Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΒΙΑ, Η ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΚΡΟΔΕΞΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΡΙΖΙΚΕΣ ΣΚΙΑΜΑΧΙΕΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ

Δεν ανησύχησεν ο Νέρων όταν άκουσε
του Δελφικού Μαντείου τον χρησμό.
«Τα εβδομήντα τρία χρόνια να φοβάται.»
Είχε καιρόν ακόμη να χαρεί.
....
Aυτά ο Νέρων. Και στην Ισπανία ο Γάλβας
κρυφά το στράτευμά του συναθροίζει και το ασκεί,
ο γέροντας ο εβδομήντα τριώ χρονώ.

Στους στίχους αυτούς του Κωνσταντίνου Καβάφη  παραπέμπει εδώ και ένα χρόνο η συνεχής στοχοποίηση του ΣΥΡΙΖΙΚΟΥ καφενείου από το ΠΑΣΟΚ και την κυβέρνηση για τα διαρκώς αυξανόμενα περιστατικά πολιτικής βίας.

Είναι γεγονός ότι οι συστηματικές επιθέσεις εναντίον βουλευτών, κυρίως του ΠΑΣΟΚ, αλλά και όχι μόνο, είναι ένα φαινόμενο πρωτοφανές στην Ευρώπη μετά τον Β' Παγκόσμιο πόλεμο (αν εξαιρέσουμε φυσικά την περίοδο του άτυπου εμφυλίου που έζησε η Ιταλία στη δεκαετία του '70).

Είναι επίσης γεγονός ότι οι επιθέσεις αυτές είναι ολοένα πιο συχνές, ολοένα πιο βίαιες. Όπως επίσης γεγονός είναι ότι τις επιθέσεις αυτές υπερασπίζονται δημόσια διάφορα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ.  Όμως εξ ίσου γεγονός είναι ότι οι άνθρωποι αυτοί ουδέποτε έχουν βγει από τα κομματικά τους γραφεία και οι απόψεις τους αυτές δημοσιεύονται σε έντυπα και ιστοτόπους που, κανείς πλην των κομματικών τους μελών - και αυτών όχι όλων - δεν αντέχει να διαβάσει.

Ταυτόχρονα, ανεπαισθήτως,  αναπτύσσεται ένα μαζικό ακροδεξιό κίνημα, που δεν ταυτίζεται, προς το παρόν τουλάχιστον, με την ΧΡΥΣΗ ΑΥΓΗ και τις υπόλοιπες γνωστές ακροδεξιές οργανώσεις. Εκδηλώνεται μέσω των χιλιάδων αναρτήσεων εθνικού, φυλετικού και αντικοινοβουλευτικού μίσους στη μπλογκόσφαιρα, μέσω της μαζικής συμμετοχής στις συνάξεις γραφικών, μέχρι πρόσφατα, φυσιογνωμιών, όπως ο Δημήτρης Κολλάτος και ο Μίκης Θεοδωράκης, μέσω της συμμετοχής στις διαδηλώσεις των ΑΓΑΝΑΚΤΙΣΜΕΝΩΝ στο πάνω μέρος της Πλατείας Συντάγματος.

Το κίνημα αυτό, αμφισβητεί ανοιχτά τους κανόνες του κοινοβουλευτισμού και τα θεσμικά όργανα της Δημοκρατίας απαξιώνοντας τους πάντες και τα πάντα, ευαγγελίζεται μια φαντασιακή εξωθεσμική εθνική ανάταση, και, το κυριότερο, πρωτοστατεί σε πράξεις πολιτικής βίας.

Η άρνηση της κυβέρνησης και του ΠΑΣΟΚ να δουν τα πράγματα όπως έχουν και να παραδεχτούν μια επικίνδυνη πραγματικότητα, η οποία απαιτεί δράση, δεν είναι αποτέλεσμα φτηνιάρικων τρικ πολιτικής επικοινωνίας. Αντιθέτως, είναι αποτέλεσμα προχωρημένου πολιτικού αυτισμού και πλήρους απώλειας της επαφής με την ελληνική κοινωνία.

Δε θα άξιζε να ανησυχεί κανείς γι αυτό, αν το ραγδαία εξελισσόμενο ακροδεξιό κίνημα δεν απειλούσε, ανοιχτά πλέον, το σύνολο των δημοκρατικών κατακτήσεων της κοινωνίας από τη Μεταπολίτευση και μετά. Δυο είναι οι κοινωνικές προελεύσεις της μάζας - διότι περί μάζας πρόκειται - των υποστηρικτών αυτού του κινήματος.
Η πρώτη είναι νέοι κάτω των 30 ετών, καταδικασμένοι σε μακρόχρονη ανεργία, χωρίς καμιά ελπίδα - ή τουλάχιστον έτσι νομίζουν - να ζήσουν ξανά τις περιόδους ευημερίας στις οποίες μεγάλωσαν. Κι επειδή όλη τους η εκπαίδευση, από το Δημοτικό ως το Πανεπιστήμιο, βασίστηκε στην παπαγαλία, έχουν γίνει ανίκανοι να σκεφτούν μόνοι τους και επομένως είναι ανίκανοι να ονειρευτούν ένα μέλλον δικό τους. Τους αρκεί η αναζήτηση κάποιων «φταιχτών», που είναι «υπεύθυνοι για όλα τα δεινά που τους συμβαίνουν» και  ο απλουστευτικός αφοριστικός λόγος  των «ανησυχούντων για το μέλλον του έθνους», που ταυτοχρόνως υπόσχονται τη «μαγική σωτηρία» ευθύς μόλις κλείσουν τα σύνορα, είναι γι αυτούς βάλσαμο. Και απαιτούν την κατεδάφιση όλων των πολιτικών και κοινωνικών κατακτήσεων της Μεταπολίτευσης, στο όνομα της καταδίκης του «σάπιου πολιτικού συστήματος» (Επ' αυτού δεν είναι επιτρέπεται να μην αναρωτηθούμε πώς, ως γονείς, εκθρέψαμε μια γενιά αδιόρθωτων φασιστών). 
Η δεύτερη είναι άνθρωποι της γενιάς των γονέων των πρώτων. Ηλικίας 45 - 60 ετών, βλέπουν την ευημερία στην οποία είχαν συνηθίσει να καταρρέει σα χάρτινος πύργος, βλέπουν το φάσμα της φτώχειας να υψώνεται απειλητικό εμπρός τους και να τους ξυπνάει τους εφιάλτες της πείνας και της ανέχειας των γονέων τους. Και εξοργίζονται με το «χρεοκοπκημένο πολιτικό σύστημα» χωρίς να τους απασχολεί η προσωπική τους συμβολή σε αυτή τη χρεοκοπία, μέσω της εκλογικής πριμοδότησης του κάθε Μαυρογυαλούρου και της συστηματικής περιθωριοποίησης κάθε έντιμης φωνής.
Οι ιδεολογικές ρίζες αυτής της νέας ελληνικής ακροδεξιάς ανάγονται, όσο κι αν αυτό φαίνετααι περίεργο, στην ίδρυση του ΕΑΜ. Στα χρόνια που ακολούθησαν την απελευθέρωση, έχοντας η Αριστερά να αντιμετωπίσει την προπαγάνδα των δωσιλόγων της Κατοχής που την κατηγορούσαν για «εθνική μειοδοσία», ξέχασε γρήγορα ότι εκτός από «λεύτερη την πατρίδα» ήθελε και «πανανθρώπινη τη Λευτεριά». Στη δεκαετία του '50 η ακροδεξιά ΕΟΚΑ βρήκε έναν απίστευτο σύμμαχο στην ΕΔΑ και στο ΚΚΕ, που με περίσσεια ευκολία ξέχασαν πως, στον κατάλογο των θυμάτων της, οι Κύπριοι κομμουνιστές ήταν πολλαπλάσιοι των Άγγλων και των υπαλλήλων της βρετανικής αποικιοκρατίας.
Στη μεταπολίτευση ο ακραία εθνικιστικός, αντιευρωπαϊκός αυτός λόγος εκφράστηκε, στη μεν ελαφρολαϊκή εκδοχή του, από το ΚΚΕ και, κυρίως, από το ΠΑΣΟΚ - τον χρησιμοποίησε ως μέσο εκλογικής διεμβόλισης της Αριστεράς - στη δε σκληροπυρηνική εκδοχή του από τη 17 ΝΟΕΜΒΡΗ, η οποία, ας μην το ξεχνάμε, τύγχανε ευρύτατης λαϊκής αποδοχής. 
Ο εθνικισμός αυτός κατέστη κυρίαρχη κοινωνική ιδεολογία στη δεκαετία του '80 και γιγαντώθηκε με τα συλλαλητήρια για τη «Μακεδονία μας», στα οποία, ας μην το ξεχνάμε και πάλι, είχε πρωτοστατήσει το ΠΑΣΟΚ, για να μπει λίγο στο ψυγείο μετά το φιάσκο των Ιμίων, αλλά για να φουντώσει ξανά με τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004.
Η χρεοκοπία της χώρας το 2009 και η διαχείρισή της από την κυβέρνηση που εξελέγη, ενώ γνώριζε την κατάσταση, με το σύνθημα «λεφτά υπάρχουν», έδωσε σε αυτό το έρπον ακροδεξιό ρεύμα τη δυνατότητα να βγει στο προσκήνιο.
Άμυνες απέναντί του δεν υπάρχουν , ούτε μπορούν να υπάρξουν, ούτε από την Κυβέρνηση, ούτε από την Αριστερά. Η πρώτη, ψευδόμενη ασύστολα προεκλογικά και καταρρακώνοντας κάθε έννοια Κράτους Δικαίου, σε όλα ανεξαιρέτως τα νομοθετήματα που έχει ψηφίσει τους τελευταίους 14 μήνες, περιέβαλε την ακροδεξιά με την τήβενο της «αντίστασης»
Η δεύτερη, έχοντας χαϊδέψει τα αυτιά, όλων αυτών των ανθρώπων για τρεις ολόκληρες δεκαετίες, έχοντας αρνηθεί, για ψηφοθηρικούς λόγους, να στηλιτεύσει τη μικρολαμογιά των «έντιμων ανθρώπων κυρ- Παντελήδων» και - ελλείψει πολιτικών θέσεων για την αντιμετώπιση της κρίσης - έχοντας επενδύσει όλη της την αντιπολιτευτική δράση σε έναν υστερικά καταγγελτικό λόγο, έχει καταστεί θλιβερή ουρά  της Ακροδεξιάς, σε ένα δρόμο που με βεβαιότητα θα οδηγήσει στη φυσική της εξόντωση.
Στο μεταξύ, Κυβέρνηση κι Αριστερά, μοιραίοι κι άβουλοι αντάμα, μη διανοούμενοι να αλλάξουν, έστω στο παρά ένα, μήπως και κάτι περισωθεί, εκ βάθρων την πολιτική τους αντίληψη, σκιαμαχούν περί πολιτικής βίας.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Η ΑΓΑΝΑΚΤΙΣΜΕΝΗ ΓΕΝΙΑ ΤΩΝ 700 ΕΥΡΩ

Αναρτώ το πολύ ενδιαφέρον «ΜΑΝΙΦΕΣΤΟ ΤΗΣ ΑΓΑΝΑΚΤΗΣΗΣ». Οι συντάκτες του προφανώς και δεν ταυτίζονται με τη συνεχή γενική συνέλευση του Συντριβανιού της Πλατείας Συντάγματος. Τα σημεία τομής όμως ανάμεσα σε αυτές τις δυο ομάδες είναι πολλά. Πολύ περισσότερα από όσα επιτρέπει μια επιπόλαιη ανάγνωση. Κι αναδεικνύουν μια διάσταση της αγανάκτησης της νεολαίας, που όλοι καμώνονται πως δεν υπάρχει. ΤΗΝ ΑΓΑΝΑΚΤΗΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΓΕΝΙΑΣ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΤΟΥΣ.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Το μανιφέστο της αγανάκτησης

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί απ’ το 2007 που προειδοποιούσαμε ότι η Ελλάδα κινδυνεύει να καταλήξει σε δουλοπαροικία του χρέους κανείς δεν μας άκουγε. Πολιτικό σύστημα και πολίτες, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, πορεύτηκαν στη λογική του “λεφτά υπάρχουν”. Ουδείς απ’ αυτούς που τώρα κόπτονται για το χρέος έβγαινε τότε να αναδείξει τον ολισθηρό δρόμο της υπερχρέωσης. Οι ισχυρότερα οργανωμένοι πολίτες-πελάτες είχαν πάντα δίκιο σε ότι κι αν ζητούσαν. Οι πολιτικοί-πολιτικάντηδες έχτιζαν καριέρες μοιράζοντας στους ημέτερους τα λεφτά των μελλοντικών γενεών, υποθηκεύοντας όμως καθημερινά το μέλλον της χώρας.

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί τα Μέσα Μαζικής Εξημέρωσης που τόσο εύκολα ποντάρουν στο κίνημα των αγανακτισμένων πολιτών, υπήρξαν πρωτεργάτες της υπερχρέωσης. Τόσο με το δημοκοπικό περιεχόμενο των εκπομπών τους και την προπαγάνδα που έκαναν υπέρ των χυδαίων δημαγωγών της πολιτικής, όσο και την κρατικοδίαιτη συμπεριφορά τους, ζώντας από την κρατική διαφήμιση που μοίραζε η διαπλοκή και οι εκβιασμοί της, επιβιώνοντας από τη μη πληρωμή φόρων και εισφορών.

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί θυμόμαστε ακόμη την προσπάθειά μας να πείσουμε τηλεσχολιαστές και δημοσιογράφους, όλους αυτούς που ξαφνικά σήμερα κόπτονται για το καλό της χώρας, για το τι διακυβεύεται για τη νέα γενιά και εκείνοι απλά μας αντιμετώπιζαν όπως οι ιθαγενείς τα καθρεφτάκια. Όταν μιλούσαμε για χρέος, ελλείμματα, αγορά εργασίας, ασφαλιστικό, παραγωγικό μοντέλο, περιβάλλον και δημόσια αγαθά εκείνοι μας ρωτούσαν όλο "λύπη": μα καλά, πώς ζείτε με 700ευρώ;

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί τώρα που ξέσπασε η κρίση χρέους, τώρα που ήρθε η ώρα να πληρωθούν τα “δάνεια από το μέλλον”, το πολιτικό σύστημα εξακολουθεί να ασχολείται με τις δημοσκοπήσεις της εβδομάδας. Αντί να αποδεχτεί την εμπόλεμη κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε, να αναλάβει τις ευθύνες του και σύσσωμο να ενεργήσει ώστε να βγούμε από την κρίση, επιχειρεί να διασωθεί κάνοντας μικροπολιτική και περισώζοντας ό,τι μπορεί απ’ το πελατειακό τερατούργημα της μεταπολίτευσης.

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί μαζί με το πολιτικό σύστημα που δίνει μάχες οπισθοφυλακής, οι αργυρώνητοι τραπεζίτες, βασικοί συνένοχοι στην παγκόσμια κρίση χρέους, δεν θέλουν να αναλάβουν το κόστος της αλλαγής που τους αναλογεί. Με νύχια και με δόντια επιχειρούν να περισώσουν τα εθνικά τους περίπτερα νομίζοντας κι αυτοί σαν τους πολιτικούς ότι το τέλος της καταιγίδας θα τους βρει να στέκονται ακόμα όρθιοι και νικητές.

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί έχει φθαρεί πλέον ανεπανόρθωτα το ελληνικό brand name. Γίναμε οι διεφθαρμένοι και τεμπέληδες Έλληνες. Όλοι οι εργαζόμενοι που δουλεύαμε απλήρωτες υπερωρίες, σε ανασφάλιστες δουλειές, κολλήσαμε τη ρετσινιά επειδή επιτρέψαμε σε πολλούς συμπολίτες μας να τεμπελιάζουν οχυρωμένοι πίσω από το βόλεμά τους. Αφήσαμε την πολιτική ηγεσία να μας διασύρει για να καλύψει τα δικά της κενά και τώρα χρειάζεται να ξαναπείσουμε τους υπόλοιπους Ευρωπαίους ότι δεν είμαστε ελέφαντες.

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί τη νύφη καλείται να πληρώσει για μία ακόμη φορά η νέα γενιά και ο ιδιωτικός τομέας της οικονομίας. Με μειώσεις μισθών, απολύσεις, ανεργία, εκτεταμένη ανασφάλεια και έλλειμμα προοπτικής. Ο κρατικός καπιταλισμός ανθίσταται τη στιγμή που αυτός έπρεπε να είναι ο κεντρικός αποδέκτης των μέτρων εξυγίανσης και περιστολής. Με απολύσεις του πλεονάζοντος προσωπικού στο Δημόσιο και αποκρατικοποιήσεις για να δημιουργηθεί επιτέλους πρωτογενές πλεόνασμα, να αποκτήσουμε έτσι ισχύ έναντι των δανειστών μας, και να ανασάνει επιτέλους η παραγωγική οικονομία από φόρους και έκτακτες εισφορές.

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί οι δυνάμεις της αλλαγής είναι περιορισμένες, κατακερματισμένες και χωρίς φωνή. Στην κοινωνία ενεργοποιούνται τα πλέον συντηρητικά αντανακλαστικά. Ένας αμυντικός ψευτοπατριωτισμός με κύριο αίτημα τη στάση πληρωμών και την τιμωρία των ενόχων και εκφραστές τα πάσης φύσεως ραμολιμέντα της μεταπολίτευσης. Όσους ποντάρουν στην “επιστροφή στη δραχμούλα” και οραματίζονται την πλήρη εξαγορά της πτωχευμένης Ελλάδας με τις καταθέσεις που “πέταξαν” το τελευταίο δωδεκάμηνο...

Τα πραγματικά ζητούμενα, όμως, είναι ο δημοσιονομικός ορθολογισμός, το άνοιγμα των αγορών εργασίας στους παραδοσιακούς outsiders του σάπιου συστήματος που μας χρέωσε δηλαδή τους νέους, τις γυναίκες και τους μετανάστες, η μετατροπή του κράτους από δεσμοφύλακα και τρόφιμο της πραγματικής οικονομίας σε αποτελεσματική κι ευέλικτη διοικητική μηχανή και η δημιουργία ενός βιώσιμου παραγωγικού προτύπου με έμφαση στην παραγωγή και την εξωστρέφεια και εκφραστές τους νέους εργάτες γνώσης.

Είμαστε αγανακτισμένοι. Γιατί η Κυβέρνηση σέρνεται και καθυστερεί να πάρει αποφάσεις. Δεν διαπραγματεύεται με στρατηγικό στόχο και δεν εμπνέει στην κοινωνία αίσθημα ασφάλειας και εμπιστοσύνη. Στήνει σκηνικά τρόμου με σκοπό να δικαιολογήσει αυτονόητα μέτρα ενάντια στο πλαδαρό πελατειακό κράτος και, επιχειρώντας ανανέωση της εντολής της μέσα από επικοινωνιακά δημοψηφίσματα, επιτείνει και διαιωνίζει την κρίση.

Είμαστε αγανακτισμένοι. Ναι είμαστε. Δεν είμαστε όμως απαισιόδοξοι. Ούτε παραιτούμαστε από το φυσικό μας δικαίωμά να διαμορφώσουμε το μέλλον μας σ' αυτή τη χώρα. Εκτιμούμε ότι το τέλος της κρίσης θα μας βρει νικητές. Το καθεστώς που στήθηκε μεταπολιτευτικά καταρρέει χάνοντας την υλική βάση στην οποία στηρίχτηκε παραδοσιακά. Οι ταμπέλες των βασικών θεσμών, κόμματα, μίντια, συνδικάτα, μπορεί να μην αλλάξουν, το περιεχόμενο τους όμως θα υποστεί δραστική αλλαγή. Είναι ζήτημα χρόνου.

Η ΠΛΑΤΕΙΑ ΗΤΑΝ ΓΕΜΑΤΗ...

Για δωδέκατη μέρα πολλές χιλιάδες διαδηλωτών κατέκλυσαν την πλατεία Συντάγματος και τις κεντρικές πλατείες των υπολοίπων μεγάλων πόλεων σε διαδηλώσεις κατά του νέου Μνημονίου. Στο διάστημα αυτό οι διαδηλωτές έχουν αρχίσει να αναπτύσσουν διακριτές πολιτικές και πολιτισμικές στάσεις, αν και διαμετρικά αντίθετες μεταξύ τους. Αυτό που, προς το παρόν, τους ενώνει, είναι η απόφαση ν' αντισταθούν στο γκρέμισμα της ζωής τους. Το αν θα το πετύχουν ή όχι είναι ζητούμενο. Προς το παρόν δυο πράγματα είναι σίγουρα. Το πρώτο είναι πως η Κυβέρνηση έχει χάσει κάθε επαφή με την κοινωνία. Το δεύτερο είναι πως, ό,τι κι αν συμβεί, το πολιτικό σκηνικό θα ανατραπεί εκ βάθρων. Με άγνωστες συνέπειες και κατάληξη.

Πόσοι ήταν;
Σίγουρα πολλές δεκάδες χιλιάδες. Ίσως και 100.000, ίσως και πολύ περισσότεροι. Από τις 06.00 το απόγευμα ως τις 10.00 το βράδυ, άνθρωποι κάθε ηλικίας, νεαρά ζευγάρια με παιδιά στο καροτσάκι, ηλικιωμένοι, μεσήλικες, νεαροί, συνέρρεαν στην Πλατεία Συντάγματος και στους γύρω δρόμους, περιφέρονταν εν μέσω σφυριγμάτων, γιούχας και φασκέλων προς την κατεύθυνση της Βουλής και συνεχών ανακοινώσεων από τα μεγάφωνα της Διαρκούς Συνέλευσης της Πλατείας Συντάγματος, πετώντας επιδεικτικά κάτω τις προκηρύξεις του ΠΑΜΕ, που τους καλούσαν «ν' αφήσουν τις σαχλαμάρες και να πυκνώσουν τις τάξεις του τιμημένου ΚΚΕ». Σίγουρα σαφώς περισσότεροι σε σχέση με την περασμένη Κυριακή, χαρούμενοι που ήταν πολλοί, και, το σημαντικότερο, ελπίζοντας ότι το Μνημόνιο μπορεί να μην περάσει.
Απέναντι σε αυτόν τον κόσμο, οι «ηρωικές» δηλώσεις του Πρωθυπουργού ότι «δε λογαριάζει το πολιτικό κόστος» έχουν προφανέστατα αποτέλεσμα διαμετρικά αντίθετο του αναμενομένου. Κοινό συναίσθημα όλων των διαδηλωτών είναι ότι τους εξαπάτησαν. Και δεν μπορούσαν να αισθάνονται διαφορετικά όταν το ΠΑΣΟΚ κέρδισε τις εκλογές του 2009 με το σύνθημα «λεφτά υπάρχουν» για να ασκήσει μια οικονομική πολιτική απείρως πιο βάρβαρη από αυτή ΄που είχε υποσχεθεί η ΝΔ. Ακόμα χειρότερα, εκλαμβάνουν τις πρωθυπουργικές δηλώσεις ως κατάλυση της Δημοκρατίας. Δυστυχώς όμως, για το ΠΑΣΟΚ αλλά και για όλους μας, στην κυβέρνηση αντιμετωπίζουν την κοινωνική κρίση ως ΣΥΡΙΖΙΚΟ πραξικόπημα. Κι αν ο τόσος πολιτικός αυτισμός δεν ήταν επικίνδυνος, σίγουρα θα είχε δώσει λαβή για πληθος ανεκδότων.
Οι δυο πλατείες.
Και πάλι, όπως και κάθε μέρα άλλωστε, ήταν σαφείς δυο διακριτοί πόλοι. Μπροστά στον Άγνωστο Στρατιώτη η γνωστή κλάκα της γιούχας και του υβρεολογίου. Κάτω στο συντριβάνι η διαρκής συνέλευση, με την περιφρούρισή της, τις επιτροπές εργασίας, το πλήθος των πολιτιστικών δρώμενων και την προετοιμασία της βραδινής συνέλευσης που, εδώ και μέρες τώρα, έχει ένα και μόνο θέμα: πώς θα γίνει δυνατό ν' αποκλειστεί η Βουλή και να μη μπορέσουν να προσέλθουν οι βουλευτές και να ψηφίσουν τα μέτρα;
Κι ακόμα περισσότερο ενδιαφέρον έχει το θέμα που ξεκίνησε να συζητιέται και θα συζητηθεί και αύριο: πώς οι διαδηλωτές, τις ημέρες της ψηφοφορίας στη Βουλή, θα κατορθώσουν να αντιμετωπίσουν τα δακρυγόνα χωρίς να εκτραπούν σε βία και χωρίς να δημιουργηθεί πανικός.
Ανάμεσα στους πρώτους και τους δεύτερους περιφέρονταν η πλειοψηφία των διαδηλωτών, πότε γιουχάροντας, πότε παρακολουθώντας με ειλικρινές - χωρίς όμως αυτό να συνεπάγεται για τους περισσότερους και συμμετοχή - ενδιαφέρον τα «παράξενα τεκαταινόμενα γύρω από το συντριβάνι».
Το νέο πολιτικό σκηνικό.
Από τα λόγια των ανθρώπων ένα πράγμα ήταν σαφές: η απόρριψη του πολιτικού κόσμου συνολικά, πράγμα που άλλωστε απεικονίζουν γλαφυρά και οι δημοσκοπήσεις, στις οποίες η αδιευκρίνιστη ψήφος πλησιάζει απειλητικά τη συνολική πρόθεση ψήφου ΠΑΣΟΚ και ΝΔ μαζί.
Θα ήταν εθελοτυφλία να μην παρατηρήσει κανείς ότι οι περισσότεροι από αυτούς που σήμερα απορρίπτουν όλους συλλήβδην τους πολιτικούς ως «κλέφτες» είναι οι ίδιοι που για δεκαετίες τώρα διεκδικούσαν με πάθος το ρουσφέτι, στέλνοντας στα αζήτητα τους λίγους πολιτικούς που τολμούσαν να αντισταθούν στις απαιτήσεις των ψηφοφόρων για «διορισμό στο Δημόσιο».
Γεγονός είναι όμως ότι πλέον συγκροτείται ένα πλειοψηφικό ρεύμα στην κοινωνία βαθύτατα εθνικιστικό και βαθύτατα αντικοινοβουλευτικό. Η μεταπολιτευτική κυρίαρχη πολιτική ιδεολογία, αυτό το μείγμα ευρωπαϊκής βλαχογκλαμουριάς - διεκδίκηση Ολυμπιακών Αγώνων, πανηγύρια για την ένταξη στο ευρώ - και φραγκολεβαντίνικης λαμογιάς, πετιέται στα σκουπίδια.
Αλλά και στην Αριστερά οι αλλαγές προοιωνίζονται τεκτονικές. Από αυτές οι χιλιάδες των νέων που κάθε βράδυ συζητούν με ένα παράξενο μείγμα πάθους, ρεαλισμού και οραματισμού, που έχουν αναδείξει το σεβασμό του συνομιλητή και τη Δημοκρατία σε ύψιστες αξίες, που αναπτύσσουν αριστερή πολιτική επιχειρηματολογία, αλλά που δεν έχουν καμιά οργανική σχέση με την Αριστερά, θα ξεπηδήσει η μελλοντική Αριστερά αυτού του τόπου. Δεν είναι τυχαία η εχθρότητα του ιερατείου του ΚΚΕ απέναντί τους. Αλλά και για το ΣΥΝ τα πράγματα δεν είναι καλύτερα. Μέσα σε δώδεκα μέρες η νεολαία του εξατμίσθηκε, καθώς διαχύθηκε σε αυτό το καινούριο που δημιουργείται. Κι αν, όταν καταλαγιάσει ο κουρνιαχτός, κατορθώσει να ξαναμαζέψει αυτό τον κόσμο, δε θα έχει να κάνει με τους ίδιους ανθρώπους.
Ο κίνδυνος της αυταρχικής εκτροπής
Πριν λίγους μόλις μήνες, και μόνη η αναφορά σε αυτόν προκαλούσε ειρωνικά σχόλια. Όμως, η πλήρης υιοθέτηση, από πλευράς της πλειοψηφίας των πολιτών - όπως δείχνουν οι δημοσκοπήσεις, αλλά και η συμπεριφορά πολλών διαδηλωτών - του συνόλου της πολιτικής συνθηματολογίας της ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ, καθιστά σαφές ότι μια πολιτική εκτροπή που θα επιβληθεί με την υποστήριξη της πλειοψηφίας των πολιτών είναι θέμα χρόνου. Το αν θα γίνει με τη μορφή στρατιωτικού πραξικοπήματος ή με τη μορφή της εκλογικής νίκης ενός πολιτικού σχηματισμού με τα χαρακτηριστικά που περιγράψαμε παραπάνω είναι δευτερεύον.
Όμως ζητούμενο είναι πλέον και το αν μπορούν να περάσουν τα νέα μέτρα χωρίς αναστολή των συνταγματικά κατοχυρωμένων ελευθεριών. Τι θα συμβεί αν οι διαδηλωτές που θα προσπαθήσουν να μπλοκάρουν τις οδικές αρτηρίες για να εμποδίσουν τους βουλευτές να μεταβούν στη Βουλή είναι τόσοι πολλοί ώστε να πετύχουν το στόχο τους; Θα παραιτηθεί η κυβέρνηση και θα προκηρύξει εκλογές; Ή θα επιβάλει κατάσταση έκτακτης ανάγκης; Αν πάρουμε τοις μετρητοίς τον Πρωθυπουργό πρέπει να είμαστε έτοιμοι για το δεύτερο. Και σ' αυτή την περίπτωση, τό μόνο παρήγορο είναι ότι, τη νύχτα του α' γύρου των αυτοδιοικητικών εκλογών - για τον οποίο είχε δηλώσει πως, αν τα αποτελέσματα δεν ήταν ικανοποιητικά για τους κυβερνητικούς υποψήφιους θα προκηρύξει εκλογές - βάφτισε την ήττα νίκη κι έκανε πως δε συμβαίνει τίποτα.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Μετά τις συγκεντρώσεις των αγανακτισμένων

Αναδημοσιεύω το σχόλιο του Πάσχου Μανδραβέλη από το σημερινό φύλλο της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ με θέμα τις συνεχιζόμενες διαδηλώσεις στο Σύνταγμα. Μια οπτική αρκετά ενδιαφέρουσα κατά την ταπεινή μου γνώμη, αν και, κατά τη γνώμη μου πάλι, ο αρθρογράφος φαίνεται έχει εικόνα των τεκταινομένων από τα τηλεοπτικά ρεπορτάζ και το διαδίκτυο

Γιάννης Χρυσοβέργης

Πώς νοηματοδοτείται χωρίς να κουρσευτεί η αγανάκτηση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων ολόκληρου του πολιτικού φάσματος;

Oι ταγοί αυτής της χώρας λατρεύουν τις κινητοποιήσεις· εκτός, ίσως, των παραγωγικών δυνάμεων. Θέλουν τα πάντα να αλλάξουν· με πιθανή εξαίρεση το Δημόσιο, το κοινωνικό κράτος, την υγεία, τα κλειστά επαγγέλματα, ό, τι τέλος πάντων συνθέτει τη σημερινή μίζερη πραγματικότητα. Γι' αυτό ο κανόνας είναι να δοξιολογούνται οι «κινητοποιημένοι». Στα δοξαστικά υπάρχει μέγας ανταγωνισμός. Οχι μόνο μεταξύ των κομμάτων, αλλά και των Μέσων. Δεν μπορούμε να συγκρίνουμε, διότι δεν έχει μετρηθεί ο αριθμός των επιθέτων που χρησιμοποιούν οι πολιτικοί και οι δημοσιογράφοι, αλλά σίγουρα οι δεύτεροι πλεονεκτούν λόγω θέσεως. Εχουν σελίδες να γεμίσουν και πολύ τηλεοπτικό χρόνο να καλύψουν· τι να πρωτοκάνει ο πολιτικός με δυο πενιχρές ανακοινωσούλες;

Η λατρεία των κινητοποιήσεων πρέπει να έχει ψυχολογικά κίνητρα. Η γενιά της μεταπολίτευσης, που είναι τώρα στα πράγματα, δεν μπορεί να κοιμηθεί από το τρόπαιο του Πολυτεχνείου. Δεν είναι λίγο το ψυχολογικό βάρος, να έχεις χάσει στο και πέντε τη μεγάλη δόξα. Γι' αυτό και λιβανίζει κάθε κινητοποίηση. Τη νοηματοδοτεί υπό το άγχος που έχει για το δικό της «Πολυτεχνείο». Κι έτσι την κάνει καρικατούρα. Το Πολυτεχνείο ξεκίνησε με πολύ συγκεκριμένο αίτημα (φοιτητική συνδικαλιστική ελευθερία) και φούντωσε με ένα ευρύτερο αλλά επίσης συγκεκριμένο αίτημα. Τη δημοκρατία. Τελεία και χωρίς τα επίθετα «ουσιαστική», «πραγματική» κ. λπ. Τώρα ακόμη και οι κινητοποιήσεις της Κερατέας, που χλευάζουν τον βασικό δημοκρατικό κανόνα, θεωρήθηκαν προάγγελος της «άλλης δημοκρατίας», η οποία μάλιστα δεν προσδιορίζεται ως προς τα χαρακτηριστικά της.

Αυτές τις μέρες στις πλατείες της χώρας συμβαίνει κάτι μεγάλο. Δεν ξέρουμε πόσο σημαντικό είναι, διότι δεν μπορούμε να το προσδιορίσουμε. Είναι μαζικό: Συγκεντρώσεις 30, 40, 60 χιλιάδων ανθρώπων τις ζηλεύουν πλέον και όλα τα κόμματα και όλα τα συνδικάτα. Γι' αυτό πέρα από τις δοξολογίες υπάρχει και η κατανοητή αμηχανία. Εκτός της κοινής «αγανάκτησης» δεν υπάρχει άλλο προσδιοριστικό του κινήματος. Από συνεντεύξεις τυχαίων «αγανακτισμένων» στο YouTube διαπιστώνουμε ότι κάποιοι εκφέρουν ακροδεξιές απόψεις, άλλοι ακροαριστερές, πολλοί και τα δύο μαζί και όλες είναι συγκεχυμένες. Δεν είναι τυχαίο ότι τόσες μέρες αγανάκτησης δεν παρήγαγαν ένα συγκεκριμένο αίτημα, ούτε καν ένα πρωτότυπο σύνθημα. Τα συνθήματα που ακούγονται είναι παράφραση παλιότερων ή γηπεδικών συνθημάτων «ε-εεϊ, ο, ε-εϊ-ο...». Είναι αξιοσημείωτο πως ούτε ο Εθνικός Υμνος δεν έγινε μια φωνή στις πλατείες. Μόνο τα «ου» και τα χειροκροτήματα κάνουν αυτές τις μαζώξεις συλλογικότητα. Κι αυτά είναι άναρθρη αντίδραση· αγανάκτηση χωρίς λέξεις, χωρίς λόγο.

Να μην παρεξηγηθούμε: το γεγονός ότι η αγανάκτηση δεν είναι επαρκώς αιτιολογημένη δεν σημαίνει ταυτοχρόνως ότι είναι και αδικαιολόγητη. Υπήρχαν πολλοί λόγοι για να αγανακτεί κανείς και τώρα προστέθηκε η οικονομική κρίση. Υπάρχει φόβος, οικονομική ανασφάλεια, περιβάλλον επιβαρυμένο, ένα κράτος που αδυνατούσε και αδυνατεί να δώσει τις στοιχειώδεις υπηρεσίες στους πολίτες κ. λπ. Το πρόβλημα είναι ότι η αγανάκτηση για τα φαινόμενα διαστρέφεται όταν νοηματοδοτούνται οι πηγές αυτών των προβλημάτων. Κάποιοι κουρσεύουν τη διαμαρτυρία, στη διαδικασία εξήγησής της: τη στρίβουν, τη στριφογυρίζουν, και τελικώς την αντιστρέφουν αντί να την εξηγήσουν. Δηλαδή η οικονομική ανασφάλεια, που δικαιολογημένα νιώθουν πολλοί και πάνε στις πλατείες, δεν οφείλεται στο λίγο κράτος· είναι αποτέλεσμα της υπερδιόγκωσής του.

Εδώ όμως γεννάται ένα πρόβλημα. Πώς νοηματοδοτείται χωρίς να κουρσευτεί η αγανάκτηση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων ολόκληρου του πολιτικού φάσματος; Με το σύνθημα «άλλοι μας πίνουν το αίμα και όχι τα κουνούπια» συμφωνούν πιθανότατα όλοι. Αλλά πώς συγκεράζεται το «πατρίς, θρησκεία, οικογένεια» που διατύπωσε ο «Αντώνης της Πλατείας», σύμφωνα με ένα βίντεο που κυκλοφορεί σε ακροδεξιούς δικτυακούς τόπους με το «α και ου γ... το ΔΝΤ»; Υπάρχει περίπτωση να δούμε κοινή διακήρυξη Αλαβάνου - Ανθιμου Θεσσαλονίκης, ο οποίος επίσης τάχθηκε υπέρ των αγανακτισμένων; Πώς θα ενοποιηθούν οι εκ διαμέτρου αντίθετες απόψεις;

Ενας τρόπος είναι διά των συνελεύσεων που ξεκίνησαν να γίνονται, αν φυσικά δεν καπελωθούν. Εκεί θα συζητηθούν όλα, θα ακουστούν οι διαφορετικές απόψεις, θα γίνει η σύνθεσή τους και στο τέλος θα υπάρξει ένα ενιαίο κείμενο θέσεων. Αυτό όμως προϋποθέτει διαδικασίες και ανοχή στη διαφορετική άποψη, ακόμη και αν είναι ακριβώς αντίθετη. Το τελικό κείμενο, ως απόρροια συμβιβασμών, τελικώς δεν θα εκφράζει κανέναν συγκεκριμένα. Επιπλέον η διαδικασία αυτή, όπως και να την ονομάσουμε, είναι πολιτική. Μια μάζωξη ανθρώπων που συζητάνε διαφορετικές απόψεις, και αντί να σφάζονται, συμβιβάζονται. Είναι η πολιτική που απεχθάνονται οι συγκεντρωμένοι. Προϋποθέτει εκτός από «α» και «ου» παιδεία, και δη πολιτική. Πρέπει οι συμμετέχοντες να κατανοούν και να σέβονται τους κανόνες του παιχνιδιού. Ασχετα αν έχουμε επαναστατικά υποκείμενα στις πλατείες, η διαδικασία είναι της κατασυκοφαντημένης αστικής δημοκρατίας· είναι μια μορφή κοινοβουλίου, αυτού που μουτζώνουν οι διαμαρτυρόμενοι. Πιθανώς οι λαϊκές συνελεύσεις να έχουν πιο ρηξικέλευθα πολιτικά αποτελέσματα από εκείνα που παράγει η πολιτική γραφειοκρατία στο κοινοβούλιο, αλλά πάλι προϋποτίθενται οι συμβιβασμοί και ο σεβασμός της πλειοψηφίας. Αλλιώς το κίνημα των «αγανακτισμένων» θα διαλυθεί στα εξ ων συνετέθη και διάφοροι θα το εκμεταλλεύονται για να κάνουν το κομμάτι τους στο κοινοβούλιο. Ηδη ο κ. Τσίπρας βλέπει στις πλατείες τη δικαίωση των απόψεών του. Λογικώς όλοι θα βλέπουν κάτι δικό τους στις πλατείες, ακριβώς επειδή δεν υπάρχει -προς το παρόν τουλάχιστον- κάτι συγκεκριμένο στις πλατείες.

Το πρόβλημα του κ. Πάγκαλου είναι ότι χρησιμοποιεί λαμπερά επίθετα που πολλές φορές κρύβουν τα ουσιαστικά. Στη συνέντευξή του, όπου υπήρχε ο φανταχτερός όρος περί «μόδας νέων τεχνολογιών», υπήρχε μια σοβαρή επισήμανση: «Τα εύκολα «όχι» πολλές φορές ενώνουν πιο άνετα απ' ό, τι τα πολύ πιο δύσκολα «ναι»... Πολιτικό κίνημα θα σχηματιστεί όταν στα πανό δεν βλέπουμε μια διαρκή άρνηση, όπου τεράστια «όχι» δεσπόζουν και καταπίνουν τα πάντα, αλλά όταν δούμε μια ιδέα για την οποία αξίζει κάποιος να κάνει θυσίες». («Το Εθνος της Κυριακής», 29.05.2011) Εχει δίκιο. Δεν αρκεί να μαζεύονται χιλιάδες άνθρωποι στις πλατείες και να εκτονώνονται με «α» και «ου». Χρειάζεται διαρκής συμμετοχή, η οποία προϋποθέτει διάβασμα, ανταλλαγή απόψεων, θυσία χρόνου. Θα τη δούμε;

Συνέχεια του «Δεκέμβρη» με άλλα μέσα

Από μια άποψη οι συγκεντρώσεις των αγανακτισμένων είναι η συνέχεια του «Δεκέμβρη» με άλλα μέσα. Αν ξεχάσουμε τη φόρμα της διαμαρτυρίας -τον Δεκέμβριο του 2008 είχαμε βία και καταστροφές- θα βρούμε ένα κοινό χαρακτηριστικό. Μια συναισθηματική έκρηξη (οργή τότε, αγανάκτηση τώρα) χωρίς συγκεκριμένο πρόταγμα. Και στις δύο περιστάσεις υπάρχει μόνο η άρνηση του υπάρχοντος, η αίσθηση ότι πρέπει να αλλάξουν όλα, χωρίς όμως να ιεραρχούνται οι αλλαγές, έστω χρονικά. Ποια αλλαγή προηγείται και ποια έπεται;

Αυτού του τύπου οι διαμαρτυρίες είναι η χαρά της μετανεωτερικότητας. Οι ιεραρχήσεις, οι διαδικασίες νομιμοποίησής τους κ. λπ. ανήκουν στη σφαίρα της νεωτερικότητας.

Οι μάζες νομιμοποιούν διά κάποιας διαδικασίας κάποιους να τους αντιπροσωπεύουν ώστε να επιτευχθούν κάποια αποτελέσματα. Στον μεταμοντέρνο κόσμο όλα είναι χύμα και όλα είναι ίδια. Ακόμη και το ψέμα έχει ίδιο βάθος με την αλήθεια, αφού είναι «συμβάν», παράγει κάποιο απροσδιόριστο εκ των προτέρων αποτέλεσμα. Δεν αναφερόμαστε μόνο στον αστικό μύθο περί του ισπανικού συνθήματος «Σσσς, κάντε ησυχία, κοιμούνται οι Ελληνες». Σε κάθε διαδήλωση κυκλοφορεί ένα πανό συμπαράστασης από τους Ισπανούς Αγανακτισμένους. Είναι πραγματικά των Ισπανών; Εχουν αντιπροσώπους εδώ; Είναι διεθνιστικό το κίνημα; Κανένας δεν νοιάζεται για την αλήθεια, αρκεί που υπάρχουν «συμβάντα».

Ο υπαρκτός μεταμοντερνισμός, παράγει νέα πανό, αυτή τη φορά στα γαλλικά και στα ιταλικά. «Σσσς, κάντε ησυχία, κοιμούνται οι Γάλλοι/Ιταλοί». Δεν ασχολείται με το αρχικό ψεύδος. Το αναπαράγει σαν να ήταν αλήθεια.

Το πρόβλημα με τη μετανεωτερικότητα είναι ότι παράγει «συμβάντα», αλλά όχι αποτελέσματα. Τα τελευταία χρειάζονται τις συμβάσεις της νεωτερικότητας: ιεράρχηση στόχων, νομιμοποίηση μέσων, διαδικασίες λήψης αποφάσεων, σεβασμό αυτών των αποφάσεων. Είναι η παλιά καλή πολιτική, που όμως αρνούνται οι Αγανακτισμένοι.

Επομένως αν η διαμαρτυρία δεν καπελωθεί από τη γνωστή αριστερά, που τρέχει ασθμαίνουσα να υιοθετήσει κάθε διαμαρτυρία, το καλύτερο που πρέπει να περιμένουμε είναι η ανανέωση της πολιτικής διαδικασίας με νέες φωνές, να εμπλουτιστεί η πολιτική από νέα αιτήματα.

Αυτό όμως προϋποθέτει πιο ενεργή συμμετοχή. Ισως όχι στους υπάρχοντες κομματικούς χώρους, αλλά σε νέους. Αλλά γι' αυτό έχουμε πολύ δρόμο ακόμη.

Φοβάμαι

Φοβάμαι τους ανθρώπους που εφτά χρόνια έκαναν πως δεν είχαν πάρει χαμπάρι και μια ωραία πρωία μεσούντος κάποιου Ιουλίου

βγήκαν στις πλατείες με σημαιάκια κραυγάζοντας «Δώστε τη χούντα στο λαό».

Φοβάμαι τους ανθρώπους που με καταλερωμένη τη φωλιά

πασχίζουν τώρα να βρουν λεκέδες στη δική σου.

Φοβάμαι τους ανθρώπους που σου 'κλειναν την πόρτα

μην τυχόν και τους δώσεις κουπόνια και τώρα

τους βλέπεις στο Πολυτεχνείο να καταθέτουν γαρίφαλα και να δακρύζουν.

Φοβάμαι τους ανθρώπους που γέμιζαν τις ταβέρνες

και τα 'σπαζαν στα μπουζούκια κάθε βράδυ και τώρα τα ξανασπάζουν

όταν τους πιάνει το μεράκι της Φαραντούρη και έχουν και «απόψεις».

Φοβάμαι τους ανθρώπους που άλλαζαν πεζοδρόμιο όταν σε συναντούσαν

και τώρα σε λοιδορούν γιατί, λέει, δεν βαδίζεις στον ίσιο δρόμο.

Φοβάμαι, φοβάμαι πολλούς ανθρώπους.

Φέτος φοβήθηκα ακόμα περισσότερο.

ΜΑΝΩΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ

Νοέμβρης 1983

Φοβάμαι

Φοβάμαι τους ανθρώπους που εφτά χρόνια έκαναν πως δεν είχαν πάρει χαμπάρι και μια ωραία πρωία μεσούντος κάποιου Ιουλίου

βγήκαν στις πλατείες με σημαιάκια κραυγάζοντας «Δώστε τη χούντα στο λαό».

Φοβάμαι τους ανθρώπους που με καταλερωμένη τη φωλιά

πασχίζουν τώρα να βρουν λεκέδες στη δική σου.

Φοβάμαι τους ανθρώπους που σου 'κλειναν την πόρτα

μην τυχόν και τους δώσεις κουπόνια και τώρα

τους βλέπεις στο Πολυτεχνείο να καταθέτουν γαρίφαλα και να δακρύζουν.

Φοβάμαι τους ανθρώπους που γέμιζαν τις ταβέρνες

και τα 'σπαζαν στα μπουζούκια κάθε βράδυ και τώρα τα ξανασπάζουν

όταν τους πιάνει το μεράκι της Φαραντούρη και έχουν και «απόψεις».

Φοβάμαι τους ανθρώπους που άλλαζαν πεζοδρόμιο όταν σε συναντούσαν

και τώρα σε λοιδορούν γιατί, λέει, δεν βαδίζεις στον ίσιο δρόμο.

Φοβάμαι, φοβάμαι πολλούς ανθρώπους.

Φέτος φοβήθηκα ακόμα περισσότερο.

ΜΑΝΩΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ

Νοέμβρης 1983

Για την αντιγραφή από το άρθρο του Πάσχου Μανδραβέλη Μετά τις συγκεντρώσεις των αγανακτισμένων στην ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ της 5ης Ιουνίου 2011 (το πλήρες άρθρο αναρτάται επίσης)

Γιάννής Χρυσοβέργης

Υ.Γ. Κι αυτά το 1983. Προσωπικά, 28 χρόνια αργότερα, τους ίδιους ανθρώπους φοβάμαι

ΟΙ ΔΥΟ ΠΛΑΤΕΙΕΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ

Από την περασμένη Τετάρτη ένα πλήθος διαδηλωτών οι «ΑΓΑΝΑΚΤΙΣΜΕΝΟΙ» συγκεντρώνονται κάθε βράδυ στην Πλατεία Συντάγματος. Κάθε βράδυ και περισσότεροι. Με τις μέρες όμως, το ετερόκλητο αυτό πλήθος έχει αρχίσει να διαφοροποιείται απεικονίζοντας γλαφυρά δυο τάσεις της ελληνικής κοινωνίας. Η πρώτη, μπροστά στον Άγνωστο Στρατιώτη απηχεί την ιδεολογικοποίηση της αντι-πολιτικής. Η δεύτερη, κάτω από τα σκαλιά της πλατείας, μπροστά στο συντριβάνι, συζητά διαρκώς για το τι πρέπει ν' αλλάξει εδώ και τώρα. Κι η μια κι η άλλη αριθμούν πολλές χιλιάδες διαδηλωτών. Κυρίαρχη σε όλες τις εκφάνσεις της κοινωνικής ζωής η πρώτη, «άγνωστη» μέχρι πριν λίγες ημέρες η δεύτερη, πολύ σύντομα θα βρεθούν αντιμέτωπες.

Άγνωστος Στρατιώτης: Ένα ετερόκλητο πλήθος, αποτελούμενο από ανθρώπους κάθε ηλικίας, αν και οι νέοι είναι σαφώς πλειοψηφία, περιφέρονται, συζητούν και, κυρίως, φωνασκούν. Φύρδην μίγδην και, κυρίως, χύδην, συναγελάζονται Ελληναράδες με τη σημαία στους ώμους, παλαιοκομμουνιστές, χουλιγκάνοι και μισθοφόροι των ΠΑΕ, αλητήριοι της Πλατείας Εξαρχείων ξελαρυγγιάζονται βρίζοντας πολιτικούς και πολιτική και φασκελώνοντας τη Βουλή.Ένα παχύ στρώμα από πλαστικά μπουκάλια, μεταλλικά κουτάκια και κάθε λογής σκουπίδια έχει καλύψει το οδόστρωμα.
Συντριβάνι: Οι γύρω πρασιές έχουν καταληφθεί από δεκάδες σκηνών. Ο χώρος πεντακάθαρος, καθώς σε κάθε γωνιά υπάρχουν σακούλες σκουπιδιδιών, ενώ δεκάδες εθελοντών φροντίζουν να μαζεύουν αμέσως ό,τι πετούν οι απρόσεχτοι. σε μια γωνιά ένα ιατρείο. Και στη μέση ένα πολύχρωμο, νεαρό σε ηλικία πλήθος, συζητάει με πάθος για τα πράγματα που «πρέπει να αλλάξουν εδώ και τώρα».
Λίγο αριστεροί, λίγο αναρχικοί, λίγο οικολόγοι, λίγο όλα μαζί. Ο λόγος τους ευθύς, άτεχνος, αλλά συναισθηματικός, θίγει όλα τα κακώς κείμενα κι αναζητά άμεσες λύσεις, Οι λιγοστοί μεσήλικες βετεράνοι του αριστερισμού και του αναρχισμού, ξεχωρίζουν σαν τη μύγα μεσ' στο γάλα, λόγω ηλικίας και ξύλινης γλώσσας.
Η συνέλευση αρχίζει κάθε βράδυ γύρω στις 20.00, την ίδια ώρα με τα δελτία ειδήσεων και συνεχίζεται αδιάκοπα ως τις 01.00 - 02.00. Οι ομιλητές διαδέχονται ο ένας τον άλλο στο μικρόφωνο με, πρωτοφανή για τα ελληνικά δεδομένα, οικονομία λόγου και σεβασμό των άλλων ομιλητών. Και, κυρίως, ακούνε.
Είναι ειρηνικοί, χωρίς να δηλώνουν ειρηνιστές, γιατί έχουν βαλθεί να βρουν τρόπους να χτίσουν από ερείπια μια δημοκρατική, γι αυτούς, κοινωνία. Οι ιδέες πέφτουν βροχή, από τα πιο απλά πρακτικά θέματα μέχρι το πώς μπορούν να εφαρμοστούν πρακτικές άμεσης δημοκρατίας στη διακυβέρνηση μιας χώρας. Συζητούν πολιτικά αντί να πολιτικολογούν, τραγουδούν, ερωτεύονται κι ονειρεύονται.
Περιδιαβαίνοντας ανάμεσά τους δε μπόρεσα παρά να νιώσω ανάμικτα συναισθήματα ζήλειας και χαράς. Ζήλειας γιατί έχουν περάσει τριάντα χρόνια από τότε που έπαψα να ονειρεύομαι. Και χαράς γιατί, μετά από 25 ολόκληρα χρόνια, μια νέα γενιά Αριστερών εισβάλλει στη σκηνή. Χωρίς οργανικές σχέσεις με τα κόμματα και τα αποκόμματα της, κατ' ευφημισμόν, Αριστεράς, χωρίς να έχουν ξοδέψει ατέλειωτες ώρες σε ενδοκομματικές ίντριγκες και μικροπρέπειες, είναι εκεί για να διεκδικήσουν αυτό που τους ανήκει.
Οι δυο αυτές παράλληλες διαδηλώσεις εκπροσωπούν δυο τάσεις της ελληνικής κοινωνίας. Κυρίαρχη, μέχρι σήμερα σε όλες τις εκφάνσεις της κοινωνικής ζωής η πρώτη, ευχάριστα πολυπληθής και δημιουργική η δεύτερη, εκπροσωπούν η μεν πρώτη την Ελλάδα της μιζέριας η δε δεύτερη την Ελλάδα που θέλει να δημιουργήσει.
Οι πρώτοι αναζητούν ένα Führer που, ως άλλος Αη -Γιώργης θα «σκοτώσει το τέρας» και θα τους «σώσει». Οι δεύτεροι «φοβούνται όλ' αυτά που θα γίνουν γι αυτούς χωρίς αυτούς» και διεκδικούν θεσμικά πλαίσια στα οποία θα έχουν φωνή.
Είναι προφανές ότι οι δυο αυτές τάσεις πολύ σύντομα θα συγκρουστούν μετωπικά. Η Ελλάδα της μιζέριας, της μετριότητας και του ωχαδελφισμού, ήταν πάντα αλλεργική απέναντι στους δημιουργικούς ανθρώπους. Είτε τους εξόντωνε, είτε τους εξόριζε. Το ίδιο θα επιχειρήσει και τώρα.
Οι πιθανότητες να επικρατήσει είναι συντριπτικά υπέρ της. Γιατί δεν έχει κανένα ενδοιασμό να μετέλθει την κτηνώδη βία, γιατί έχει την υποστήριξη των ΜΜΕ - όλα τα επίσημα ραδιοτηλεοπτικά δίκτυα και συγκροτήματα τύπου αυτούς προβάλλουν, ενώ για τους άλλους έχουν επιβάλει σιγή ασυρμάτου - γιατί τρέφουν και τρέφονται από το διεφθαρμένο κρατικό μηχανισμό που ελεεινολογούν κι από τους κάθε λογής παρακρατικούς μηχανισμούς.
Στη σύγκρουση αυτή, που δεν είναι απαραίτητο να έχει ως πεδίο την Πλατεία Συντάγματος, αργά ή γρήγορα, είτε μας αρέσει είτε όχι, θ' αναγκαστούμε να πάρουμε θέση. Και θα κριθούμε γι αυτήν.

Γιάννης Χρυσοβέργης

Υ.Γ.

1. Η κατάσταση αυτή στο Σύνταγμα δε μπορεί να συνεχιστεί για καιρό. είμαι βέβαιος πως τις επόμενες μέρες, είτε το επίσημο Κράτος, είτε κάποιος παρακρατικός μηχανισμός, θα δημιουργήσει μια κρίση βίας, προκειμένου να φέρει τα πράγματα εκεί που τον βολεύει: στη δημιουργία κλίματος βίας και χάους. Γιατί αν δε συμβεί αυτό, τότε ο χρόνος θα αρχίσει να μετράει αντίστροφα για την Κυβέρνηση.
2. Οι κατασκηνωτές του συντριβανιού αποφάσισαν να σπάσουν το εμπάργκο των ΜΜΕ δημιουργώντας το δικό τους διαδικτυακό ραδιόφωνο. ΚΑΛΗ ΕΠΙΤΥΧΙΑ!