ΚΥΠΡΟΣ: ΜΑ ΠΟΙΟΣ ΒΛΑΚΑΣ ΑΝΟΙΞΕ ΤΗΝ ΠΟΡΤΑ ΤΟΥ ΤΡΕΛΟΚΟΜΕΙΟΥ;

Το ερώτημα είναι στα χείλη χιλιάδων ανθρώπων ανά τον κόσμο.

Η πρωτοφανής, διότι έκανε κουρελόχαρτο μια κοινοτική οδηγία και μάλιστα χωρίς συζήτηση, απόφαση του Eurogroup και το χθεσινό ηχηρό ΟΧΙ της κυπριακής Βουλής έχουν δημιουργήσει το απόλυτο αδιέξοδο.

Ακόμα κι αν υποθέσουμε ότι αύριο - μεθαύριο, οι ίδιοι βουλευτές που ψήφισαν «περήφανα» ΟΧΙ θα ψηφίσουν ένα ΝΑΙ με την ουρά κάτω απ' τα σκέλια, μη αντιστρεπτές ζημιές και, πιθανότατα, με άγνωστες οικονομικές και γεωπολιτικές επιπτώσεις, θα είναι γεγονός.

Στη σημερινή συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου οι εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Ένωσης έγιναν στόχος σφοδρών επιθέσεων από τους Ευρωβουλευτές όλων σχεδόν των κοινοβουλευτικών ομάδων.

Ανεξαρτήτως του τόνου και των πολιτικών διαφοροποιήσεων του καθενός από τους Ευρωβουλευτές κοινός τόπος όλων ήταν ότι είναι αδιανόητο το Eurogroup να διαγράφει με μια μονοκονδυλιά την Ευρωπαϊκή οδηγία για εγγύηση όλων των καταθέσεων έως €100.000. 

Και μπορεί οι συμμετέχοντες στο Eurogroup να προσπαθούν να επιρρίψουν ο ένας στον άλλον την ευθύνη αυτού του θεσμικού πραξικοπήματος, όμως όλοι μαζί πήραν την απόφαση κι όλοι έχουν ίσο μερίδιο ευθύνης. 

Βεβαίως αυτό από μόνο του δεν αρκούσε για να δημιουργήσει το αδιέξοδο. Είναι προφανές ότι, μέρος τουλάχιστον των Κυπρίων βουλευτών που καταψήφισαν την απόφαση, νοιάζονταν πολύ περισσότερο για  τις πολύ υψηλότερες καταθέσεις Ρώσων ολιγαρχών και μαφιόζων, Ελλήνων φοροφυγάδων, Αράβων «επενδυτών» και υπεράκτιων εταιρειών.

Είναι επίσης προφανές ότι η πρωτοφανής, για φιλελεύθερη οικονομία, απόφαση περί φορολογίας του κεφαλαίου των καταθέσεων έθεσε, σε συνδυασμό με το πρώτο σκέλος της, σε αμφισβήτηση την ασφάλεια των καταθέσεων στο σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Οι διαβεβαιώσεις  της Γερμανίδας Καγκελαρίου ότι οι καταθέσεις δεν πρόκειται να φορολογηθούν, μπορεί να έπεισαν, προς το παρόν, τους Γερμανούς πολίτες, δεν ήταν όμως το ίδιο πειστικές οι διαβεβαιώσεις του Μαριάνο Ραχόι και του Υπουργού Οικονομικών του προς τους Ισπανούς καταθέτες, αν κρίνει κανείς από την αγωνία που ήταν ζωγραφισμένη στα πρόσωπά τους την ώρα που ο μεν πρώτος επισήμαινε την ανάγκη εξεύρεσης άμεσης λύσης στο θέμα της Κύπρου, ο δε δεύτερος δήλωνε ότι είναι αδιανόητο να παραβιάζεται η κοινοτική οδηγία για εγγύηση των καταθέσεων έως €100.000.

Είναι προφανές ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν έχει δικαίωμα να υποχωρήσει απέναντι στην Κύπρο. Αν το πράξει, οι κυβερνήσεις της Ελλάδας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας θα χάσουν και τα τελευταία ίχνη λαϊκής υποστήριξης που διατηρούν με νύχια και με δόντια.

Είναι επίσης προφανές ότι, δεδομένων των τόνων στους οποίους κατήγγειλε την απόφαση του Eurogroup ο Πρόεδρος του ΔΗΚΟ Μάριος Καρογιάν - αν αυτές είναι οι απόψεις του ΔΗΚΟ δεν έχω να πω κάτι παραπάνω, απλώς αναρωτιέμαι γιατί συμμετέχει σε αυτή την κυβέρνηση, αναφώνησε ο γ.γ. του ΑΚΕΛ Άντρος Κυπριανού - πολύ δύσκολα θα μπορέσει να υπαναχωρήσει χωρίς να υποθηκεύσει στο διηνεκές την πολιτική του σταδιοδρομία και την επιβίωση του κόμματός του.

Όμως, ακόμα και αν οι βουλευτές του ΔΗΚΟ, και ενδεχομένως και άλλοι μαζί τους, με σκυμμένο το κεφάλι αύριο - μεθαύριο ψηφίσουν, αυτό που χθες καταψήφισαν ή και κάτι ακόμα χειρότερο, τίποτα δε θα είναι όπως πριν.

Κατ' αρχή, οι δυο μεγαλύτερες τράπεζες της χώρας, η ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΥΠΡΟΥ και η ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ, πιθανότατα δε θα ξανανοίξουν ποτέ. 

Ακόμα κι αν ξανανοίξουν, τίποτα δε θα μπορέσει να αποτρέψει την εξ εφόδου κατάληψη των τραπεζών, μετά από μια ολόκληρη εβδομάδα που θα έχουν παραμείνει κλειστές και τη μαζική απόσυρση καταθέσεων. Είναι αλήθεια ότι θα έχει ήδη ψηφιστεί - ακόμα και στην απίθανη περίπτωση που η ΕΕ κάνει πίσω - νόμος που θα βάζει όριο στις ημερήσιες αναλήψεις. Όμως αυτό θα εμποδίσει την άτακτη χρεοκοπία  των τραπεζών. Δε θα εμποδίσει την καθημερινή αιμορραγία σε καταθέσεις που θα καταστήσει ανεπαρκή την ήδη συμφωνημένη ανακεφαλαιοποίηση. Και τότε θ' αρχίσει μια νέα διελκυστίνδα, σχετικά με το ποιος θα πληρώσει το παραπάνω ποσό και, κάπου εκεί, σεμνά και ταπεινά, η Κύπρος θα χρεοκοπήσει.

Η πρώτη επίπτωση μιας κυπριακής χρεοκοπίας θα είναι η μαζική απόσυρση των καταθέσεων από τις τράπεζες στο σύνολο της Νότιας Ευρώπης. Ακόμα και οι γαλλικές - ας μη μιλήσουμε για τις βελγικές - τράπεζες, δεν είναι στο απυρόβλητο. Ακόμα κι αν η Ευρωζώνη επιβιώσει μιας τέτοιας δοκιμασίας, το κόστος θα είναι τρομερό.

Και βεβαίως μπορεί η Ρωσία να έσπευσε, δια στόματος Ντιμίτρι Μεντβέντεφ, να διαβεβαιώσει την ΕΕ ότι δε θα επιδιώξει να καταστήσει την Κύπρο δορυφόρο της - «η κρίση στην Κύπρο δεν πρέπει να πλήξει τις σχέσεις Ρωσίας - ΕΕ» - ο ίδιος όμως ο Ρώσος Πρωθυπουργός ανακοίνωσε τα αντίποινα για την επίθεση στις ρωσικές καταθέσεις στην Κύπρο, προαναγγέλλοντας ακύρωση της συμφωνίας ΕΕ - Ρωσίας, περί αποφυγής της διπλής φορολογίας. Κάτι που θα δημιουργήσει σοβαρά έως ανυπέρβλητα προβλήματα σε χιλιάδες βορειοευρωπαϊκών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στη Ρωσία.

Πέρα όμως από τις οικονομικές επιπτώσεις, η χρεοκοπία της Κύπρου μπορεί να έχει και σοβαρές γεωπολιτικές επιπτώσεις. Ποιος μπορεί να εγγυηθεί πως η χρεοκοπία της Κύπρου δε θα δημιουργήσει συνθήκες κοινωνικού χάους; Ποιος μπορεί να εγγυηθεί ότι σε αυτή την περίπτωση και δεδομένης της αδυναμίας της χρεοκοπημένης Ελλάδας, δε θα επιχειρήσει η Τουρκία να σβήσει την κυπριακή Δημοκρατία από το χάρτη; Ποιος μπορεί να εγγυηθεί ότι μια τέτοια ενέργεια της Τουρκίας δε θα οδηγήσει σε ένα μακροχρόνιο ελληνοτουρκικό πόλεμο που θα κάνει μπάχαλο το ΝΑΤΟ;, Η ΕΕ; Μα αυτή ήδη θα δίνει μάχη επιβίωσης. Οι ΗΠΑ; Μα η προτεραιότητά τους πλέον είναι η αντιμετώπιση της Κίνας και η προσοχή τους είναι στραμμένη στον Ειρηνικό. Δε θα διακινδυνέψουν μια νέα εμπλοκή στην ανατολική Μεσόγειο.

Μα ποιος βλάκας άνοιξε την πόρτα του τρελοκομείου;

Γιάννης Χρυσοβέργης    

     

ΕΥΡΩΠΑΪΚΑ «ΠΑΡΑΛΟΓΑ» ΚΑΙ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟΣ ΜΕΓΑΛΟΪΔΕΑΤΙΣΜΟΣ

Είτε η απόφαση του Eurogroup για την Κύπρο είναι μνημείο πολιτικής ηλιθιότητας, είτε ο τίτλος αυτός ταιριάζει στις δρακόντειες πολιτικές λιτότητας που επιβλήθηκαν στον Ευρωπαϊκό Νότο και στην Ιρλανδία. Αυτό είναι θέμα ιδεολογικής τοποθέτησης του καθενός.

Υπάρχει όμως και μια τρίτη εκδοχή. Και οι μεν και η δε είναι ιδιοφυείς αποφάσεις, με εμπνευστή την Άγγελα Μέρκελ και στόχο τη διαιώνιση της πολιτικής της κυριαρχίας στη Γερμανία. Αδιαφορώντας για τις επιπτώσεις στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα.

Για ένα νεοφιλελεύθερο η απόφαση που πήρε τα ξημερώματα του Σαββάτου το Eurogroup είναι ακατανόητη. Οι φορολογικοί παράδεισοι είναι αναπόσπαστο μέρος της οικονομίας της αγοράς. Η επιβολή κουρέματος στις καταθέσεις που έχουν βρει καταφύγιο σε ένα φορολογικό παράδεισο είναι μοιραίο να προκαλέσει τη μαζική φυγή τους από αυτόν. Αν μάλιστα ο φορολογικός αυτός παράδεισος τυγχάνει να είναι συστατικό μέρος ενός ισχυρού νομίσματος οι επιπτώσεις  στο νόμισμα θα είναι άμεσες. Πράγμα που ήδη, την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές, συμβαίνει.

Αντιθέτως οι δρακόντειες πολιτικές λιτότητας που επιβλήθηκαν στην Ελλάδα, στην Πορτογαλία, στην Ισπανία, στην Ιρλανδία και στην Ιταλία είναι απολύτως συμβατοί με τους νόμους της αγοράς, πολύ ορθά επιβλήθηκαν και πολύ καλά θα κάνουν να μη υπάρξει η παραμικρή παρέκκλιση.  

Για έναν αριστερό  η απόφαση του Eurogroup έχει δυο μόνο προβλήματα: 

Το πρώτο ότι δεν εντάσσεται  σε μια συνολική λογική  αντιμετώπισης της κρίσης η οποία θα έχει γνώμονα την κοινωνική συνοχή και εν ανάγκη θα αδιαφορήσει για το τι θέλουν οι αγορές. 

Το δεύτερο ότι από την απόφαση για κούρεμα των καταθέσεων δεν εξαιρέθηκαν οι καταθέσεις έως €100.000, που με απόφαση Ευρωπαϊκού Συμβουλίου είναι εγγυημένες σε όλα τα Κράτη-μέλη της Ευρωζώνης.

Αντιθέτως η επιβολή χαρατσιού σε καταθέσεις άνω των 100.000 ευρώ, οι οποίες - ο κόσμος τό 'χει τούμπανο κι εμείς κρυφό καμάρι - σε σημαντικό βαθμό είναι προϊόν φοροδιαφυγής, εξαγοράς συνειδήσεων και υπογραφών και παράνομων δραστηριοτήτων του οργανωμένου εγκλήματος (όπλα, ναρκωτικά, δουλεμπόριο και λοιπές ευαγείς δραστηριότητες), είναι απολύτως επιβεβλημένη.

Αντιστρόφως οι πολιτικές λιτότητας των Μνημονίων, δεδομένου του ανθρωπιστικού τους κόστους, είναι πολιτικές βαρβαρότητας που πρέπει να ανατραπούν.

Αν λοιπόν συμφωνήσουμε ότι με βάση την κάθε ιδεολογική οπτική έτσι έχουν τα πράγματα, τότε η μια από τις δυο επιλογές είναι σωστή κι η άλλη εγκληματική. Όποια κι αν είναι η ιδεολογική αφετηρία του καθενός. Το ότι ούτε οι νεοφιλελεύθεροι, ούτε οι Αριστεροί αντιμετωπίζουν έτσι το θέμα συνιστά μείζον ζήτημα ιδεολογικής και πολιτικής ανακολουθίας και για τους μεν και για τους δε.

Αντιθέτως οι δυο αποφάσεις είναι απολύτως συνεκτικές αν εγκαταλείψουμε την παραδοχή ότι όλοι οι συμμετέχοντες έχουν ως δεδομένο πλαίσιο συλλογισμού την ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των θεσμικών της οργάνων. 

Αν δεχθούμε ως δεδομένο ότι οι 27 Ευρωπαίοι ηγέτες αδιαφορούν παντελώς για την Ενωμένη Ευρώπη κι ότι το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι η χρησιμοποίηση των Ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων για φτηνιάρικα οφέλη σε εθνικό επίπεδο,  τότε τίποτα δεν είναι ανακόλουθο.

Θα μπορούσαμε να γράψουμε σελίδες επί σελίδων για τον κάθε Ευρωπαίο Μαυρογυαλούρο ξεχωριστά. Ας σταθούμε μονάχα στη Γερμανίδα καγκελάριο.

Της επιβολής της δρακόντειας λιτότητας στην Ελλάδα, κι αργότερα σε άλλες χώρες, προηγήθηκε καταιγισμός πύρινων δηλώσεων πρωτοκλασάτων στελεχών της γερμανικής κυβέρνησης, υψηλά ιστάμενων τραπεζικών στελεχών και, σε πολύ μικρότερο βαθμό, εκπροσώπων του γερμανικού βιομηχανικού κόσμου, στη λαϊκή εφημερίδα BILD και το περιοδικό FOCUS αλλά και στις πολύ σοβαρότερες FRANKFURTER ALGEMEINE ZEITUNG και WELT, περί «τεμπέληδων Ελλήνων, που κάθονται και χάσκουν» και περί «εργατικών Γερμανών που τους πληρώνουν για να κάθονται».

Η επιβολή του πρώτου Μνημονίου στην Ελλάδα είχε ως αποτέλεσμα την άμεση αύξηση κατά τέσσερις (4%) ποσοστιαίες μονάδες των δημοσκοπικών ποσοστών της CDU, του γερμανικού Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος και κατά δέκα (10%) ποσοστιαίες μονάδες της προσωπικής δημοτικότητας της Άγγελα Μέρκελ.

Ο Γερμανός μικροαστός κι ο Γερμανός συνταξιούχος ένιωσαν υπερήφανοι που η κυβέρνηση της χώρας τους «έβαλε τους τεμπέληδες στη θέση τους», πείστηκαν ότι δε θα κινδυνέψουν οι συντάξεις τους από τους αχαΐρευτους, αισθάνθηκαν, για πρώτη φορά από το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο «εθνικώς υπερήφανοι» κι επιβράβευσαν τη «σιδηρά καγκελάριο»

Παράλληλα η μετατροπή της ελληνικής κρίσης σε κρίση της Ευροζώνης είχε ως αποτέλεσμα μια χωρίς προηγούμενο εισροή καταθέσεων στις γερμανικές τράπεζες και αγορά ομολόγων του γερμανικού Δημοσίου. Χάρη σε αυτή την κρίση σήμερα το γερμανικό Δημόσιο δανείζεται με αρνητικά επιτόκια. 

Της απόφασης του Eurogroup για την Κύπρο προηγήθηκε ανάλογος καταιγισμός δηλώσεων, των ίδιων ακριβώς ανθρώπων που είχαν παρελάσει από  τη BILD  το  FOCUS τη  FRANKFURTER ALGEMEINE ZEITUNG και τη WELT. Αυτή τη φορά το θέμα ήταν «το ξέπλυμα μαύρου χρήματος από τις κυπριακές τράπεζες» που «δεν είναι δυνατόν να το πληρώνει ο Γερμανός πολίτης».

Δεν υπάρχουν ακόμα διαθέσιμες μετρήσεις για την αύξηση της δημοτικότητας της Άγγελα  Μέρκελ και της CDU. Ήδη όμως όλοι έτρεξαν πατείς με πατώ σε να βάλουν τα χρήματά τους σε ομόλογα του γερμανικού Δημοσίου.

Το ότι για να εδραιώσει η Άγγελα Μέρκελ την πολιτική της ηγεμονία στη Γερμανία, να μην ξέρουν τι να κάνουν τις καταθέσεις οι γερμανικές τράπεζες και να δανείζεται με αρνητικά επιτόκια το γερμανικό Δημόσιο έφτασε το 55% των Ιταλών να ψηφίζει αντιευρωπαϊκά είναι λεπτομέρεια. Deutschland über alles.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Η ΣΚΟΤΕΙΝΗ ΠΛΕΥΡΑ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΟΪΣΡΑΗΛΙΝΗΣ ΚΡΙΣΗΣ

Η ξαφνική όξυνση της κρίσης στις σχέσεις Τουρκίας - Ισραήλ, προκαλεί ρίγη αγαλίασης στους εξ επαγγέλματος Τουρκοφάγους της «ανάδελφης» αυτής χώρας, που ονειρεύονται τη στρατιωτική ταπείνωση των «Τουρκαλάδων»... από τον ισραηλινό στρατό φυσικά. Τα πράγματα όμως είναι πολύ πιο περίπλοκα και τόσο τα ρίγη ενθουσιασμού των «Τουρκοφάγων» όσο κι ο πανικός με τον οποίο αντιδρά η ελληνική κυβέρνηση δε δικαιολογούνται. 

Η κρίση στις τουρκοϊσραηλινές σχέσεις ούτε πρόσφατη είναι, ούτε και ξεκίνησε στις 31 Μαΐου 2010, με τη φονική επίθεση των Ισραηλινών καταδρομέων στο πλοίο Mavi Marmara, που μετέφερε ανθρωπιστική βοήθεια στην αποκλεισμένη Γάζα.
Από την πρώτη στιγμή της ανάληψης της Πρωθυπουργίας ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κατέστησε σαφές ότι προτίθεται να διαφοροποιηθεί από την πάγια πολιτική του στρατιωτικού κατεστημένου, που ασκούσε περιφερειακή εξωτερική πολιτική ως χωροφύλακας των αμερικανονατοΪκών συμφερόντων. Και η πρώτη διαφοροποίηση ήρθε όταν αρνήθηκε να επιτρέψει τη μεταφορά χερσαίων δυνάμεων των ΗΠΑ κατά την εισβολή στο Ιράκ, το 2003. Απόφαση που υπαγορεύονταν από το πολιτικό όραμα του Ερντογάν να ξαναδώσει στην Τουρκία την αίγλη και την πολιτική επιρροή που είχε στην Ανατολική Μεσόγειο η Οθωμανική αυτοκρατορία μέχρι τις αρχές του 18ου αιώνα. Όραμα που, για πρώτη φορά είχε διατυπώσει - ή μάλλον ψελλίσει - ο Τουργκούτ Οζάλ, που όμως πέθανε κάτω από αδιευκρίνιστες συνθήκες (η οικογένειά του ποτέ δε δέχθηκε την επίσημε εκδοχή περί ανακοπής καρδιάς).
Το όραμα αυτό ενστερνίστηκε από την πρώτη στιγμή η νέα αστική τάξη, που έχει αποκτήσει πλούτο χάρη στον τουρισμό και την ελεφρά βιομηχανία και η οποία είδε σε αυτό, την ευκαιρία που εδώ και δεκαετίες κλωτσάει το Ισραήλ: να κατακλύσει με τα προϊόντα της τις αραβικές αγορές. 
Ο στόχος αυτός προϋπέθετε να κερδίσει η Τουρκία τις καρδιές των αραβικών κοινωνιών. Εξ ου και η σθεναρή άρνηση της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας του Κόμματος της Δικαιοσύνης και της Ανάπτυξης (ΑΚΡ) να επιτρέψει τη διέλευση αμερικανικών δυνάμεων κατά την εισβολή στο Ιράκ.
Για τον ίδιο λόγο, σε μια εποχή που κανείς δεν ασχολούνταν με τους Παλαιστίνους, το ΑΚΡ και ο Ερντογάν προσωπικά, αγκάλιασαν την υπόθεση των Παλαιστινίων, μη διστάζοντας να τινάξουν στον αέρα τη στρατιωτική συνεργασία δεκαετιών με το Ισραήλ. 
Όσο κι αν αυτό φαίνεται περίεργο, η πολιτική αυτή δε συγκρούεται με την αμερικανική πολιτική στην περιοχή. Γνωρίζοντας ο Πρόεδρος Ομπάμα ότι δε μπορεί  - ή δεν επιθυμεί - να ασκήσει στο Ισραήλ εξ ίσου ισχυρές πιέσεις με αυτές που είχε ασκήσει στη δεκαετία του '70 ο Πρόεδρος Κάρτερ προκειμένου να πετύχει την Ισραηλοαιγυπτιακή συνθήκη ειρήνης, αλλα και επιθυμώντάς να διατηρήσει ένα δίαυλο επικοινωνίας με τις ευρισκόμενες σε αναβρασμό αραβικές κοινωνίες, βλέπει στο πρόσωπο του Τούρκου Πρωθυπουργού τον ιδανικό διαμεσολαβητή ανάμεσα σε αυτές και τις ΗΠΑ.
Ο δεύτερος πυλώνας του πολιτικού οράματος του Ερντογάν είναι η ενεργειακή πολιτική. Όλα αυτά τα χρόνια εργάστηκε ακούραστα, και σε σημαντικό βαθμό το έχει επιτύχει, να καταστήσει την Τουρκία κόμβο μεταφοράς ενέργειας από τους τόπους παραγωγής της στην Ευρώπη. Επιπλέον επιδιώκει να καταστήσει, σε πρώτη φάση, την Τουρκία ενεργειακά αυτόνομη και, σε επόμενο στάδιο, χώρα που εξάγει ενέργεια. γι αυτό και επενδύει μαζικά στην κατασκευή σειράς πυρηνικών σταθμών παραγωγής ενέργειας ρωσικής τεχνολογίας.
Το διακύβευμα της πρόσφατης κρίσης με το Ισραήλ είναι, με μια πρώτη ματιά, η επιθυμία της Τουρκίας να μη μείνει έξω από την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων της ΑΟΖ της Κύπρου, τα οποία η τελευταία έχει εκχωρήσει σε μια ισραηλινών συμφερώντων αμερικανική εταιρεία. Οι πραγματικοί όμως στόχοι του Ερντογάν είναι άλλοι.  
Κατ' αρχήν κερδίζει κι άλλα εύσημα από τις αραβικές κοινωνίες, απαραίτητα για την περαιτέρω ενίσχυση της πολιτικής επιρροής της Τουρκίας στην περιοχή, αλλά και για την περαιτέρω ανάπτυξη της τουρκικής βιομηχανίας. 
Ταυτόχρονα, στο εσωτερικό, η επίδειξη πολιτικής πυγμής εξουδετερώνει τις όποιες προσπάθειες του ηττημένου στρατιωτικού κατεστημένου να αμφισβητήσει την πολιτική του κυριαρχία.
Οι στόχοι αυτοί όμως, θέτουν και τα όρια στο μέχρι ποιο σημείο μπορεί να ανεβάσει τον πήχυ της έντασης. Ο Ερντογάν δεν μπορεί να προκαλέσει «θερμό επεισόδιο» στην ΑΟΖ της Κύπρου για στρατιωτικούς και πολιτικούς λόγους.  
Οι στρατιωτικοί λόγοι είναι προφανείς. Σε περίπτωση όποιας εμπλοκής τα ισραηλινά αεροδρόμια είναι πολύ πιο κοντά στη επίμαχη περιοχή από τα τουρκικά, οπότε και το αποτέλεσμα του επισοδείου είναι προδιαγεγραμμένο.
Εξ ίσου σαφείς όμως είναι και οι πολιτικοί λόγοι που απαγορεύουν ένα θερμό επεισόδιο. Στην περίπτωση αυτή, ιδίως αν το επεισόδιο συνέβαινε σε βάρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, θα ενίσχυε το κύρος του στρατιωτικού κατεστημένου κι αυτό δεν έχει κανένα λόγο να το επιδιώξει.
Μένει βεβαίως το ενδεχόμενο οργανωμένης προβοκάτσιας από πλευράς της στρατιωτικής ηγεσίας σε βάρος του Ερντογάν, με ένα θερμό επεισόδιο. Το ενδεχόμενο αυτό δε μπορεί να αποκλειστεί ως πιθανότητα. Αν όμως ληφθεί υπ' όψιν  η απελπισία με την οποία οργανώθηκε το αποτυχόν πραξικόπημα της «βαριοπούλας», οι πιθανότητες να συμβεί κάτι τέτοιο γίνονται απελπιστικά λίγες. Και αν στην πρόσφατη τουρκική επίδειξη ισχύος σε βάρος της Κυπριακής Δημοκρατίας είδαμε την ασυνήθιστα έντονη αντίδραση της αμερικανικής πολιτικής ηγεσίας, αυτή δεν απευθύνονταν τόσο στον Ερντογάν, αλλά στους μέχρι χθες χωροφύλακες της αμερικανικής πολιτικής στην περιοχή: τα υπολείμματα του κεμαλικού κατεστημένου.


Γιάννης Χρυσοβέργης