ΕΥΡΩΠΗ: ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΑΣ Ή Η ΦΥΛΑΚΗ ΜΑΣ;

Μου πήρε πολλές εβδομάδες βασανιστικής σκέψης μέχρι να αποφασίσω να γράψω αυτό το κείμενο.

Και τώρα που το γράφω έχω στο στόμα μου τη στυφή γεύση μιας βαριάς προσωπικής πολιτικής ήττας.

Τη φράση «η Ευρώπη είναι το σπίτι μας», που αποτέλεσε τον οδηγό της πολιτικής μου σκέψης και δράσης για τρεις σχεδόν δεκαετίες, και την οποία επαναλαμβάνουν μονότονα το πλήθος των πολιτικών ηγετών, από τους πολιτικούς εκπροσώπους του διεφθαρμένου αντιδημοκρατικού και ανελεύθερου καθεστώτος που μας κυβερνά*, μέχρι τους πιο καλοπροαίρετους πολιτικούς ανθρώπους, (Γ. Παπανδρέου, Κουβέλης, Τσίπρας, Χρυσόγελος κ.α.) δε μπορώ να την εκστομίσω πια.

Περιδιαβαίνοντας καθημερινά τους δρόμους της Αθήνας, αντιμέτωπος με τα βλέμματα των κάθε μέρα και περισσότερων άστεγων και ζητιάνων, νιώθω όλο και περισσότερο πως η Ευρώπη έχει γίνει ένα απέραντο Κωσταλέξι**, με τον ελληνικό λαό στο ρόλο της Ελένης.

Μακάρι να κάνω λάθος.

Αγαπητοί φίλοι και για δεκαετίες συνοδοιπόροι,

Τα παραπάνω λόγια ίσως να σας φαίνονται υπερβολικά, ειπωμένα κάτω από το βάρος της κάθε μέρα δυσκολότερης οικονομικής πραγματικότητας, που κάνει το χαμόγελο όλο και πιο δύσκολα να κοσμεί τα στόματά μας.

Θα μπορούσα να τα είχα πει όλα αυτά βασισμένος σε στοιχεία, με λόγια στρογγυλεμένα, όπως έχω κάνει δεκάδες φορές μέχρι σήμερα, για να μου προσάψετε το χαρακτηρισμό του «υπερβολικού» ή για να μου απαντήσετε «και λίγα λίγα λες», όπως κάνατε μέχρι τώρα. Πιθανόν να συνεχίσω να το κάνω και στο εξής.

Ε λοιπόν η Ευρωπαϊκή Ένωση μου θυμίζει κάθε μέρα περισσότερο μια ευρεία οικογένεια, ένα σόι. Όπου κάτω από τον πατριάρχη της ζουν οι γιοι με τις οικογένειές τους.

Όπου ένας από τους γιούς, από άλλη σύζυγο μάλιστα***, σπατάλησε στο τζόγο και σε γλεντοκόπια, όχι μόνο τα χρήματα που του αναλογούσαν, αλλά και χρήματα του σογιού. Και άλλοι γιοι του πατριάρχη έκαναν παρεμφερή πράγματα, όμως αυτοί ήταν τα «καλά παιδιά», γιατί ήταν από τη νέα του σύζυγο.

Όλοι ήξεραν τι γίνεται, κανείς δε μιλούσε όμως. Βεβαίως όλοι τον κακολογούσαν πίσω από την πλάτη του, πράγμα που αυτός έκανε τους ανταπέδιδε. Κι όχι μόνο αυτός, αλλά και κάποιοι από τα μεγάλα του παιδιά, όχι όλα.

Τα ίδια ή παρεμφερή πράγματα έκαναν και άλλοι γιοι, όμως αυτοί ήταν από τη νέα σύζυγο, δεν ήταν τα «χαμένα που τα μαζέψαμε».

 Μέχρι τη μέρα που ήρθε ένας τρελός λογαριασμός από ένα σκυλάδικο, όπου ο καλός μας δεν είχε αφήσει γυαλί στο ράφι, πίνοντας στην υγεία εκδιδόμενων γυναικών. Το λογαριασμό τον παρέλαβε ένας από τους γιους του, από αυτούς που δε συμμερίζονταν τις συμπεριφορές του πατέρα, κι έτρεξε στον πατριάρχη, μιας και δεν είχε φράγκο για να τον πληρώσει.

Ο πατριάρχης κι οι άλλοι γιοι του άστραψαν και βρόντηξαν. Αξίωσαν από το γιο του ασώτου να πληρώσει «εδώ και τώρα» όλα τα χρέη.

Επίσης κλείδωσαν όλη την οικογένεια του ασώτου σε ένα δωμάτιο, λέγοντάς τους ότι δε θα βγούνε αν δεν εργαστούν να ξεπληρώσουν το χρέος τους. Όμως τους είχαν όλους αλυσοδεμένους και τους απαγόρευαν να βγουν και περίμεναν  να ξεχρεώσουν το χρέος με το φαΐ που τους έδιναν, κάθε μέρα και λιγότερο, με τη μορφή δανείου μάλιστα  το οποίο είχε και ψηλό επιτόκιο.

Ο γιος που είχε προστρέξει στον πατριάρχη έβλεπε ότι σε μια γωνιά του δωματίου που είχαν κλείσει αυτόν και την υπόλοιπη οικογένεια, η κεντρική κολόνα έπασχε επικίνδυνα. Ότι αν όλοι μαζί την έσπρωχναν, θα έπεφτε ο εξωτερικός τοίχος και ίσως να έβγαιναν όλοι έξω, όμως θα καταστρέφονταν και μεγάλο μέρος του σπιτιού, ίσως και όλο. 

«Δε θα γκρεμίσω εγώ το σπίτι μας», είπε, και έκανε ό,τι νόμιζε πως περνούσε από το χέρι του για να συμβιβάσει τα ασυμβίβαστα. Μέχρι που έγινε ο στόχος της οργής της υπόλοιπης οικογένειας.

Ο πατριάρχης και τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας, όλο αυτό τον καιρό προσπαθούσαν με μερεμέτια να αποτρέψουν την κατάρρευση του σπιτιού αν έπεφτε η κολόνα. Και κάποια στιγμή, πέταξαν το φιλότιμο εγγονό σαν στιμένη λεμονόκουπα κι ανέθεσαν σε αυτά τα παιδιά του ασώτου, που τον ακολουθούσαν στα γλεντοκόπια του, να φροντίσουν την εφαρμογή των ακόμα πιο σκληρών όρων κράτησης της υπόλοιπης οικογένειας, μιας και το χρέος είχε αυξηθεί ακόμα περισσότερο.

Αυτοί δεν είχαν πρόβλημα, είπαν μέσα από τα δόντια τους ένα «συγνώμη μωρέ, μαλακίες λέγαμε δυο χρόνια όταν βρίζαμε τη στιμένη λεμονόκουπα» κι ανέλαβαν να εφαρμόσουν το νέο σχέδιο. 

Με έναν ιδιότυπο τρόπο, αυτόν που ξέρουν καλά όλα τα απανταχού της γης λαμόγια****, φρόντισαν να κρατήσουν για πάρτι τους το μεγαλύτερο μέρος της μερίδας και να μειώσουν ακόμα περισσότερο τη μερίδα των υπολοίπων. Δε θα αναφερθώ στις μεθόδους συκοφάντησης και ψεύδους που μετήλθαν για να φιμώσουν κάθε κριτική.

Όμως κάποιοι από τα υπόλοιπα μέλη της έγκλειστης οικογένειας άρχισαν να βλέπουν το γκρέμισμα της κολόνας και την έξοδο από τη φυλακή ως μόνη λύση. Αδιαφορώντας για τις συνέπειες  στο σπίτι. Αδιαφορώντας αν έξω από τον τοίχο, που σίγουρα θα έπεφτε, υπήρχε μια λωρίδα μανιασμένης θάλασσας έτοιμη να πνίξει και τους καλύτερους κολυμβητές. Όπως ακριβώς στο Αλκατράζ, για όποιους έχουν δει τη σχετική ταινία.

Αγαπητοί φίλοι,

Φωνάζετε με όλη τη δύναμη της ψυχής σας ότι «η Ευρώπη είναι το σπίτι μας, δε θέλουμε να το γκρεμίσουμε, θέλουμε να το αλλάξουμε».

Συμφωνώ μαζί σας. Όμως δεν εξηγείτε σε όλους αυτούς τους ανθρώπους πώς θέλετε να το πετύχετε. 

Κάποιοι από εσάς αγωνίζονται για ένα ευρωπαϊκό New Deal, με κούρεμα του χρέους των υπερχρεωμένων χωρών και στοχευμένες αναπτυξιακές πολιτικές για να μη γυρίσουμε στα ίδια.

Κάποιοι άλλοι, αγωνίζονται για μια ευρωπαϊκή ομοσπονδία, δημοκρατική, στην οποία η εκχωρημένη εθνική κυριαρχία θα αντικατασταθεί από τη συλλογική λαϊκή κυριαρχία, με στοχευμένες μεταρρυθμίσεις, που θα αποσκοπούν σε μια βιώσιμη ανάπτυξη προς όφελος όλων.

Όλοι δίκιο έχετε. Αυτό που σας λείπει όμως είναι η στρατηγική και οι τακτική για να γίνετε πειστικοί στους ανθρώπους αυτής της χώρας.

Αρνείστε να δείτε πως όλοι οι υπόλοιποι σε αυτό το σπίτι δε νοιάζονται για το σπίτι, αλλά μονάχα πως δε θα πέσει το δικό τους δωμάτιο. Και δεν καταλαβαίνετε ότι η μόνη ελπίδα να σας ακούσουν και να διαπραγματευτούν μαζί σας, για να πάψει αυτό το σπίτι να είναι φυλακή, είναι ν' αρχίσετε να κουνάτε την κολόνα μήπως και τρομάξουν. Αλλά αν δεν τρομάξουν πρέπει να είσαστε έτοιμοι να τη ρίξετε και να διαχειριστείτε αυτό που θα επακολουθήσει.

Είναι αλήθεια πως, αν ρίξετε την κολόνα, δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα τη βγάλουμε καθαρή. Τους εννιά στους δέκα δραπέτες φυλακών, για να μην πω περισσότερους, τους έφαγε το μαύρο σκοτάδι. Αν όμως δεν αρχίσετε να το κάνετε, οι άνθρωποι θα εμπιστευτούν τους νεοναζί, όποιο κι αν είναι το όνομα του κόμματός τους, και τότε θα είμαστε όλοι χαμένοι. 

Αγαπητοί φίλοι,

Θα συνεχίσω να πορεύομαι μαζί σας, ό,τι κι αν κάνετε. Κάθε μέρα που περνάει όμως, νιώθω, όλο και πιο πολύ, ότι οδεύουμε όλοι μαζί προς τον όλεθρο.

Ελπίζοντας απελπισμένα να έχω άδικο,

Γιάννης Χρυσοβέργης 

* Σχετικά με τους χαρακτηρισμούς διεφθαρμένο, αντιδημοκρατικό και ανελεύθερο: Η πρόσφατη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη διαφθορά στα Κράτη - μέλη της ΕΕ, αποκαλύπτει ότι, σε θεσμικό επίπεδο, δεν έχει ληφθεί κανένα μέτρο καταπολέμησης της διαφθοράς. Η βελτίωση της θέσης της χώρας στη σχετική έκθεση της Διεθνούς Διαφάνειας, οφείλεται αποκλειστικά και μόνο στη δράση των δικαστών κατά της διαφθοράς, οι οποίοι δρουν με ελλειπή και φθαρμένα νομικά εργαλεία. Ο αριθμός των νομοθετημάτων που έχουν περάσει με πράξεις νομοθετικού περιεχομένου στα δυο τελευταία χρόνια, αποδεικνύει την απέχθεια του καθεστώτος, προς κάθε μορφή πολιτικού ελέγχου. Η συστηματική διασπορά ψευδών ειδήσεων από τα ελεγχόμενα από το καθεστώς ΜΜΕ, οι οποίες εκπορεύονται από το γραφείο τύπου της ΝΕΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, σχετικά με υποτιθέμενες ή διαστρεβλωμένες κατάλληλα δηλώσεις στελεχών της αξιωματικής αντιπολίτευσης αποδεικνύει την προσπάθεια φίμωσης κάθε αντίθετης φωνής.

** Κωσταλέξι: Χωριό της Φθιώτιδας. Προς τα τέλη της δεκαετίας του '70 αποκαλύφθηκε ένα τρομερό μυστικό του χωριού. Μια οικογένεια, κρατούσε μια κόρη της φυλακισμένη στο υπόγειο του σπιτιού για περίπου 30 χρόνια. Οι εκδοχές για τα αίτια του εγκλεισμού, όπως προκύπτουν από τον τύπο της εποχής, είναι δυο. Η πρώτη  θέλει η Ελένη, που βγήκε από το υπόγειο εντελώς τρελή κι ανίκανη να διαχειριστεί τον εαυτό της, είχε ερωτευτεί έναν αντάρτη του Δημοκρατικού Στρατού - κατά μια άλλη εκδοχή απλώς ένα νέο που δεν ενέκρινε η οικογένειά της - και η    οικογένεια τη φυλάκισε, είτε από φόβο των συνεπειών, είτε από εθνικοφροσύνη. Η δεύτερη εκδοχή θέλει τη δύστυχη κοπέλα να έπαθε σοκ όταν είδε ταγματασφαλίτες να δολοφονούν στη μέση του χωριού τον άνδρα που αγαπούσε και η οικογένεια τη φυλάκισε για να γλυτώσει το στίγμα».

*** Είναι απίστευτο το πώς, ύπουλα κι υποσυνείδητα,  ακόμα και άνθρωποι της Αριστεράς, ή του χώρου των επιχειρήσεων, που δεν έχουν καμιά σχέση με τις θρησκείες επηρεάζονται ακόμα από την κυρίαρχη θρησκεία των υπερχρεωμένων χωρών. Ας δεχτούμε ότι οι θετικές δηλώσεις για την Ισπανία οφείλονται στο γεγονός ότι είναι πολύ μεγάλη χώρα, κι ότι αν χαθεί χάθηκε η ΕΕ. Η πολύ περισσότερο ευνοϊκή στάση έναντι της Πορτογαλίας, πέραν του ότι το μνημόνιό της είναι με πολύ καλύτερους όρους από το ελληνικό, αλλά οι επιδόσεις της σε τίποτα καλύτερες των ελληνικών, δεν οφείλεται μόνο στο ότι ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και στον υπερβολικά μεγάλο, για την πληθυσμιακή αναλογία κατοίκων της Πορτογαλίας στην ΕΕ, αριθμό Πορτογάλων στην ευρωπαϊκή γραφειοκρατία. Ας θυμηθούμε επίσης πόσοι άνθρωποι με σταθερό ευρωπαϊκό προσανατολισμό στον πολιτικό τους πολιτισμό στην Ελλάδα, προσφεύγουν στον απαξιωτικό χαρακτηρισμό περί «κουτόφραγκων».

**** Της απόλυσης 2.500 εκπαιδευτικών της μέσης επαγγελματικής εκπαίδευσης λόγω κατάργησης των ειδικοτήτων τους στα δημόσια σχολεία, προηγήθηκε, 24 ώρες πριν, η αθρόα χορήγηση αδειών ίδρυσης ΙΕΚ αυτών ακριβώς των ειδικοτήτων που καταργήθηκαν σε ιδιώτες. Της απόλυσης χιλιάδων διοικητικών υπαλλήλων από τα ΑΕΙ - δεν είναι της ώρας να πούμε πόσοι από αυτούς χρειάζονταν και πόσοι όχι, πάντως απολύθηκαν αυτοί που εργάζονταν και έμειναν οι άχρηστοι - προηγήθηκε απόφαση του υπουργού Παιδείας σύμφωνα με την οποί8α δεν υπήρχε ούτε ένας υπεράριθμος διοικητικός υπάλληλος σε δυο Πανεπιστήμια: στο Πάντειο που διδάσκει, και στο Πειραιώς που είναι το Πανεπιστήμιο της εκλογικής του περιφέρειας.

Αυτό θα το διαβάσετε;

Αναρτώ άρθρο του Γιάννη Βαρουφάκη για τη νέα δανειακή σύμβαση από το protagon.gr

Το άρθρο αυτό το προσυπογράφω, τονίζοντας τη συγκεκριμένη φράση του συντάκτη: «η ανειλικρινής αποδοχή... όρων που ήταν αδύνατον να τηρηθούν..., και τους οποίους δεν είχε σκοπό να τηρήσει, καθιστά την {Ελλάδα} το ίδιο ένοχη με {τους ευρωπαίους εταίρους } οι οποίοι επέβαλαν όρους που δεν είχαν το δικαίωμα να επιβάλουν». 

Θεωρώ πως δεν υπάρχει φράση η οποία να συνοψίζει καλύτερα τις ευθύνες της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ και του Γιώργου Παπανδρέου προσωπικά. Τα υπόλοιπα είναι θέματα κοινής λογικής.

Γιάννης Χρυσοβέργης 

 

Το Μνημόνιο, που κάποιοι δεν διάβασαν πριν υπερψηφίσουν, βασιζόταν στην λογική ότι χωρίς τα δάνεια των €110 δις που προέβλεπε:

1. το ελληνικό κράτος θα εξαναγκαζόταν σε στάση πληρωμών η οποία θα μας έθετε για τουλάχιστον 10 χρόνια εκτός αγορών
2. δεν θα υπήρχαν αρκετοί πόροι για να πληρωθούν μισθοί και συντάξεις
3. δεν θα δινόταν χρόνος στην ελληνική οικονομία να ανακάμψει και να παραγάγει τα πρωτογενή πλεονάσματα που θα μας επέτρεπαν να κάνουμε βήματα πίσω από το χείλος της χρεοκοπίας.

Τότε κάποιοι είχαμε πει ότι αυτό το τρίπτυχο αποτελούσε επικίνδυνη φαντασίωση. Καθώς οι όροι για να πάρουμε το δάνειο εγγυόντουσαν την υφεσιακή δίνη στην οποία θα εισερχόταν η χώρα, τα πλεονάσματα του (3) δεν θα παράγονταν, το σημείο (1) δεν θα το αποφεύγαμε έτσι κι αλλιώς, και, για αυτό τον λόγο, θα επιστρέφαμε θέλοντας και μη στο (2), στην σημερινή κατάσταση που το κράτος, αφού χρεώθηκε με την μερίδα του λέοντος του δανείου-μαμμούθ των €110 δις και πάλι αδυνατεί να καλύπτει τα έσοδά του.
Από αυτές εδώ τις σελίδες, τον Απρίλη του 2010, σε άρθρο με τίτλο «Το πρώτο τάνγκο στην ευρωζώνη» είχα γράψει τα εξής:
«[Ο] φόβος μου είναι ότι οδεύουμε στον δρόμο που χάραξε η Αργεντινή του 2002. Κάθε μέρα που περνά τα δάνεια που παίρνουμε… μου θυμίζουν τα δάνεια του ΔΝΤ προς την Αργεντινή της περιόδου 1998-2002: Δάνεια που μας κρατούν εντός του ευρώ προσωρινά αλλά τα οποία κάποια στιγμή δεν θα μπορέσουμε να αποπληρώσουμε. Και τότε; Το 2002 η χώρα του τάνγκο (ας με συγχωρήσουν οι φίλοι Ουρουγουανοί που το διεκδικούν) προέβη και σε στάση πληρωμών αλλά και σε απώλεια ενός (ουσιαστικά) κοινού νομίσματος δολαρίου-πέσος με τέσσερα χρόνια και 50 δις δολάρια μεγαλύτερη καθυστέρηση από όσο έπρεπε. Το 2012 τι επιφυλάσσει σε εμάς; Νομίζω ότι μας επιφυλάσσει ένα εκ των ακόλουθων δύο σεναρίων:
(1) Στάση πληρωμών που όμως θα έχει πολύ μεγαλύτερο κόστος λόγω ενός απίστευτα αναποτελεσματικού δανεισμού δεκάδων δις ευρώ του οποίου η μόνη λογική εν τέλει είναι η καθυστέρηση της στάσης πληρωμών ώστε να διασωθούν οι Γερμανικές τράπεζες που θα χρησιμοποιήσουν τον χρόνο που εμείς "αγοράζουμε" (δανειζόμενοι) εκ μέρους τους ώστε να προλάβουν να πουλήσουν τα ομόλογά μας.
(2) Την συνειδητοποίηση εκ μέρους της Γερμανίας ότι, αν θέλουν να κρατήσουν το ευρώ ως έχει, δηλαδή να αποτρέψουν αλυσιδωτές κρίσεις τύπου Αργεντινής εντός της ευρωζώνης, θα πρέπει επί τέλους να κατανοήσουν ότι μία πραγματική οικονομική ενοποίηση, ιδίως μετά από μια παγκόσμια οικονομική κρίση τύπου 1929 ή 2008, απαιτεί ανακύκλωση των πλεονασμάτων - δηλαδή, πολιτική και δημοσιονομική ενοποίηση.
Αν κρίνουμε από τις έως τώρα συμπεριφορές των βορείων εταίρων μας, οδεύουμε ολοταχώς προς το πρώτο σενάριο.»
Κάπως έτσι έχουν εξελιχθεί τα πράγματα. Η Γερμανία έχει βρεθεί σε αδιέξοδο που η ίδια δημιούργησε στον εαυτό της, επικουρούμενη βέβαια από τους δικούς μας φωστήρες, που δεν μπόρεσαν να διανοηθούν μια στάση πληρωμών (τότε που το ΑΕΠ μας ήταν 15% μεγαλύτερο απ’ ότι σήμερα και τα χρέη μας 20% μικρότερα). Η καλύτερη αφήγηση της οικονομικής αποτυχίας και πολιτικής αστοχίας του πρώτου Μνημονίου της χώρας μας δόθηκε από τον Keynes το… 1920. Τότε ήταν που είχε γράψει τις ακόλουθες αράδες:
"... η ανειλικρινής αποδοχή... όρων που ήταν αδύνατον να τηρηθούν..., και τους οποίους δεν είχε σκοπό να τηρήσει, καθιστά την {Ελλάδα} το ίδιο ένοχη με {τους ευρωπαίους εταίρους } οι οποίοι επέβαλαν όρους που δεν είχαν το δικαίωμα να επιβάλουν." (*)
Προφανώς τα παραπάνω δεν είναι ακριβώς τα λόγια του Keynes. Είναι όμως πολύ κοντά. Το μόνο που άλλαξα ήταν εκεί που εκείνος έγραφε {Γερμανία} εγώ έγραψα {Ελλάδα} και αντί για {τους Συμμάχους} που ανέφερε εκείνος, αντικατέστησα τις λέξεις { τους ευρωπαίους εταίρους }. Η ουσία όμως είναι ακριβώς η ίδια: Οι ισχυροί προσέφεραν μια συμφωνία στους αδύναμους υπό όρους που ούτε οι μεν είχαν δικαίωμα να επιβάλουν ούτε οι δε να αποδεχθούν. Συνένοχοι σε μια τέτοια λογικά ατέρμονη συμφωνία, οι ηγέτες μας, Έλληνες και Γερμανοί, έσπρωξαν και τις δύο χώρες μας βαθύτερα στην Κρίση του Ευρώ. Πρόκειται για μια πρωτοφανή πολιτική αποτυχία στα χρονικά της παγκόσμιας ιστορίας (για πληρέστερη παρουσίαση της αποτυχίας αυτής δείτε αυτό το πρόσφατο άρθρο στην ιστοσελίδα του CNN).
Θα μου πείτε, περασμένα-ξεχασμένα. Μακάρι. Να όμως που το ένα λάθος οδηγεί κατ’ ευθείαν στο επόμενο. Σήμερα, αρχές 2012, παρά το γεγονός ότι έχουμε όλα τα στοιχεία, και όλη την εμπειρική γνώση, που χρειαζόμαστε για να κατανοήσουμε πως η λογική του Μνημονίου (που περιστρέφεται γύρω από τον άξονα «νέα δάνεια– βαθύτερη λιτότητα») καταποντίστηκε, έχουμε μια κυβέρνηση (εθνικής ενότητας μάλιστα) που έχει στόχο ένα νέο Μνημόνιο.
Μήπως το νέο Μνημόνιο έχει μάθει από τα παθήματα του προηγούμενου; Σε καμία περίπτωση. Η συνταγή είναι η ίδια: Άλλες δεκάδες δις με στόχο την αποπληρωμή προηγούμενων δανείων, υπό τον όρο ακόμα μεγαλύτερης αφαίμαξης της ενεργούς ζήτησης της ελληνικής οικονομίας, και με την κούφια «υπόσχεση» για ανάπτυξη μέσω διαρθρωτικών αλλαγών και ενός στρεβλού, διεφθαρμένου και αναποτελεσματικού ΕΣΠΑ.
Μήπως υπάρχουν νέα επιχειρήματα για να αποδεχθούμε την νέα Μνημονιακή συμφωνία; Ας δούμε ποια επιχειρήματα ακούγονται υπέρ της υπογραφής της: Χωρίς αυτήν, μας λένε,

1. το ελληνικό κράτος θα εξαναγκαστεί σε στάση πληρωμών τον Μάρτιο η οποία θα μας θέσει εκτός του ευρώ

Αυτό είναι! Το εξής ένα επιχείρημα! Δεν υπάρχει άλλο. Προσέξτε πως τα (2) και (3) που είχαμε στην περίπτωση του πρώτου Μνημονίου δεν υπάρχουν πια. Μας τελείωσαν. Κανείς δεν τολμά πλέον να μιλά για μισθούς και για συντάξεις καθώς η γερμανική πλευρά το έχει ξεκαθαρίσει: ό,τι πάρει το ελληνικό κράτος από τούδε και στο εξής θα πρέπει να το χρησιμοποιεί για να αποπληρώνει τους τραπεζίτες, το ΔΝΤ, την ΕΕ και την ΕΚΤ. Τελεία και παύλα. Άρα, η νέα δανειακή συμφωνία προβλέπει δάνεια για την αποπληρωμή δανείων. Μήπως όμως έτσι δοθεί η ευκαιρία στο ελληνικό κράτος να αρχίσει κάποια στιγμή να αποπληρώνει να χρέη του και να ξαναγίνει αξιόπιστο;
Μήπως ισχύει το μέρος (3), βλ. στη αρχή του άρθρου, της λογικής του αρχικού Μνημονίου; Σε καμία των περιπτώσεων! Επ’ ουδενί! Γιατί είμαι τόσο κάθετος; Επειδή αυτό μας λέει ακόμα και το ΔΝΤ. Τι λέει δηλαδή; Ότι για να τιθασευτεί το ελληνικό χρέος, και να μπει η Ελλάδα στην τροχιά της αποπληρωμής των χρεών της, θα πρέπει να ισχύσουν ταυτόχρονα οι εξής προϋποθέσεις: (α) Η οικονομία μας να μπει σε ρυθμούς μεγέθυνσης της τάξης του 2% από το πρώτο εξάμηνο του 2012, (β) ο πληθωρισμός να μην ξεπερνά το 2%, (γ) να πετύχει 100% το κούρεμα (το κατ’ ευφημισμόν γνωστό και ως PSI) και (δ) να εισπράξει το δημόσιο €50 δις από ιδιωτικοποιήσεις. Σε μια οικονομία που αντί να μεγεθύνεται φθίνει με ρυθμό -7%, με το κούρεμα να αποδίδει πολύ λιγότερα στην πράξη από αυτά που θα ανακοινωθούν, με τις ιδιωτικοποιήσεις να αδυνατούν να αποδώσουν όταν οι αξίες όλων των περιουσιακών στοιχείων καταρρέουν, κλπ., τα παραπάνω αποτελούν σενάριο νοσηρής και κακόβουλης φαντασίας.
Οπότε, λοιπόν, μένουμε με το εξής ένα επιχείρημα: Να υπογράψουμε την συμφωνία γιατί αλλιώς θα βρεθούμε εκτός ευρώ. Πόσο όμως στέκει αυτή η απειλή; Έστω ότι έρχεται η 20η Μαρτίου, η μέρα που το δημόσιο πρέπει να καταβάλει €14 δις στους δανειστές του, και η κυβέρνηση ανακοινώνει πως η πληρωμή αυτή αναβάλλεται μέχρι νεοτέρας, έως ότου η Ευρωπαϊκή Ένωση μας παρουσιάσει ένα Σχέδιο Λύσης το οποίο, αντίθετα με τον τραγέλαφο της 27ης Οκτωβρίου, να έχει έστω και μια μικρή ελπίδα να βάλει την χώρα (αλλά και την υπόλοιπη ευρωζώνη, ιδίως την περιφέρεια) σε τροχιά επιστροφής από την κόλαση. Τι θα γίνει τότε; Θα μας διώξουν από το ευρώ;
Κατ’ αρχάς, δεν μπορούν να το κάνουν μέσα από θεσμοθετημένες διαδικασίες. Π.χ. ακόμα και να ψηφίσουν οι υπόλοιποι 17 του eurogroup υπέρ της αποπομπής της Ελλάδας, η απόφαση αυτή δεν έχει καμία νομική ή ουσιαστική σημασία. Το μόνο που μπορεί να γίνει είναι η ΕΚΤ να δηλώσει πως δεν δέχεται πλέον ομόλογα του ελληνικού δημοσίου, και του ελληνικού δικαίου, ως εχέγγυα για την χρηματοδότηση των ελληνικών τραπεζών. Κάτι τέτοιο θα δημιουργούσε ασφυξία στις ελληνικές τράπεζες, με σημαντική πιθανότητα να αναγκαστούν να θέτουν όριο αναλήψεων στους αποταμιευτές τους. Μια τέτοια εξέλιξη, λένε πολλοί, θα ανάγκαζε την ελληνική κυβέρνηση να εγκαταλείψει το ευρώ, τυπώνοντας ξανά δραχμές ώστε να τροφοδοτούνται οι τράπεζες. Θα μου επιτρέψετε να πω ότι πρόκειται και άλλο ένα κενό περιεχομένου επιχείρημα. Τέσσερεις είναι οι λόγοι που δεν στέκει:
Πρώτον, μια τέτοια επιθετική κίνηση της ΕΚΤ θα είχε μεγαλύτερο κόστος για εκείνη, και την Κεντρική Τράπεζα της Γερμανίας, από ότι για την (ήδη ρημαγμένη) ελληνική οικονομία. Από τότε που ξεκίνησε η Κρίση, η φυγή κεφαλαίων από την περιφέρεια προς την Γερμανία και την Ολλανδία έχουν δημιουργήσει (εντός του συστήματος της ΕΚΤ) χρέη των Κεντρικών Τραπεζών της Περιφέρειας προς τις Κεντρικές Τράπεζες των χωρών του πυρήνα της τάξης των €600 δις. Από αυτά, €250 δις έχει λαμβάνειν μόνο η Κεντρική Τράπεζα της Γερμανίας από τις Κεντρικές Τράπεζες της Ελλάδας, Πορτογαλίας, Ισπανίας και Ιρλανδίας. Μια κίνηση αποκλεισμού των ελληνικών τραπεζών από το σύστημα αυτό απειλεί με άμεση κατάρρευση ολόκληρο το σύστημα εσωτερικού δανεισμού της ευρωζώνης.
Δεύτερον, οι ελληνικές τράπεζες έχουν ήδη καταθέσει ό,τι ομόλογα είχαν στην ΕΚΤ και έχουν ήδη λάβει ρευστότητα στην βάση αυτών των χάρτινων τίτλων. Το πουλί, με άλλα λόγια., έχει πετάξει. Τώρα πια, καταθέτουν στην ΕΚΤ ως εχέγγυο ότι «πατσαβούρι» βρουν. Αν πει η ΕΚΤ ότι δεν τα δέχεται αυτά τα «πατσαβούρια», τότε πρέπει να κάνει κάτι αντίστοιχο και για τα «πατσαβούρια» των ιταλικών, των ισπανικών, των πορτογαλικών τραπεζών. Τότε, όμως ευρώ γιοκ.
Τρίτον, η ΕΚΤ γνωρίζει ότι αν η Ελλάδα επιστρέψει στην δραχμή, σε περίπτωση που η παροχή ρευστότητας στις ελληνικές τράπεζες μειωθεί απότομα, οι τράπεζές μας θα έχουν ακόμα μεγαλύτερο πρόβλημα (καθώς τα δάνεια που έχουν λάβει είναι σε ευρώ, ενώ η νέα δραχμή που θα λαμβάνουν από την Τράπεζα της Ελλάδας θα χάνει αξία με το δευτερόλεπτο), όπως άλλωστε και οι έλληνες καταθέτες (των οποίων οι καταθέσεις θα απολέσουν εν μία νυκτί τουλάχιστον την μισή τους αξία). Άρα, η ΕΚΤ γνωρίζει ότι, ακόμα κι αν κινηθεί επιθετικά δημιουργώντας ασφυξία στις ελληνικές τράπεζες, η Ελλάδα δεν έχει λόγο να επιστρέψει στην δραχμή.
Τέταρτον, ό,τι και να λένε, δεν έχει δημιουργηθεί κανένας μηχανισμός που θα σταματήσει την αποδιάρθρωση του ευρώ μετά την αποχώρηση της Ελλάδας από αυτό. Κανένας. Σε μερικές μέρες, μετά από μια τέτοια κίνηση της ΕΚΤ, η ίδια η Γερμανία θα βάλει μπροστά το σχέδιο του Νέου Μάρκου, καθώς το κόστος στήριξης της εναπομείνασας ευρωζώνης θα ανέλθει στα πολλά τρις.
Καταλήγουμε λοιπόν στο απλούστατο συμπέρασμα ότι η υπογραφή από την Ελλάδα του νέου πακέτου Μνημονίου 2 –  PSI στερείται οποιασδήποτε λογικής. Τίθεται λοιπόν το ερώτημα στους πολιτικούς μας, και ιδίως στον κ. Σαμαρά ο οποίος, υποτίθεται, απέρριψε την λογική του πρώτου Μνημονίου: Πώς θα το υπογράψετε; Πάλι θα αποφύγετε να το διαβάσετε σε μια ύστατη προσπάθεια να προσποιηθείτε ότι, δεν μπορεί, κάποια λογική θα έχει;
Και για να μην νομίζετε ότι την πιο πάνω ανάλυση την ενστερνιζόμαστε μόνο κάποιοι περίεργοι «εγχώριοι», επιτρέψτε μου να κλείσω με ένα απόσπασμα από πρόσφατο άρθρο του ανταποκριτή των Financial Times στην Washington, Alan Beattie:
«Μια φτωχή χώρα της περιφέρειας ενθαρρύνθηκε να γίνει μέλος μιας κακοσχεδιασμένης νομισματικής ένωσης των πλούσιων χωρών οι οποίες κυριαρχούσαν σε αυτήν. Αυτές οι χώρες, αφού επέβαλαν κανόνες δανεισμού για τους συμμετέχοντες στην νομισματική τους ένωση, ήταν οι πρώτες που τους παραβίασαν. Και το έκαναν χωρίς να υποστούν καμία συνέπεια. Λόγω εφησυχασμού και αναποτελεσματικών κανόνων στις χρηματαγορές, και δεδομένης της έλλειψης επενδυτικών ευκαιριών στις αργοκίνητες οικονομίες τους, ενθάρρυναν τις τράπεζές τους να δανείζουν χωρίς μέτρο στην χώρα αυτή. Κι όταν αυτά τα δάνεια «έσκασαν», οι κυβερνήσεις των πλούσιων κρατών έτρεξαν να διασώσουν τις τράπεζές τους φορτώνοντας με νέα δάνεια την ελλειμματική κυβέρνηση της περιφέρειας. Αργότερα απαίτησαν και την τοποθέτηση τοποτηρητή στην χώρα αυτή με νομική ισχύ να προβαίνει σε κατασχέσεις φόρων από τους πολίτες της.»
Το ερώτημα, επαναλαμβάνω, είναι: Οι βουλευτές που θα κληθούν να ψηφίσουν αυτή την νέα Συνθήκη των Βερσαλλιών, για δεύτερη φορά σε δύο χρόνια, με τι ψυχολογικό τέχνασμα θα πείσουν τον εαυτό τους ότι υπερψηφίζοντάς την κάνουν καλό στον τόπο; Πάλι θα αποφύγουν να την διαβάσουν;

(*) “Dr. Melchior: A Defeated Enemy” στα Two Memoirs του John Maynard Keynes (1949), όπως αυτά ανατυπώθηκαν στο Collected Writings, Vol. X: Essays in Biography, σελ. 428. Την παραπομπή αυτή την είχα χρησιμοποιήσει στις 20 Μαΐου του 2010 σε άρθρο με τίτλο «Ο Θυμός της Γερμανίας».

ένα άρθρο των πρωταγωνιστών

ΤΟ ΕΛΛΕΙΜΜΑ, ΤΟ ΜΝΗΜΟΝΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΙΔΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ

Η απόφαση του εισαγγελέα Γρηγόρη Πεπόνη να εισηγηθεί τη διερεύνηση ποινικών ευθυνών των Γιώργου Παπακωνσταντίνου και Γιώργου Παπανδρέου θα κριθεί επί της ουσίας όταν δημοσιοποιηθεί το εισαγγελικό πόρισμα. 

Η άγρια χαρά με την οποία υποδέχτηκαν αυτή την απόφαση η ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ και ο ΣΥΡΙΖΑ αναδεικνύει, για πολλοστή φορά, την απουσία πολιτικών προτάσεων των δυο κομμάτων.

Η επικρότηση αυτής της πολιτικής ανυπαρξίας από την πλειοψηφία του ελληνικού λαού όμως γεννά σοβαρά ερωτηματικά για το μέλλον της Κοινοβουλευτικής Δημοκρατίας στην Ελλάδα.

Υπό αυτές τις συνθήκες το εγκληματικό μείγμα πολιτικής αφέλειας, ανικανότητας, ψευδών και κοινωνικού αυτισμού με το οποίο το ΠΑΣΟΚ, με προεξάρχοντες τους Παπανδρέου - Παπακωνσταντίνου, διαχειρίστηκε τη χρεοκοπία της χώρας περνά, δυστυχώς, σε δεύτερη μοίρα.

Το θέμα του «φουσκώματος» του ελλείμματος από 12.3% σε 15,3% μπορεί να κριθεί πράξη πολιτικά αφελής ή αναγκαστική, ανάλογα με την πολιτική τοποθέτηση του καθενός. Έχει επίσης σημασία το αν για το «φούσκωμα» αυτό χρησιμοποιήθηκαν θεμιτά η αθέμιτα λογιστικά μοντέλα. Και οι όποιες ποινικές ευθύνες υπάρχουν μόνο αν χρησιμοποιήθηκαν αθέμιτα λογιστικά μοντέλα, πράγμα που μικρή πιθανότητα έχει, μιας και τα χρησιμοποιούμενα από την ΕΛΣΤΑΤ μοντέλα παρακολουθούνται στενά και είναι εγκεκριμένα από τη EUROSTAT.

Πιθανότητα ποινικών ευθυνών υπάρχει αν στοιχειοθετείται αλλαγή των, ούτως ή άλλως θεμιτών, λογιστικών μοντέλων μετά από πολιτικές παρεμβάσεις, πράγμα που, βάσει του θεσμικού πλαισίου που διέπει την ΕΛΣΤΑΤ με νόμο του ΠΑΣΟΚ είναι παράνομο. 

Αυτό όμως πρέπει να αποδειχθεί και οι κατόπιν εορτής - αρκετούς μήνες μετά την παραίτηση  από το ΔΣ της ΕΛΣΤΑΤ των καταγγελλόντων τις παρεμβάσεις - αδυνατίζουν τα επιχειρήματά τους και προσδίδουν σε αυτά οσμή πολιτικής βεντέτας.

Η αντίδραση του ΣΥΡΙΖΑ αναδεικνύει για άλλη μια φορά την παντελή απουσία αριστερής πολιτικής από το εν λόγω κόμμα. Οι άνθρωποι που, όπως και το ΚΚΕ αλλά χωρίς τη δική του ειλικρίνεια, από την αρχή της κρίσης της χρεοκοπίας επένδυσαν στη λογική του χειρότερου, αρνήθηκαν να βάλουν κόκκινες γραμμές προστασίας της φτωχολογιάς και συντάχτηκαν με τα πιο φτηνιάρικα πολιτικάντικα επιχειρήματα με τις πιο αντιδραστικές συντεχνίες (ταξιτζήδες, φορτηγατζήδες κ.λ.π.), οι άνθρωποι που ανοιχτά επικρότησαν τις βίαιοπραγίες  των εμπόρων κατά των υπαλλήλων του ΣΔΟΕ (βλ. Όταν η αριστερά υιοθετεί ακροδεξιές στάσεις ζωής) έσπευσαν περιχαρείς να διατρανώσουν τη δικαίωσή τους και να ζητήσουν με συνοπτικές διαδικασίες την παραπομπή των Παπανδρέου - Παπακωνσταντίνου σε ειδικό δικαστήριο (βλ. σημερινό πρωτοσέλιδο της ΑΥΓΗΣ).

Την ίδια στιγμή οι ίδιοι άνθρωποι απαξιούν να ασχοληθούν με την αναγκαία όσο ποτέ δημιουργία εξωθεσμικών μηχανισμών κοινωνικής αλληλεγγύης, την οποία έχουν αφήσει στα πενιχρά μέσα των λοιδωρούμενων από αυτούς ΜΚΟ, και καταψηφίζουν τον προϋπολογισμό του Δήμου Αθηναίων για τα συσσίτια των απόρων, χωρίς να αισθανθούν την ανάγκη να δώσουν περαιτέρω εξηγήσεις.

Ως προς τη Νέα Δημοκρατία τα πράγματα είναι πολύ πιο απλά. Η σημερινή της ηγεσία, φιλοδοξώντας για τον εαυτό της μια διακυβέρνηση ανάλογη με αυτή του ομογάλακτού τους Βίκτορ Ορμπάν στην Ουγγαρία, δεν έχει κανένα απολύτως ενδοιασμό να ποινικοποιήσει, όπως έπραξε και το 1989, την πολιτική ζωή κάνοντας τις τρίχες τριχιές.  Και να επιβάλει ένα αυταρχικό μονοκομματικό καθεστώς, όπως ακριβώς προσπαθεί εδώ και δεκαοκτώ μήνες χωρίς σοβαρές ευρωπαϊκές αντιστάσεις, το άλλο «κακό παιδί» του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, ο Βίκτορ Ορμπάν.

Όμως οι πολιτικές αθλιότητες του ΣΥΡΙΖΑ και της ΝΔ  θα ήταν ανάξιες ενασχόλησης αν δεν απηχούσαν τις απόψεις ενός ολοένα και πιο έντονα πλειοψηφικού ρεύματος της ελληνικής κοινωνίας, που ενδιαφέρεται μονάχα για αποδιοπομπαίους τράγους χωρίς να το απασχολεί το πότε και με ποιους όρους η κοινωνία θα ξανασταθεί στα πόδια της. Πρόκειται για τους ανθρώπους οι οποίοι, αφού επί δεκαετίες είχαν τη δική τους συμβολή στη χρεοκοπία, πιέζοντας αφόρητα για διορισμούς συγγενών τους στο Δημόσιο και ψηφίζοντας με μοναδικό κριτήριο το ποιος κάνει τα περισσότερα ρουσφέτια, τώρα αναζητούν «ένα βασιλιά για να τους θαμπώνει, με λειρί στο κούτελο, με φωνή τρομπόνι».

Κάτω από αυτές τις συνθήκες, η διαχείριση της χρεοκοπίας του ελληνικού Κράτους από το ΠΑΣΟΚ, που καθιστά μισθούς και συντάξεις κατοχικούς, αποδομεί τη δημόσια παιδεία και τη δημόσια υγεία ακόμα περισσότερο και ταυτόχρονα επιμένει σε εξωφρενικές αγορές οπλικών συστημάτων, περνάει, δυστυχέστατα, σε δεύτερη μοίρα.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Υ.Γ.  Είχαν γραφτεί οι πραπάνω γραμμές όταν το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων έδωσε στη δημοσιότητα μια εξαιρετικά προσεκτική δήλωση του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Δημήτρη Παπαδημούλη. Στη δήλωση αυτή, αφ' ενός αναδεικνύονται οι βαρύτατες πολιτικές ευθύνες του ΠΑΣΟΚ, αφ' ετέρου επισημαίνεται ο κίνδυνος της ποινικοποίησης των πολιτικών ευθυνών. Ελπίζω η άποψη αυτή να απηχεί τις απόψεις του συνόλου του ΣΥΡΙΖΑ (έστω του ΣΥΝ) και η παραπάνω κριτική μου να είναι άδικη. Θα δείξει.

ΕΝΑ ΧΡΟΝΟ ΜΕΤΑ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΚΡΑΥΓΑΛΕΕΣ ΑΠΟΤΥΧΙΕΣ

Ένα χρόνο μετά την εμφάνισή του στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης με σύνθημα «λεφτά υπάρχουν, σωστή διαχείριση χρειάζεται» ο Πρωθυπουργός βρέθηκε αντιμέτωπος με τις τοτινές του υποσχέσεις και με τη φημολογία για ακόμα πιο άγρια λιτότητα. Και, κυρίως, υποχρεωμένος να δώσει εξηγήσεις για τις κραυγαλέες του αποτυχίες σε τομείς που συνιστούσαν προτεραιότητα του προεκλογικού του προγράμματος. Εκείνο όμως που πέρασε εντελώς απαρατήρητο είναι η σαφής αλλαγή στάσης του σε θέματα εξωτερικής πολιτικής.

Όταν απέναντι σε δεκάδες επιθετικών, έως προσβλητικών στο πρόσωπό του, δημοσιογράφων απαντούσε επίμονα με τη φράση λεφτά υπάρχουν, και υποδείκνυε ότι η αύξηση των εσόδων θα γίνει, κυρίως, μέσω της πάταξης της φοροδιαφυγής και ότι η σωτηρία των ταμείων θα έρθει μέσω της αντιμετώπισης της εισφοροδιαφυγής και της τήρησης των υποχρεώσεων του Δημοσίου απέναντί τους, ήταν σαφές ότι έβαζε πολύ ψηλά τον πήχυ. Όταν μιλούσε για βελτίωση της περίθαλψης μέσω της αντιμετώπισης των κυκλωμάτων που λυμαίνονται τη Δημόσια Υγεία ήταν επίσης σαφές ότι έβαζε πολύ ψηλά τον πήχυ. Για όλους αυτούς τους λόγους δημιούργησε και την εύλογη προσδοκία ότι, εν όψει ανάληψης της διακυβέρνησης, είχε συγκεκριμένα σχέδια για την επίτευξη των παραπάνω στόχων. Ένα χρόνο μετά, η αποτυχία και στους τρεις αυτούς τομείς είναι προφανής.
Η αποτυχία είναι παταγώδης στο μέτωπο της αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής. Ό,τι και αν γίνονταν, ακόμα και αν η κυβέρνηση είχε προτιμήσει την - επωφελέστερη κατά τη γνώμη του υπογράφοντος - οδό της στάσης πληρωμών και της επαναδιαπραγμάτευσης του χρέους, η προσφυγή στην έμμεση φορολογία για το 2010 ήταν μονόδορμος. Γιατί, εάν και εφ' όσον, υπήρχε σαφές σχέδιο αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής αυτό θα άρχιζε να αποδίδει καρπούς από το 2011. Η υστέρηση των εσόδων που παρατηρείται δεν είναι αποτέλεσμα μόνο των επιπτώσεων της έμμεσης φορολογίας στην κατανάλωση. Είναι, κυρίως, αποτέλεσμα, της αδυναμίας συγκρότησης ενός στοιχειωδώς - έστω και στο επίπεδο της οκταετίας 1996 - 2004, που ομολογουμένως ήταν η πιο αποτελεσματική σε επίπεδο είπραξης φόρων μετά τη Μεταπολίτευση - αποτελεσματικού φοροεισπρακτικού μηχανισμού με τους υπάρχοντες ανθρώπους και το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο. Για τα τυχόν νέα μέτρα λιτότητας δε θα φταίει ούτε η Τρόϊκα ούτε το ΔΝΤ, όπως ηλιθίως κραυγάζει η Αριστερά και μηρυκάζει ο επικοινωνιακός μηχανισμός της κυβέρνησης. Θα φταίει η αδυναμία ουσιαστικής αύξησης των εσόδων από τον πιο δίκαιο κοινωνικά μηχανισμό είσπραξης φόρων: τη φορολογία εισοδήματος.
Η αποτυχία είναι παταγώδης στο μέτωπο της Ανάπτυξης όπως και σε εκείνο του ελέγχου των Αγορών. Επί ένα χρόνο η αρμόδια Υπουργός καταναλώθηκε σε ασκήσεις επί χάρτου ως προς το θέμα της Ανάπτυξης, ενώ στο θέμα των ελέγχων της αισχροκέρδειας στην Αγορά έφταιγαν όλοι οι άλλοι πλην αυτής.Ούτε για τον πληθωρισμό στο 5% φταίνε η Τρόικα και το ΔΝΤ.
Η αποτυχία είναι παταγώδης στο μέτωπο της αντιμετώπισης της εισφοροδιαφυγής. Τα 5 δισεκατομμύρια που λείπουν φέτος από τα Ταμεία είναι αλήθεια ότι οφείλονται, σε σημαντικό ποσοστό, στην αύξηση της ανεργίας, αλλά και σε επιχειρήσεις που έχουν πάρει την άγουσα για τη χρεοκοπία. ένα άλλο μεγάλο μέρος όμως οφείλεται σε επιχειρήσεις που προκλητικά αρνούνται να καταβάλουν τις οφειλόμενες ασφαλιστικές εισφορές. Για τυχόν νέα περιστολή των ασφαλιστικών δικαιωμάτων δε θα φταίει ούτε η Τρόικα ούτε το ΔΝΤ. Θα φταίει η αδυναμία της κυβέρνησης να αντιμετωπίσει την εισφοροδιαφυγή.
Η αποτυχία είναι παταγώδης στο μέτωπο των νοσοκομείων. Το πρόβλημα των προμηθειών των νοσοκομείων είναι περίπλοκο. Οι προμηθευτές δίνουν ό,τι μεγιστοποιεί τα κέρδη τους, σε τιμές πολλάπλάσιες του μέσου ευρωπαϊκού όρου. Ενώ όμως στην υπόλοιπη Ευρώπη αποπληρώνονται σε 40 ημερολογιακές ημέρες, στην Ελλάδα είχαν πέντε ολόκληρα χρόνια απλήρωτοι. Έπρεπε λοιπόν η αρμόδια Υπουργός να διαπραγματευτεί με τους προμηθευτές για να εισπράξουν τα χρεωστούμενα υλικά σε εύλογες τιμές και να συγκροτήσει μηχανισμό γρήγορης αποπληρωμής τους, με αντάλλαγμα υλικά σε ευρωπαϊκές και όχι τριτοκοσμικές τιμές. Αντ' αυτού περιφέρονταν από κανάλι σε κανάλι εκφωνώντας δεκάρικους για το κάπνισμα. Ούτε γι αυτό φταίνε η Τρόικα και το ΔΝΤ.
Κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του προς τους δημοσιογράφους ο Πρωθυπουργός σηματοδότησε μια δραματική αλλαγή στην εξωτερική του πολιτική, ή για την ακρίβεια, ευθυγράμμισε την εξωτερική πολιτική του με αυτή των Σαμαρά - Καρατζαφέρη. Απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου, απέρριψε μετά από μήνες εκκωφαντικής σιωπής, την πρόταση που επανειλημμένα έχει διατυπώσει ο Τούρκος ομόλογός του, για συμφωνία αμοιβαίας μείωσης των εξοπλισμών. Σημειωτέον ότι, μόνο για το 2010 προβλέπονταν αγορές νέων οπλικών συστημάτων - δε μιλάμε για αναλώσιμα ή για πυρομαχικά - ύψους 4 δισεκατομμυρίων ευρώ. Κι όλα αυτά έγιναν εν μέσω εκκωφαντικής σιωπής από μέρους της Αριστεράς. Αν αναλογιστεί κανείς ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι απώλεσαν το 15% των αμοιβών τους για εξοικονόμιση 1 δισεκατομμυρίου ευρώ και ότι αυξήθηκε ο ΦΠΑ κατά 20% για 1,5 δισεκατομμύριο ευρώ πρόσθετα έσοδα με αποτέλεσμα το πάγωμα της κατανάλωσης και την απώλεια χιλιάδων θέσεων εργασίας, αντιλαμβάνεται ότι είναι περιορισμένη, αν όχι ανύπαρκτη, η ευθύνη της Τρόικας και του ΔΝΤ για τις κοινωνικές επιπτώσεις του προγράμματος ανόρθωσης της Οικονομίας. Κρίμα που ένας πολιτικός, ο οποίος, ως Υπουργός Εξωτερικών της Κυβέρνησης Σημίτη, είχε το πολιτικό θάρρος να εργαστεί τόσο σκληρά για την επιτυχία του Σχεδίου Ανάν, ως Πρωθυπουργός υπέκυψε αμαχητί στους εμπόρους του θανάτου.
Στο μέτωπο της Παιδείας η κυβέρνηση πιστώνεται την τάξη που έβαλε στο θέμα των Κολλεγίων - αρκεί να εφαρμοστεί στην πράξη η σχετική ρύθμιση - καθώς και για την κατάθεση σειράς ιδεών προς την θετική κατεύθυνση - η κύρια αδυναμία τους ήταν η απόλυτη ασάφεια ως προς την κοστολόγησή τους - σχετικά με την αναβάθμιση της Α'βάθμιας και Β'βάθμιας εκπαίδευσης. εντούτοις η αρμόδια υπουργός φάνηκε απροετοίμαστη να αντιμετωπίσει τις συνέπειες της, αναμενόμενης λόγω των αλλαγών στο Ασφαλιστικό, μαζικής φυγής εκπαιδευτικών.
Αμφιλεγόμενο ήταν το έργο στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη. Η Αστυνομία επανεμφανίσθηκε στους δρόμους, αποκαθιστώντας ένα έλάχιστο αίσθημα Ασφάλειας στους πολίτες. Σημαντικό και το ότι άρχισε επιτέλους να λειτουργεί η Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων της ΕΛΑΣ. Η περιφρόνηση όμως προς τα στοιχειώδη Ανθρώπινα Δικαιώματα (Πολυτεχνείο) στο βωμό της αποτελεσματικότητας καθιστά τον κ. Χρυσοχοΐδη εξαίρετο υπουργό για κυβέρνηση της ΝΔ, όχι ενός σοσιαλδημοκρατικού κόμματος.
Προς τη θετική κατεύθυνση, πέρα από τις όποιες επί μέρους ενστάσεις μπορεί να έχει κανείς ήταν το έργο του Υπουργείου Περιβάλλοντος, όπως και του Υπουργείου Εσωτερικών. Οι τομές όμως που θεσμοθετήθηκαν, κινδυνεύουν να απαξιωθούν από την κυβερνητική αποτυχία στα μέτωπα της Οικονομίας. Γιατί ως γνωστόν «δει δη χρημάτων ω άνδρες Αθηναίοι και άνευ τούτων ουδέν εστί γενέσθαι των δεόντων».

Γιάννης Χρυσοβέργης

ΣΚΕΨΕΙΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΜΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

Η συνέντευξη του Γ.Α. Παπανδρέου στην ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ δεν είχε είδηση. Το περιεχόμενό της όμως προσφέρεται για σοβαρό προβληματισμό.

Το πρώτο ερώτημα που τίθεται είναι προς τι η συνέντευξη. Ο Πρωθυπουργός δεν προανήγγειλε κάποιες επόμενες πολιτικές κινήσεις του. Ερωτήσεις «δύσκολες» δεν του τέθηκαν, μολονότι οι δυο συντάκτες της εφημερίδας που τον «ανέκριναν» είναι έμπειροι δημοσιογράφοι και με βαθιά γνώση των θεμάτων του ΠΑΣΟΚ. Ο υπέρμετρος αυτός σεβασμός με τον οποίο τον μεταχειρίστηκαν δε συνιστά προνομιακή μεταχείριση του Γ. Παπανδρέου. Πάγια τακτική όλων των ελληνικών ΜΜΕ, ιδίως των έντυπων, όταν παίρνουν συνέντευξη από κάποιο πολιτικό πρώτης γραμμής - Πρωθυπουργό, Υπουργό, ηγέτη, ή ηγετικό στέλεχος, κόμματος της αντιπολίτευσης - είναι να μην του βάζουν δύσκολα. Και το επακόλουθο ερώτημα είναι: Γιατί οι αναγνώστες να διαβάσουν μια τέτοια συνέντευξη;
Απαντώντας στην Αριστερά ο πρωθυπουργός σχετικά με το αν έπρεπε ή όχι να κηρύξει η χώρα στάση πληρωμών ανέδειξε τους περιορισμούς που θέτει στην πολιτική του δράση η δογματική του εμμονή στο σοσιαλφιλελευθερισμό. Θα μπορούσε να είχε κατηγορήσει το ΣΥΝ, που κυρίως θέτει τέτοιο ζήτημα - γιατί το ΚΚΕ δεν ασχολείται με τέτοιες «λεπτομέρειες» - ότι διαπράττει πολιτική απάτη όταν δε λέει πως οι βραχυπρόθεσμες συνέπειες της στάσης πληρωμών θα ήταν πολύ χειρότερες από τις τωρινές. Θα μπορούσε να είχε απαντήσει ότι οι γεωπολιτικές συνέπειες μιας τέτοιας επιλογής θα ήταν ολέθριες. Και να το εξηγήσει. Θα μπορούσε επίσης να είχε απαντήσει ότι ακόμα και αν δεσχμεύονταν το σύνολο των καταθέσεων στις Τράπεζες αυτές δε θα επαρκούσαν για την κάλυψη των βραχυχρόνιων ταμειακών αναγκών της λειτουργίας του Κράτους (πράγμα που είναι πολύ πιθανό). Αντί όλων αυτών, και πιθανόν πολλών άλλων απαντήσεων, η απάντησή του ήταν: «αυτό που κάναμε ήταν η μόνη λύση». Παραγνωρίζοντας ότι κάθε πρόβλημα έχει τουλάχιστον δυο λύσεις. Και η επιλογή της επθυμητής λύσης είναι πολιτική πράξη.
Στη συνέντευξη αυτή ο Πρωθυπουργός ξόδεψε πολύ χρόνο για να απαντήσει στις επικρίσεις που διατυπώνουν οι ηγέτες των κομμάτων της Αντιπολίτευσης και τα ΜΜΕ. Προσπέρασε όμως με μια λαϊκίστικη αναφορά ( «έχουν δίκιο οι πολίτες που νιώθουν απογοητευμένοι από το πολιτικό σύστημα») τις ερωτήσεις που θέτει καθημερινά κάθε νουνεχής πολίτης. Όπως:

• Γιατί πριν την ανακοίνωση οποιουδήποτε πακέτου μέτρων για την Κοινωνική Ασφάλιση και τις συντάξεις, δεν έγινε η παραμικρή προσπάθεια να γίνει σαφές στην κοινωνία ότι αυτή η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να πατάξει την εισφοροδιαφυγή;
  
• Γιατί πριν από οποιαδήποτε αύξηση των έμμεσων φόρων δεν έγινε η παραμικρή προσπάθεια να γίνει σαφές στην κοινωνία ότι αυτή η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να πατάξει τη φοροδιαφυγή;
  
• Γιατί πριν προβεί σε αύξηση του ΦΠΑ κατά 20% και περιορισμό των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων για αύξηση εσόδων κατά ένα δισεκατομμύριο ευρώ και μείωση δαπανών 1,5 δισεκατομμυρίων ευρώ δεν περιέκοψε το κονδύλι των 4 δισεκατομμυρίων ευρώ που προβλέπεται για αγορές νέων οπλικών συστημάτων (όχι για αγορές ανταλλακτικών και πυρομαχικών των ήδη αγορασμένων) εντός του 2010; Και γιατί ανέχθηκε το πολιτικό πραξικόπημα των Βενιζέλου - Σαμαρά, οι οποίοι ανακοίνωσαν από κοινού μετά από συνάντησή τους στο ΥΠΕΘΑ, ότι ουδείς πρόκειται να αγγίξει τις δαπάνες για αγορές νεών οπλικών συστημάτων;
  
• Γιατί ο κρατικός μηχανισμός, εννέα ολόκληρους μήνες μετά τις εκλογές, ακόμα υπολειτουργεί και, αντί απαντήσεων, ακούμε τους υπουργούς του να μιλούν για «λευκή απεργία» δημοσίων υπαλλήλων; Σε τελική ανάλυση, δουλειά κάθε πολιτικού που διαχειρίζεται εξουσία είναι να παράγει έργο με τους δημόσιους λειτουργούς που διαθέτει.
  

Επιλέγοντας ο πρωθυπουργός να χαϊδέψει τα αυτιά όσων αναμασούν, για να δώσουν άφεση αμαρτιών στους εαυτούς τους, τη φράση «όλοι ίδιοι είναι» δικαιώνει τις δεκάδες χιλιάδες των διαδηλωτών που στις 5 Μαΐου ζητούσαν «να καεί το μπουρδέλο η Βουλή». Οι οποίοι θα κατακλύσουν τους δρόμους για να χειροκροτήσουν τον πρώτο τυχόντα «λοχία» που θα καταλάβει εξ εφόδου την εξουσία με τριάντα τανκς και μερικές εκατοντάδες καταδρομείς. Και οι οποίοι, θα έπρεπε να το γνωρίζει και να μην περιμένει να του το πούνε, ήταν πρωτίστως και κυρίως, ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ.

Γιάννης Χρυσοβέργης