοιο.
Το δεύτερο σημείο είναι ότι ο ευρωπαϊκός μηχανισμός θα αγοράζει  κρατικά ομόλογα. Αν  ήταν από την πρωτογενή αγορά, θα ήταν πολύ σωστό μέτρο όμως είναι από την δευτερογενή, όταν δηλαδή έχουν εκδοθεί και κυκλοφορούν τα ομόλογα. Αυτό, τώρα σημαίνει μια ανακούφιση του κράτους που βρίσκεται σε κρίση υπό την πίεση της κερδοσκοπίας, αλλά όχι στο βασικό πρόβλημα του κράτους δηλαδή στη άμεση χρηματοδότηση των δαπανών του. Συνεπώς είναι περιορισμένη η αξία του μέτρου αυτού. Με πολύ «σφιχτό» χέρι δίνεται αυτή η δυνατότητα. Αλλά οπωσδήποτε είναι κάτι που μπορεί να βάλει κάποιο φρένο στην κερδοσκοπία.
Η ελληνική αντιπροσωπία έλαμψε με τη σιωπή της. Ακόμα κι αν αντιλήφθηκε εκεί ότι διανοίγεται και για τη χώρα μας μια δυνατότητα δεν αντέδρασε τελικά, με πολιτική επιλογή  τη γραμμή ότι  «εμείς είμαστε καλά παιδιά». Εκ των υστέρων έκανε μια ανακοίνωση ο πρόεδρος που σημειώνει ότι θα επωφεληθεί και η Ελλάδα...
 Κάποιοι φθάνουν στο σημείο να θεωρούν ότι αυτή η εξέλιξη δεν ωφελεί την Ελλάδα διότι αυτοί έχουν εξασφαλίσει ότι θα διασώζονται στην περίπτωση που η Ελλάδα πτωχεύσει. Ουσιαστικά αυτή η άποψη θεωρεί ότι η πορεία της Ελλάδας είναι δεδομένη, προς την πτώχευση. Όμως, όταν παίρνεται μια απόφαση στη Σύνοδο να μην αφήνουν να γίνονται πτωχεύσεις τραπεζών, ενώ έχει προηγηθεί η ίδια απόφαση για τα κράτη, δεν θα αφήσουν την Ελλάδα να πτωχεύσει. Μπορεί να την πιέζουν να πάρει μέτρα όμως δεν θα την αφήσουν να πτωχεύσει. Κάποιοι λένε ότι τους κοστίζει πάρα πολύ η Ελλάδα. Ωστόσο, ακριβώς γι αυτό, υποστηρίζω, δεν θα την αφήσουν να πτωχεύσει. Αυτά που χρωστά η Ελλάδα είναι πάρα πολλά για να την αφήσουν να σκάσει κανόνι.

Τα 115 Σχέδια Μάρσαλ του κ. Σιν

Το άρθρο του Γιάννη Βαρουφάκη από το περιοδικό LIFO που αναρτώ, διατυπώνει, με διαφορετικά λόγια και, σίγουρα, από επιστημονική άποψη πολύ πιο εμπεριστατωμένα, τους χειρότερους φόβους μου.

Πολύ θα ήθελα να πέσουμε έξω, κι εγώ κι ο Βαρουφάκης κι όσοι άλλοι συμμερίζονται τέτοιους φόβους.

Αλλά ενδεχομένως πρέπει ν' αρχίσουμε να σκεφτόμαστε και τρόπους επιβίωσης στη μετά ΕΕ εποχή.

Γιάννης Χρυσοβέργης

 Ένα Σχέδιο Μάρσαλ υπόσχονταν πριν από έναν χρόνο στην Ελλάδα.115 είπαν ότι λάβαμε. Τι κρύβεται πίσω από αυτή την υπερβολή; 

 Ο κ. ΧΑΝΣ-ΒΕΡΝΕΡ ΣΙΝ είναι ίσως ο γνωστότερος θεσμικός Γερμανός οικονομολόγος. Πρόεδρος του Ινστιτούτου IFO και ένας από τους σχεδιαστές του ευρώ, ο κ. Σιν ήταν ο πρώτος chief economist της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Πριν από μερικές μέρες, ο εν λόγω κύριος, όταν έγινε αναφορά στο νέο Σχέδιο Μάρσαλ για την Ελλάδα (που είχαν, υποτίθεται, συμφωνήσει οι Ευρωπαίοι ηγέτες πέρσι τέτοιον καιρό και το οποίο ποτέ δεν έγινε), είπε το εξής ενδιαφέρον: «Τα χρήματα που δόθηκαν στην Ελλάδα τα τελευταία δύο χρόνια ισοδυναμούν με 115 Σχέδια Μάρσαλ». Αν δεν ήξερα πόσο γνώστης των ζητημάτων αυτών είναι ο κ. Σιν, θα θεωρούσα ότι είναι απλώς αγράμματος. Όμως γνωρίζω ότι γνωρίζει. Οπότε, δεν μου μένει άλλη εναλλακτική από το να αναρωτηθώ γιατί προσποιείται ότι δεν γνωρίζει. Για ποιον λόγο ψεύδεται αυτοβούλως.

Η μόνη απάντηση που μπορώ να δώσω είναι ιδιαίτερα ανησυχητική: Ο κ. Σιν βλέπει ως μόνη «λύση» τη διάλυση του ευρώ και τη σύσταση ενός νέου σκληρού νομίσματος ανατολικά του Ρήνου και βόρεια των Άλπεων. Με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την Ευρώπη ολόκληρη και ιδίως για την ιδέα της Ευρωπαϊκής Ολοκλήρωσης.

Πώς εξήγαγα αυτό το συμπέρασμα; Ξεκινώ, εξηγώντας τους λόγους για τους οποίους η θέση του για τα δήθεν πολλαπλά Σχέδια Μάρσαλ δεν στέκει - εν γνώσει του κ. Σιν. Πρώτον, τα χρήματα που δόθηκαν μεταπολεμικά στις ευρωπαϊκές χώρες από τις ΗΠΑ στο πλαίσιο του Σχεδίου Μάρσαλ δεν ήταν δανεικά. Ήταν άμεση βοήθεια με στόχο την κάλυψη βασικών αναγκών των πληθυσμών της Ευρώπης (από τρόφιμα μέχρι και φάρμακα), την επανα-οικοδόμηση και, βέβαια, τη δημιουργία ζήτησης για αμερικανικές εξαγωγές (και αμερικανικών ερεισμάτων εν όψει της ψυχροπολεμικής

σύγκρουσης με τη Σοβιετική Ένωση). Δεύτερον, ίσως το πιο σημαντικό μέρος του Σχεδίου Μάρσαλ ήταν όχι τα χρήματα που δόθηκαν στη Γερμανία αλλά η διαγραφή του χρέους της Γερμανίας τόσο προς τις ΗΠΑ όσο και προς την υπόλοιπη Ευρώπη.

ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΕΙΘΩ της υπερεξουσίας της, η Αμερική, μετά το τέλος του πολέμου, «έπεισε» Γάλλους, Ιταλούς, Έλληνες και άλλους να αποδεχτούν τη διαγραφή των χρεών της Γερμανίας, τα οποία ανέρχονταν, ως ποσοστό του ΑΕΠ της χώρας, σε τουλάχιστον δύο φορές το ελληνικό δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ελληνικού ΑΕΠ (κάπου εκεί «χάσαμε» και το δικαίωμα να απαιτήσουμε την επιστροφή από τη Γερμανία του κατοχικού «δανείου»).

Χωρίς αυτήν τη μαζική και καταιγιστική διαγραφή του τεράστιου χρέους της το 1953, σε συνδυασμό με τις επενδύσεις του Σχεδίου Μάρσαλ (αλλά και με την επισταμένη προσπάθεια των ΗΠΑ να δημιουργήσουν αγορές για τα γερμανικά προϊόντα εντός της Ευρώπης), η Γερμανία σήμερα θα θύμιζε την Ουκρανία ή, στην καλύτερη των περιπτώσεων, την Πολωνία. Χωρίς την απερίγραπτη γενναιοδωρία των νικητών Αμερικανών επί των ηττημένων Γερμανών (οι οποίοι, παρεμπιπτόντως, είχαν χρεωθεί και με το ηθικό χρέος του Ολοκαυτώματος αρκετών εθνών και εθνοτήτων λίγους μήνες πριν), η σημερινή Γερμανία θα ήταν ο ουραγός της Ευρώπης: όσο σκληρά και αποδοτικά και να δούλευαν οι κάτοικοί της, το χρέος εκείνο που διαγράφηκε το 1953 θα καθήλωνε τη χώρα στον βούρκο του αποπληθωρισμού και σε καμία περίπτωση δεν θα επέτρεπε στη Γερμανία να μετατραπεί εντός μηνών στον «εισαγωγέα» του ανθρώπινου δυναμικού των τέως κατακτημένων χωρών (Ελλάδας, Ιταλίας και Γιουγκοσλαβίας) που βοήθησαν με τον ιδρώτα τους στην ανοικοδόμηση του γερμανικού βιομηχανικού θαύματος.

ΣΕ ΑΝΤΙΘΕΣΗ με το πραγματικό Σχέδιο Μάρσαλ, το 90% του χρήματος που έλαβε η Ελλάδα από τον Μάιο του 2010 διατέθηκε για την αποπληρωμή του χρέους της χώρας, αντί να χρησιμοποιηθεί (όπως τα χρήματα που έλαβε η Γερμανία από τις ΗΠΑ στο πλαίσιο του Σχεδίου Μάρσαλ) για την κάλυψη αναγκών και τις επενδύσεις στην ανάκαμψη.

Σε αντίθεση με το πραγματικό Σχέδιο Μάρσαλ, το ελληνικό χρέος αυξήθηκε (ακόμα και με το PSI), αντί να διαγραφεί (όπως το γερμανικό το 1953).

Σε αντίθεση με το πραγματικό Σχέδιο Μάρσαλ, το ελληνικό κράτος αναγκάστηκε να συνεισφέρει στην ύφεση με υφεσιογόνες περικοπές (αντίθετα με τη Γερμανία του 1950, στην οποία επετράπη, παρά τα μεγαλύτερα ελλείμματά της, να ακολουθήσει επεκτατική πολιτική, χρησιμοποιώντας τα

κονδύλια του Σχεδίου Μάρσαλ).

Μα, λένε πολλοί, η Ελλάδα φταίει για το χρέος της. Προφανώς. Ε, και; Γιατί η Γερμανία του Χίτλερ δεν έφταιγε; Άγγελοι δημιούργησαν τα κατοχικά δάνεια προς χώρες όπως οι δικές μας, τα οποία «κουρεύτηκαν» 100% το 1953; Αν η Γερμανία άξιζε εκείνη την ελάφρυνση και γενναιοδωρία το 1953 (αφού είχε χρεωθεί σε όλους μας για να αιματοκυλίσει τον κόσμο), η Ελλάδα αξίζει κάτι λιγότερο;

Ούτε οι δωσίλογοι δεν θα απαντούσαν θετικά στο ερώτημα αυτό. Τα παραπάνω, φίλες και φίλοι, ο κ. Σιν τα γνωρίζει. Πολύ καλά. Γνωρίζει ακόμα ότι αυτή η εμμονή σε τέτοιου είδους ψέματα οδηγεί το ευρώ στη διάλυση, καθώς εγκλωβίζει τη γερμανική κυβέρνηση σε μια τακτική απέναντι στην περιφέρεια που επιταχύνει την αποδόμηση της ευρωζώνης. Και τότε γιατί το κάνει; Η μόνη απάντηση που συνάδει με τον σεβασμό στην ευφυΐα του κ. Σιν είναι ότι… αυτός είναι ο στόχος του πλέον: η διάλυση της ευρωζώνης και η επιστροφή της Γερμανίας στο μάρκο, με προσχώρηση σε αυτό της Ολλανδίας, της Αυστρίας, της Πολωνίας, της Σλοβακίας και πιθανόν της Φινλανδίας.

Θα μου πείτε: και γιατί να μας νοιάζει τι λέει ο κ. Σιν; Η απάντηση είναι ότι ο συγκεκριμένος κύριος εκφράζει τις τράπεζες της Φρανκφούρτης καθώς και την Κεντρική Τράπεζα της Γερμανίας. Πίσω του κρύβεται το χρηματοπιστωτικό σύστημα της πιο ισχυρής χώρας της ευρωζώνης. Η στάση και τα ψέματα του κ. Σιν σηματοδοτούν, κατά την ταπεινή μου γνώμη, κάτι θλιβερό και αποκρουστικό για όσους από εμάς θεωρούν ότι, όσο προβληματικό και αν είναι το ευρώ, η κατάρρευσή του θα οδηγήσει την Ευρώπη ολόκληρη σε μια νέα δυστοπία. Τι;

Το γεγονός ότι το ευρώ έχει πλέον περάσει το σημείο της μη επιστροφής. Η κατάρρευσή του είναι πια αναπόφευκτη.

ΣΥΝΟΔΟΣ ΚΟΡΥΦΗΣ ΕΕ: ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΡΟΑΝΑΓΓΕΛΘΕΝΤΟΣ ΘΑΝΑΤΟΥ

Λίγες ώρες πριν από την έναρξη της «κρισιμότερης», όπως κάποιοι τη χαρακτηρίζουν, Συνόδου Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης οι θεσμικοί της εκπρόσωποι προετοιμάζουν το έδαφος  για «απουσία θεαματικών αποτελεσμάτων».

Το πιο φιλόδοξο πολιτικό πείραμα - μαζί με την ίδρυση της ΕΣΣΔ - από την εποχή της αμερικανικής επανάστασης ψυχοραγεί. Οι διαδοχικές σύνοδοι χωρίς αποτέλεσμα είναι απλώς κεφάλαια ενός χρονικού προαναγγελθέντος θανάτου.

Όσο για το συμβολικό της ελληνικής παρουσίας, που ήδη είναι αντικείμενο εσωτερικής αντιπαράθεσης, δεν έχει καμιά πολύτως σημασία. 

Λίγες μόλις ώρες πριν την έναρξη της Συνόδου Κορυφής η γερμανίδα Καγκελάριος Άγκελα Μέρκελ θεωρούσε υποχρέωσή της να δηλώσει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ότι «ευρωομόλογα δεν πρόκειται να υπάρξουν όσο αυτή θα είναι εν ζωή».

Μια μόλις εβδομάδα πριν, είχε αξιώσει η διάρκεια της συνάντησής της στη Ρώμη με το Γάλλο Πρόεδρο, τον Ιταλό και τον Ισπανό ομόλογό της να τελειώσει λίγες ώρες νωρίτερα, «για να μη χάσει τον ποδοσφαιρικό αγώνα της Γερμανίας εναντίον της Ελλάδας».

Στην ίδια εκείνη συνάντηση είχε απορρίψει χωρίς συζήτηση τις εκκλήσεις τόσο του σοσιαλιστή Γάλλου Προέδρου, όσο και των απελπισμένων ομογάλακτών της Μαριάνο Ραχόι και Μάριο Μόντι, τόσο για γενναίες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες στο μέτωπο της ανάπτυξης, όσο και για αποτελεσματικά μέτρα αντιμετώπισης της κρίσης χρέους, που σφίγγει τη θηλιά στο λαιμό της Ιταλίας και της Ισπανίας.

Το τελικό αποτέλεσμα αυτής της άτυπης συνάντησης ήταν μια συμφωνία για «ενίσχυση της ανάπτυξης» με 120 δισεκατομμύρια ευρώ, που θα διατεθούν τόσο για υποδομές σε διευρωπαϊκά δίκτυα όσο και, μέσω των λεγόμενων ομολόγων έργου, προκειμένου να αντλήσει φθηνό χρήμα ο ιδιωτικός τομέας για συγκεκριμένα έργα αναπτυξιακής φύσης.

Το ότι τα μισά από αυτά τα χρήματα θα προέλθουν από αδιάθετα ευρωπαϊκά κονδύλια μικρή σημασία έχει. Αντιθέτως έχει πολύ μεγαλύτερη σημασία το ότι το ποσό αυτό αντιστοιχεί μόλις στο 1% του ευρωπαϊκού ΑΕΠ κι ότι αυτά τα χρήματα πρόκειται να επενδυθούν στο σύνολο της ΕΕ, σε ορίζοντα τριετίας. Περίπου το 0,3% του ευρωπαϊκού ΑΕΠ ετησίως θα διατεθεί για ανάπτυξη.

Την ίδια στιγμή που, η εφαρμογή του Συμφώνου Δημοσιονομικής Σταθερότητας, το οποίο ψηφίστηκε νύχτα από τη Βουλή των Ελλήνων, προβλέπεται σε μια τριετία να επηρεάσει αρνητικά την ανάπτυξη κατά 7% του ευρωπαϊκού ΑΕΠ, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις τριών ανεξάρτητων ινστιτούτων, του γερμανικού IMK, του γαλλικού OFCE και του αυστριακού WIFO 

Όμως, ακόμα κι αν δεχθούμε ότι οι παραπάνω εκτιμήσεις είναι λανθασμένες, το γεγονός και μόνο ότι σε μια περίοδο που το σύνολο του ευρωπαϊκού Νότου μαστίζεται από μια χωρίς προηγούμενο ύφεση, την ίδια στιγμή που ο ευρωπαϊκός Βορράς διανύει περίοδο μηδενικής ανάπτυξης, αρκεί για να καταδείξει το ανεπαρκές του περιβόητου «Συμφώνου Ανάπτυξης», τα θεμέλια του οποίου αναμένεται να τεθούν, εν χορδαίς και οργάνοις, στη Σύνοδο Κορυφής.

Είναι προφανές ότι, σε μια περίοδο που ακραίας οικονομικής κρίσης οι Ευρωπαίοι ηγέτες διαπραγματεύονται όπως ακριβώς για τριάντα χρόνια διαπραγματεύονταν τις κοινοτικές επιδοτήσεις στα αγροτικά προϊόντα: με τη στενομυαλιά και την κουτοπονηριά του Μαυρογυαλούρου.

Σε αυτό το απογοητευτικό ευρωπαϊκό πολιτικό σκηνικό η αντιπαράθεση για το αν η νέα ελληνική κυβέρνηση είναι ή όχοι σε θέση να διαπραγματευτεί - τι άραγε;- φαντάζει μάλλον κωμική.

Γιάννης Χρυσοβέργης

ΑΝΟΙΧΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΠΡΟΣ ΟΙΚΟΛΟΓΟΥΣ ΠΡΑΣΙΝΟΥΣ Νο 3: ΚΑΙ ΜΕ ΦΘΑΡΜΕΝΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΑΠ' ΤΗΝ ΑΡΧΗ ΝΑ ΞΑΝΑΡΧΙΣΕΙΣ*

Μεταξύ του Οκτωβρίου 2009 και του Ιουνίου 2012 οι ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ έχασαν τα δυο τρίτα των ψηφοφόρων τους.

Όμως στην ώρα του απολογισμού, αντί της αυτοκριτικής και της ανασυγκρότησης συμπεριφέρονται ως γνήσιοι Έλληνες κι αναζητούν τις ευθύνες αλλού. Ή, στην καλύτερη περίπτωση, αναλώνονται στο αν έπρεπε να είχαν συνεργαστεί με κάποιο κόμμα (ΣΥΡΙΖΑ ή ΔΗΜΑΡ) στις εκλογές του Ιουνίου. 

Όμως ο κίνδυνος της διάλυσης ελλοχεύει. κι όλοι πρέπει να θυμούνται ότι, από τη διάλυση των ΟΙΚΟΛΟΓΩΝ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ χρειάστηκαν 17 ολόκληρα χρόνια για να ξαναϋπάρξει σοβαρή οικολογική πολιτική παρουσία.

Αγαπητοί φίλοι,

Προβληματίστηκα πολύ για τη σκοπιμότητα της σύνταξης αυτής της επιστολής. Στην αρχή αναρωτήθηκα αν θα είχε κάτι να συνεισφέρει σε έναν, ούτως ή άλλως, δύσκολο μετεκλογικό διάλογο. Αποφάσισα να περιμένω και να παρακολουθήσω το σχετικό διάλογο μέσω του Facebook. 

Πείστηκα ότι πρέπει να γράψω όταν είδα το διάλογο να εξαντλείται στο αν έπρεπε οι ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ να συμμετάσχουν αυτοτελώς στις εκλογές του Ιουνίου και σε δικαιολογίες της μορφής «έφταιγε η πόλωση» ή «έφταιγε ο ηγεμονισμός του ΣΥΡΙΖΑ». Το κερασάκι στην τούρτα, που κατά τη γνώμη μου έκανε πολύ μεγάλη ζημιά γιατί διαβάστηκε και από ανθρώπους που δεν είναι μέλη ή, έστω, κινούνται στις παρυφές του κόμματος, ήταν το άρθρο της Ιωάννας Κοντούλη στο ΒΗΜΑ.

Μπορώ να κατανοήσω τη δυσχέρεια να σκεφτεί κανείς ψύχραιμα μετά από ένα τέτοιο αποτέλεσμα. Λίγες μόνο ημέρες πριν από τις εκλογές της 6ης Μαΐου οι πάντες, θεωρούσαν δεδομένη την είσοδο των ΟΙΚΟΛΟΓΩΝ ΠΡΑΣΙΝΩΝ στα σαλόνια της Α' Εθνικής, για να μιλήσουμε με ποδοσφαιρικούς όρους. Κι όχι μόνο, ενάντια σε κάθε πρόβλεψη, απέτυχαν, αλλά βρέθηκαν πριν αλέκτωρ λαλήσει τρις να παίζουν σε τοπικό ερασιτεχνικό πρωτάθλημα, μαζί με την ΟΑΚΚΕ, το ΜΛ-ΚΚΕ και το Λεβέντη (α! και το Χαρίζω οικόπεδα, και τον Καποδίστρια).

Τι έφταιξε λοιπόν;

Σίγουρα όχι η πόλωση. Οι εκλογές της 5ης Οκτωβρίου 2009 έγιναν σε κλίμα πόλωσης ίδιο κι απαράλλαχτο με αυτές της 17ης Ιουνίου 2012. Όμως τότε πήρατε 175.000 ψήφους και 2,53%.

Κατά μείζονα λόγο δε φταίει ο ηγεμονισμός του ΣΥΡΙΖΑ. Ο ΣΥΡΙΖΑ, όπως και κάθε άλλο κόμμα, ενδιαφέρεται να κερδίσει ψήφους. Από πού θα φύγουν αυτές οι ψήφοι δεν τον ενδιαφέρει, ούτε και θα έπρεπε. 

Και βεβαίως το καταστροφικό αποτέλεσμα της 17ης Ιουνίου δεν ήταν αποτέλεσμα θεομηνίας. Εργαστήκατε πολύ για να το πετύχετε.

Εργαζόσασταν για να πετύχετε αυτό το αποτέλεσμα όταν, επί δυομισι χρόνια, δεν κάνατε τίποτα για να σας πλησιάσουν οι 175.000 των ψηφοφόρων σας του Οκτωβρίου 2009. 

Εργαζόσασταν για να πετύχετε αυτό το αποτέλεσμα όταν ξοδεύατε άπειρες ώρες για να αποκλείσετε ο ένας τον άλλο από τα ψηφοδέλτια, αλλά δε δώσατε ούτε λίγα λεπτά για να στελεχώσετε τα ελάχιστα εκλογικά σας περίπτερα πριν από τις εκλογικές αναμετρήσεις της 6ης Μαΐου και της 17ης Ιουνίου.

Εργαστήκατε για να το πετύχετε  όταν δε φροντίσατε να ζητήσετε τη βοήθεια αυτών των ανθρώπων που σας είχαν ψηφίσει το 2009 και που είχαν επιβεβαιώσει την προτίμησή τους στηρίζοντάς σας στις αυτοδιοικητικές εκλογές του 2010. Δεν είναι δυνατό να μην είχατε προσωπική γνωριμία με 4000-5000 από τις 175.000 των ψηφοφόρων σας.  Δε ζητήσατε από αυτούς τους ανθρώπους να σας στηρίξουν, να στελεχώσουν περίπτερα του κόμματος στις γειτονιές τους, να μαζέψουν συγγενείς τους και φίλους τους στα σπίτια τους για να μιλήσουν με υποψήφιους του κόμματος, να δώσετε στους πολίτες την ευκαιρία να σας γνωρίσουν προσωπικά.

Εργαστήκατε για να το πετύχετε όταν σε όλες σας τις τηλεοπτικές εμφανίσεις, αλλά και στα τηλεπτικά σας σποτ, ξοδεύατε το χρόνο σας αναδειξετε τις ομοιότητές σας με το ΣΥΡΙΖΑ και τη ΔΗΜΑΡ, αντί να αναδεικνύετε το νέο, το διαφορετικό, το πρωτοποριακό του προγράμματός σας. Κι αυτή ήταν η μεγάλη διαφορά σε σχέση με το 2009.

Για όλους αυτούς τους λόγους καμιά σημασία δεν έχει το αν κατεβήκατε μόνοι σας στις εκλογές της 17ης Ιουνίου κι αν θα ήταν καλύτερα να είχατε κατέβει μαζί με το ΣΥΡΙΖΑ ή τη ΔΗΜΑΡ.

Αγαπητοί φίλοι,

Η επόμενη μέρα θα είναι πολύ δύσκολη. Δε θα σας προσκαλούν πλέον στα τηλεοπτικά πάνελ, ούτε και στουςε ραδιοφωνικούς σταθμούς. Οι εκλογές της 6ης Μαΐου απέδειξαν ότι για να σας τιμήσουν με την ψήφο τους οι πολίτες, πρέπει να σας γνωρίσουν από κοντά, να σας δουν να συμφωνείτε και να διαφωνείτε μαζί τους, να σας δουν να πίνετε κρασί μαζί τους.  Όλα αυτά που τόσα χρόνια αποκηρύσσετε μετά βδελυγμίας. 

Αν λοιπόν αποφασίσετε να βγείτε από τη φιλάρεσκη αλαζονία σας, να κοπιάσετε για να πείσετε να σας ακούσουν αυτοί που δε θέλουν να σας ακούσουν, να κοπιάσετε δυο φορές για να τους πείσετε ότι αυτό που τους λέτε αξίζει, να κοπιάσετε τρεις φορές για να συζητήσουν μαζί σας, κάποια ώρα θα βγείτε πάλι στον αφρό. Αλλιώς, θα βράζετε στο ζουμί σας άλλα τριάντα χρόνια.

Γιάννης Χρυσοβέργης

* Από το IF του Rudyard Kipling

 

Λίγα για τη σκέψη του Ντέιβιντ Χάρβεϊ

O Ντέιβιντ Χάρβεϊ είναι ένας Βορειοαμερικάνος γεωγράφος που, στη μακρόχρονη ερευνητική πορεία του, επιχείρησε να αξιοποιήσει τη μαρξιστική σκέψη στη μελέτη κοινωνικών διεργασιών που συντελούνται στο γεωγραφικό χώρο. Βλέπετε, η ειδοποιός διαφορά της γεωγραφίας από την οικονομία, την κοινωνιολογία ή την ανθρωπολογία, για παράδειγμα, είναι ότι δεν εστιάζει στο φαινόμενο ή στο πρόβλημα καθεαυτό αλλά προσεγγίζει το υπό μελέτη πρόβλημα (ας πούμε στέγαση, εισοδηματικές ανισότητες, εγκληματικότητα ή οτιδήποτε άλλο) στη βάση του πώς κατανέμεται και πώς εξελίσσεται στο γεωγραφικό χώρο.

Σε αυτό το πνεύμα κινήθηκε η διάλεξη που έδωσε ο Χάρβεϊ στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, την περασμένη Παρασκευή.

Κεντρικό ρόλο στη διάλεξή του έπαιξε η εννοια της μετατόπισης  (move around), που υποδηλώνει το πώς το πρόβλημα που εκδηλώνεται σε έναν δεδομένο τόπο και σε μια δεδομένη χρονική στιγμή, μπορεί να αλλάξει μορφή και να εκδηλωθεί σε διαφορετικό τόπο, ως αποτέλεσμα των πολιτικών που εφαρμόζονται για την αντιμετώπισή του και των αντιδράσεων των κοινωνικών υποκειμένων που εμπλέκονται στο πρόβλημα.

Την ίδια την οικονομική κρίση που βιώνουν σήμερα πολλές χώρες του πλανήτη, αλλά όχι όλες -ιδού η γεωγραφική διάσταση της κρίσης, που έχει να κάνει με τις οικονομικές εξελίξεις που σημάδεψαν την κάθε χώρα κατά τις τελευταίες δεκαετίες- ο Χάρβεϊ την προσεγγίζει με την έννοια της μετατόπισης, καθώς τη βλέπει ως αποτέλεσμα των πολιτικών συμπίεσης του εισοδήματος των εργαζόμενων σε Ευρώπη και Βόρεια Αμερική κατά τη δεκαετία του’70, οι οποίες είχαν μεν ως αποτέλεσμα να αυξηθούν τα ποσοστά κέρδους, αλλά είχαν και παρενέργειες όπως αποβιομηχάνιση, ανάδειξη άλλων κέντρων συσσώρευσης σε διαφορετικά μέρη του πλανήτη μας, ροές πλεονασμάτων σε επιλεκτικές κατευθύνσεις και εκδηλώσεις χρηματοπιστωτικών κρίσεων, που στην περίοδο 1997-2002 έπληξαν την Ασία και τη Νότια Αμερική και τώρα πλήττουν ΗΠΑ και Ευρώπη, περνώντας από τη φάση της κρίσης του χρηματοπιστωτικού τομέα στη δημοσιονομική κρίση των χωρών της Νότιας Ευρώπης.

Την Ελλαδίτσα μας, ο Χάρβεϊ την έχει ξεγραμμένη, με την έννοια ότι εκτιμάει πως αργά ή γρήγορα θα αναγκαστεί να εγκαταλείψει την ευρωζώνη, με αναπόφευκτη συνέπεια να περάσει μια χρονική περίοδο ραγδαίας πτώσης της πραγματικής αγοραστικής δύναμης των ευρύτερων λαϊκών στρωμάτων και επώδυνων διαρθρωτικών αναπροσαρμογών, που μπορούν να οδηγήσουν σε μια μελλοντική ανάκαμψη. Αυτήν την πρόβλεψη για το αναπόφευκτο της εξόδου από την ευρωζώνη,ο Χάρβεϊ τη στηρίζει στο ότι οι χρηματοπιστωτικές αγορές έχουν ήδη προεξοφλήσει αυτήν την εξέλιξη, ενώ οι Ευρωπαίοι πολιτικοί ηγέτες δεν έχουν τη βούληση να θέσουν την πολιτική πάνω από την οικονομία και  να προχωρήσουν σε αποφασιστικά μέτρα στήριξης της ελληνικής οικονομίας, εκδίδοντας για παράδειγμα ευρωομόλογα ή αναθέτοντας στην ΕΚΤ το ρόλο ύστατου πιστωτή που να κόβει χρήμα και να δανείζει μεχαμηλά επιτόκια. Ο ομιλητής μάλιστα υποστήριξε ότι όσο γρηγορότερα φύγει η Ελλάδα από την ευρωζώνη, τόσο το καλύτερο γι’αυτήν.

Το δικό μου πικρό σχόλιο πάνω σε αυτά που άκουσα είναι το πόσο «αριστερή» μπορεί να είναι μια αντίληψη που προτρέπει μια χώρα και ένα λαό να χαράξουν πορεία με βάση το τί θέλουν ή τί εκτιμούν οι χρηματαγορές, αποδεχόμενοι ουσιαστικά τη συνθηκολόγηση της πολιτικής μπροστά στην οικονομία των τραπεζιτών και των golden boys. Μια τέτοια real politik, έστω και αν ανταποκρίνεται στους παρόντες συσχετισμούς δυνάμεων και στις επικρατούσες νοοτροπίες, πολύ λίγο μπορεί να βοηθήσει τον πολύ κόσμο που υποφέρει.

Αύριο Τρίτη, στις οκτώ το βράδυ, ο Χάρβεϊ θα μιλήσει στο πάρκο της Τσαμαδού (Πλατεία Εξαρχείων). Όσοι πιστοί προσέλθετε...

Γιώργος Αιμ. Σκιάνης

ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ ΤΟΥ ΑΚΡΟΔΕΞΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ

Μέσα σε τρία χρόνια οικονομικής κρίσης ο πολιτικός λόγος έχει μετακινηθεί με τρόπο βάναυσο προς τα ακροδεξιά. 

Πολιτικές δυνάμεις, που μέχρι πρόσφατα, διεκδικούσαν εύσημα μετριοπάθείας, προσφεύγουν στις πιο αποκρουστικές πολιτικές θέσεις χωρίς καμιά αναστολή.

Αποτέλεσμα του αποπροσανατολισμού μιας κοινωνίας που, μέσα στον πανικό της, αναζητά αποδιοπομπαίους τράγους.

Στις εκλογές του Οκτωβρίου 2009 το 46,5% του εκλογικού σώματος υπερψήφισε κόμματα με κεντροαριστερό πολιτικό λόγο (44% σοσιαλδημοκρατικό και 2,5% οικολογικό).

Επίσης το 33% των ψηφοφόρων τίμησαν με την ψήφο τους το κόμμα με το φιλελεύθερο πολιτικό λόγο τη ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Το κόμμα με τον αριστερό πολιτικό λόγο, ο ΣΥΡΙΖΑ είχε συγκεντρώσει 4,6%, ενώ ο ιδιόμορφος καρμίρικος μίζερος και εσωστρεφής πολιτικός λόγος του ΚΚΕ είχε βρει απήχηση στο 7,3% των πολιτών. Και μόνο το 5,5% των πολιτών είχαν ψηφίσει ένα ακροδεξιό κόμμα το ΛΑΟΣ.

Τρία χρόνια μετά, το 44,5% των πολιτών ψήφισε κόμματα με ακροδεξιό πολιτικό λόγο (ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ, ΛΑΟΣ, ΧΡΥΣΗ ΑΥΓΗ). Με το τελευταίο από αυτά να δηλώνει εμπράκτως την απόλυτη απέχθειά του προς την αξία της ανθρώπινης ζωής και τους δημοκρατικούς θεσμούς.
Αντίθετα ο φιλελεύθερος πολιτικός λόγος έχασε το 60% του ακροατηρίου του καθώς τα κόμματα που τον εκφέρουν (ΠΑΣΟΚ και ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΞΑΝΑ) εισέπραξαν κάτι λιγότερο από 14% της λαϊκής ψήφου.
Σαφέστατη ήταν και η υποχώρηση της επιρροής του κεντροαριστερού λόγου καθώς τα κόμματα που τον εκφέρουν (ΔΗΜΑΡ, ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ, ΣΥΡΙΖΑ), μετα βίας συγκέντρωσαν 34% με την επιρροή του οικολογικού πολιτικού λόγου να υποχωρεί στα επίπεδα του 1990.
Τέλος εξαφανίστηκε η επιρροή του αριστερού πολιτικού λόγου λόγω της εσπευσμένης - και γι' αυτό άγαρμπης - μετακόμισης του ΣΥΡΙΖΑ στην κεντροαριστερά.
Θα μπορούσε να παρατηρήσει κανείς, και θα είχε δίκιο, ότι αυτό που έγινε στις εκλογές της 17ης Ιουνίου ήταν ότι ήρθαν στην επιφάνεια οι υπόγειες τάσεις που υπήρχαν στην ελληνική κοινωνία. Πράγματι, μια μελέτη των ποιοτικών στοιχείων των δημοσκοπήσεων, έδειχνε εδώ και είκοσι χρόνια τουλάχιστον, την ισχυρή παρουσία ακροδεξιών πολιτισμικών αξιών στο 45%-55% του πληθυσμού (εθνικισμός, ρατσισμός, μισαλλοδοξία, έλλειψη εμπιστοσύνης στους δημοκρατικούς θεσμούς, εμπιστοσύνη σε εξ ορισμού αυταρχικούς θεσμούς όπως στρατός αστυνομία, εκκλησία). Και είναι γεγονός ότι οι ισχυροί δεσμοί πελατειακών σχέσεων που κρατούσαν πολύ κόσμο δεμένο στο ΠΑΣΟΚ και στη ΝΔ μέχρι το 2009 έκρυβαν κάτω από το χαλί αυτές τις τάσεις.
Εκείνο που έχει αλλάξει δεν είναι μόνο η διάρρηξη των πελατειακών σχέσεων. Είναι και οι επιπτώσεις του πανικού που δημιουργει στους ανθρώπους η οικονομική κρίση. Ο οποίος τους κάνει να αναζητούν εύκολες λύσεις κι αποδιοπομπαίους τράγους. Η ευκολία με την οποία διολίσθησε η ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ σε ένα πολιτικό λόγο που ελάχιστα διαφέρει από αυτόν της ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ είναι το αποτέλεσμα και όχι το αίτιο. 
 Όπως το αποτέλσμα και όχι το αίτιο είναι οι προεκλογικές ανοησίες του Λοβέρδου περί «υγειονομικής βόμβας που συνιστούν οι οροθετικές αλλοδαπές ιερόδουλες». Για να αποδειχθεί ότι το 70% των οροθετικών εκδιδομένων γυναικών ήταν ημεδαπά πρεζόνια και να σταματήσει αθόρυβα  η«πολλά υποσχόμενη εκστρατεία».
Τα περιθώρια που υπάρχουν αυτή τη στιγμή για την καταπολέμηση του πανικού που αναζητάει αποδιοπομπαίους τράγους είναι πολύ στενά. Χρέος μας είναι όμως να το παλέψουμε.


Γιάννης Χρυσοβέργης

«ΑΧ, ΓΙΟΚΑ ΜΟΥ ΦΟΒΑΜΑΙ ΜΗΝ ΕΡΘΟΥΝ ΟΙ ΚΟΚΚΙΝΟΙ ΚΑΙ ΜΑΣ ΤΑ ΠΑΡΟΥΝ»

Κοινή επωδός όλων των κυρίων άρθρων και των αναλύσεων του Τύπου στις 18 Ιουνίου ήταν η «έκκληση στο ΣΥΡΙΖΑ να σεβαστεί το εκλογικό αποτέλεσμα».

Διαβάζοντάς τα  ένας ελληνομαθής ξένος θα νόμιζε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ διαθέτει, τουλάχιστον, ένοπλη πολιτοφυλακή.

Παράκρουση των εκπροσώπων ενός κατεστημένου που εκλαμβάνει ως τέλος του κόσμου την εισβολή στο πολιτικό σκηνικό κάποιων «απρόσκλητων»;

Προλείανση του εδάφους για δρομολόγηση αντιδημοκρατικών πρακτικών;

Ή βαϊμαρικός πολιτικός αυτίσμός;

Η δαιμονοποίηση του ΣΥΡΙΖΑ, δεν είναι κάτι καινούριο. Για πρώτη φορά χρησιμοποιήθηκε από την κυβέρνηση της ΝΕΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ το Δεκέμβρη του 2008 όταν ένα μεγάλο κομμάτι της νεολαίας, σε έξαλλη κατάσταση, είχε, με αφορμή τη δολοφονία του Αλέξη Γρηγορόπουλου, κατακλυσει τους δρόμους και έσπαγε τα πάντα. 

Τότε, σε αντίθεση με το υπόλοιπο πολιτικό και μιντιακό σύστημα που ζητούσε αίμα,  ο ΣΥΡΙΖΑ και ο Γιώργος Παπανδρέου είχαν επιλέξει να αποταθούν στη νεολαία και να προσπαθήσουν να την προσεγγίσουν. Και επειδή ο ΣΥΡΙΖΑ τότε ήταν ανερχόμενη δύναμη, η κυβέρνηση στράφηκε εναντίον του. Και η προπαγάνδα έπιασε. Ο ΣΥΡΙΖΑ από το δημοσκοπικό 17% έπεσε στο 4%.

Όταν η βάρβαρη αντικοινωνική πολιτική του ΠΑΣΟΚ άρχισε να προκαλεί βίαιες κοινωνικές αντιδράσεις, πρώτο το ΠΑΣΟΚ δαιμονοποίησε  το ΣΥΡΙΖΑ, με τη βοήθεια, και πάλι, σύσσωμων των ΜΜΕ. 

Επειδή όμως αυτή τη φορά το διακύβευμα ήταν οικονομικό και δεν είχε τίποτα το κοινό με την εξέγερση της πιτσιρικαρίας κατά των πατεράδων της, η κοινωνία μετέτρεψε τις αντισυριζικές τερατολογίες σε εύσημα προς το ΣΥΡΙΖΑ, με αποτέλεσμα, σε λιγότερο από ένα χρόνο, το κόμμα αυτό να εκτιναχθεί από το 6% στο 27%.

Η λογική θα έλεγε ότι οι πάντες θα είχαν αντιληφθεί πως η στρατηγική αυτή έχει αποδώσει τα αντίθετα των προσδοκωμένων και ότι θα φρόντιζαν, ήδη από την επομένη των εκλογών, να αναζητήσουν έναν άλλο τρόπο αντιμετώπισης των «νεοφερμένων» στο πολιτικό προσκήνιο. Συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. 

Η λιγότερο επώδυνη ερμηνεία αυτής της εμμονής είναι ότι το πολιτικό σύστημα, ευρισκόμενο σε προφανή αμηχανία έναντι των «εισβολέων», προσφεύγει σε πολιτικές συνταγές των αρχών της δεκαετίας του '50, οι οποίες δεν ανταποκρίνονται στην κοινωνική συγκυρία. Στην περίτωση αυτή ο ΣΥΡΙΖΑ θα συνεχίσει να επωφελείται από την πολιτική αδυναμία των αντιπάλων του.

Το ενδεχόμενο πίσω από αυτή την οργανωμένη τερατολογία να υπάρχουν δεύτερες πολιτικές σκέψεις δε μπορεί να αποκλειστεί. 

Η πιθανότητα, στις ημέρες που θα ακολουθήσουν την ψήφο εμπιστοσύνης στη νέα κυβέρνηση, να ανακοινωθούν νέες μειώσεις σε μισθούς και συντάξεις μόνο υποθετική δεν είναι. Η πιθανότητα, σε μερικούς μήνες, να υπάρξει νέα αύξηση φόρων, ενώ ήδη πολλοί δε θα έχουν μπορέσει να πληρώσουν τους φετινούς φόρους, μόνο υποθετική δεν είναι. Κι η πιθανότητα, ενώ η χώρα θα είναι στην Ευρωζώνη, η ανεργία να έχει φτάσει σε μερικούς μήνες στο 34% - που φοβόταν ότι θα φτάναμε η έκθεση της Εθνικής Τράπεζας σε περίπτωση εξόδου της χώρας από την Ευρωζώνη - μόνο υποθετική δεν είναι.

Κι επειδή η πιθανότατη - κι απευκταία - ταχεία χειροτέρευση της κοινωνικής κρίσης θα προκαλέσει βίαιες κοινωνικές αντιδράσεις, εξ ίσου πιθανή φαντάζει η επιλογή της πολιτικής πυγμής. Με αναστολή των συνταγματικών διατάξεων, μαζικές συλλήψεις, και, φυσικά με απόφαση της Βουλής να θέσει το ΣΥΡΙΖΑ, ενδεχομένως δε και το ΚΚΕ, εκτός νόμου. Σε ένα τέτοιο πλαίσιο τα αντιδάνεια από τη δεκαετία του '50 έχουν νόημα.

Η τρίτη, και χειρότερη εκδοχή, είναι παραλαγή της πρώτης. Το πολιτικό σύστημα στοχοποιεί τους εξ αριστερών ερχόμενους «εισβολείς», από ανικανότητα ν' αντιληφθεί ότι η κοινωνική κρίση ανέδειξε το ΣΥΡΙΖΑ και όχι αυτός την κοινωνική κρίση. 

Και γι αυτό ακριβώς αδυνατεί να δει και άλλες εκφάνσεις της κοινωνικής κρίσης, που, εν δυνάμει, απειλούν την ίδια του την ύπαρξη. Για τη θεαματική εισβολή στο πολιτικό προσκήνιο της ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ ο λόγος, η οποία πέρασε από το 0.6% στο 7% σε λίγους μόνο μήνες, με αποκλειστική μορφή πολιτικής δράσης τη βία έναντι των μεταναστών.

Από τις 6 Μαΐου και μετά δεν υπάρχει μέρα που οι οργανωμένες συμμορίες της να μη μαχαιρώσουν ένα μετανάστη και  να μη δείρουν δεκάδες άλλους, εν μέσω γενικής απάθειας κι αδιαφορίας.

Ήδη, από τις παραμονές των εκλογών της 17ης Ιουνίου επεξέτειναν τη δράση τους σε μέλη και πολιτευτές του ΣΥΡΙΖΑ - για να μη μιλήσουμε για την επίθεση του Κασιδιάρη στη Λιάνα Κανέλλη - εν μέσω της ίδιας απάθειας και αδιαφορίας.

Αύριο, εν μέσω της ίδιας απάθειας κι αδιαφορίας θα επεκτείνουν τη δράση τους στους εκπροσώπους της ΔΗΜΑΡ, αργότερα του ΠΑΣΟΚ και πάει λέγοντας.

Κατά τα λοιπά, «θα έρθει ο ΣΥΡΙΖΑ και θα πάρει τις καταθέσεις».

Γιάννης Χρυσοβέργης